Fizik 1 Kısa Sınav Sorusu 1’in Çözümü
Soru:
Kütlesi m_1 = 3 \, \text{kg} olan parçacık \vec{v}_{1i} = 4\hat{i} + 1\hat{j} \, (\text{m/s}) ile hareket ederken, kütlesi m_2 = 6 \, \text{kg} ve hızı \vec{v}_{2i} = -2\hat{i} + 4\hat{j} \, (\text{m/s}) olan ikinci bir parçacığa çarpıyor. Birinci parçacığın çarpmadan sonraki hızı \vec{v}_{1f} = -1\hat{i} + 3\hat{j} \, (\text{m/s}) olduğuna göre ikinci parçacığın çarpışma sonrası hızını bulunuz.
Çözüm:
İki parçacığın çarpışması durumunda, momentum korunumu ilkesini kullanacağız. Çarpışma süresince sistemin toplam momentumunun korunduğunu ifade ederiz. Momentum korunumu iki bileşene göre incelenmelidir: x-bileşeni ve y-bileşeni.
Adım 1: Başlangıç ve Son Durumları Belirle
-
Başlangıç momentumu toplamı:
- \vec{p}_{\text{toplam baş}} = m_1 \vec{v}_{1i} + m_2 \vec{v}_{2i}
\vec{p}_{\text{toplam baş}} = (3 \, \text{kg} \cdot (4\hat{i} + 1\hat{j})) + (6 \, \text{kg} \cdot (-2\hat{i} + 4\hat{j}))\vec{p}_{\text{toplam baş}} = (12\hat{i} + 3\hat{j}) + (-12\hat{i} + 24\hat{j})\vec{p}_{\text{toplam baş}} = 0\hat{i} + 27\hat{j} -
Çarpışma sonrası momentum toplamı:
- \vec{p}_{\text{toplam son}} = m_1 \vec{v}_{1f} + m_2 \vec{v}_{2f}
Adım 2: Momentum Denkliğine Uygula
Momentumun korunduğu durumu göz önünde bulundurarak:
Son durumda her iki bileşen için ayrı ayrı denklemler oluşturalım.
x-Bileşeni:
y-Bileşeni:
Sonuç:
Çarpışma sonrası ikinci parçacığın hızı \vec{v}_{2f} = 0.5\hat{i} + 3\hat{j} \, (\text{m/s}) olarak bulunur. Bu seçenekler arasında III. seçenekte doğru olarak verilmiştir.
