9. Sınıf Matematik Ders Kitabı 1. Kitap Sayfa 133 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Soru Metni: 2. a) f fonksiyonunun cebirsel temsilini bulunuz.

Örnek cevap / çözüm yolu

Kuryenin A noktasından B noktasına gidiş mesafesi 5\text{ km}, gidiş süresi 20\text{ dk} olarak verilmiştir. Kurye sabit hızla hareket etmektedir.

Kuryenin hızı:

v = \frac{5\text{ km}}{20\text{ dk}} = \frac{1}{4}\text{ km/dk}

Kuryenin zamana (t, dk.) bağlı olarak B noktasına olan mesafesi f(t) (km) şu şekilde hesaplanır:

  1. Gidiş Süreci (0 \le t \le 20):
    Kurye B noktasına yaklaşmaktadır. t = 0 iken mesafe 5\text{ km}, t = 20 iken mesafe 0\text{ km} olur.

    f(t) = 5 - \frac{1}{4}t = \frac{20 - t}{4}
  2. Dönüş Süreci (20 < t \le 40):
    Kurye B noktasından A noktasına dönerken B’den uzaklaşmaktadır. t = 20 iken mesafe 0\text{ km}, t = 40 iken mesafe 5\text{ km} olur.

    f(t) = \frac{1}{4}(t - 20) = \frac{t - 20}{4}

Bu durum parçalı fonksiyon veya mutlak değer fonksiyonu biçiminde ifade edilebilir:

  • Mutlak değer temsili:

    f(t) = \frac{|t - 20|}{4}, \quad t \in [0, 40]
  • Parçalı fonksiyon temsili:

    f(t) = \begin{cases} \frac{20 - t}{4}, & 0 \le t \le 20 \\[6pt] \frac{t - 20}{4}, & 20 < t \le 40 \end{cases}

Soru 2

Soru Metni: 2. b) f fonksiyonunun grafiğini çiziniz.

Örnek cevap / çözüm yolu

Fonksiyonun kritik ve uç noktaları belirlenir:

  • t = 0 için f(0) = 5 \rightarrow (0, 5)
  • t = 20 için f(20) = 0 \rightarrow (20, 0)
  • t = 40 için f(40) = 5 \rightarrow (40, 5)

Grafik Tanımı:

  • Yatay Eksen (t): Zaman (dakika), [0, 40] aralığındadır.
  • Düşey Eksen (f(t)): B noktasına mesafe (km), [0, 5] aralığındadır.
  • Grafik, (0, 5) noktasından başlayıp (20, 0) noktasına inen ve ardından (40, 5) noktasına çıkan simetrik bir “V” şeklindedir.

Soru 3

Soru Metni: Araştırma Ödevi (Mutlak değer fonksiyonu ile ifade edilebilen gerçek yaşam durumlarını araştırma, bağımlı-bağımsız değişken tablosu oluşturma, cebirsel temsil ve grafik çizimi, tanım ve değer aralıklarını belirleme, rapor sunumu).

Örnek cevap / çözüm yolu

1. Gerçek Yaşam Durumu:
Bir sanayi tesisinde üretilen bilyelerin ideal çapı 10\text{ mm}'dir. Üretilen bilyelerin ideal çaptan sapma miktarını (hata payını) gösteren durum.

2. Değişkenler:

  • Bağımsız Değişken (x): Bilyenin ölçülen çapı (mm)
  • Bağımlı Değişken (y = g(x)): İdeal çaptan sapma miktarı (mm)
Ölçülen Çap (x, mm) Sapma Miktarı (g(x), mm)
8 2
9 1
10 0
11 1
12 2

3. Cebirsel Temsil ve Aralıklar:

  • Cebirsel Temsil: g(x) = |x - 10|
  • Tanım Kümesi: x \in [8, 12]
  • Değer Kümesi: g(x) \in [0, 2]

4. Grafik Özelliği:
Köşe noktası (10, 0) olan, (8, 2) ve (12, 2) noktaları arasında tanımlı V biçimindeki doğru parçalarından oluşur.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 132 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı 1. Kitap cevapları · Sonraki sayfa: 134 →