Eşitsizlikl

Soru: Eşitsizlik ile ilgili verilen problem nasıl çözülür?

Verilen Problem:
Aşağıdaki eşitsizliği sağlayan kaç tam sayı değeri vardır?

\frac{(x - 3) \cdot (x - 5)^2}{x - 7} > 0

Çözüm:

Bu tür bir eşitsizliği çözmek için adım adım ilerleyeceğiz:


1. Kritik Noktaları Bulma

Verilen ifadeyi sıfıra eşitlersek, bu ifadenin sıfır olduğu noktaları buluruz. Yani, pay ve paydanın sıfır olduğu noktaları belirleriz:

  • Pay kısmı: (x - 3) \cdot (x - 5)^2 sıfır olduğunda:
x - 3 = 0 \quad \text{veya} \quad (x - 5)^2 = 0

Buradan kritik noktalar:

x = 3, \, x = 5
  • Payda kısmı: x - 7 = 0 olduğunda:
x = 7

Sonuçta kritik noktalarımız:

x = 3, \, x = 5, \, x = 7

2. İnterval (Aralık) Analizi

Bu kritik noktalar, ifadeyi sıfır ve tanımsız hale getiren noktalar olduğu için, eşitsizliği çözmek adına bu noktalar arasında işaret incelemesi yapmalıyız. Kritik noktalar:

3, \, 5, \, 7

Bu noktalar x eksenini 4 farklı bölgeye böler:

  • (-\infty, 3)
  • (3, 5)
  • (5, 7)
  • (7, \infty)

Not: x = 7’de ifade tanımsız olduğu için, bu nokta çözüm kümemize dahil edilmez.


3. İşaret Tabloları

Her bir intervalde ifade pozitif mi yoksa negatif mi olduğunu belirlemek için her bir çarpana bakarız:

Çarpanlar:

  1. $(x - 3)$⁠
  2. (x - 5)^2⁠ (Bu çarpanın her zaman pozitif olduğunu unutmayın.)
  3. (x - 7)

Her bir aralığa giren x değerlerini bu çarpanlara yerleştirerek işaretlerini inceleriz:

Aralık x - 3 (x - 5)^2 x - 7 Sonuç (İfade)
(-\infty, 3) - + - +
(3, 5) + + - -
(5, 7) + + + +
(7, \infty) + + + +

4. Çözüm Kümesi

Soruda > 0 olduğu bölgeler soruluyor. Bu ifadeyi sağlayan bölgeler aşağıdaki aralıklardır:

  • (-\infty, 3)
  • (5, 7)
  • (7, \infty)

Not: x = 3’te ve x = 7’de ifade sıfır (ve x=7’de tanımsız) olduğu için bu noktalar çözümde yer almaz.


5. Tamsayıları Belirleme

Yukarıdaki aralıkları inceleyerek, her bir bölgedeki tam sayı değerlerini buluruz:

  1. (-\infty, 3): Buradaki tam sayılar \dots, -2, -1, 0, 1, 2 ve toplamda 5 adet tam sayı vardır.
  2. (5, 7): Buradaki tam sayılar 6 ve toplamda 1 adet tam sayı vardır.
  3. (7, \infty): Buradaki tam sayılar 8, 9, 10, \dots devam eder. Buradan çözüm için sonsuz adet tam sayı vardır.

Toplamda: Yukarı bulunan sonsuz çözüm vardır