9. Sınıf Matematik Ders Kitabı 1. Kitap Sayfa 119 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Kısa cevap

f(x) = -\frac{2}{3}x - 2 (Tanım kümesi: [-6, 3])

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. f fonksiyonunun grafiği y ekseni boyunca pozitif yönde 5 birim ötelendiğinde g(x) elde ediliyorsa g(x) = f(x) + 5 olur. Buradan f(x) = g(x) - 5 yazılır.
  2. g(x) = ax + 3 olarak verildiğinden f(x) = ax + 3 - 5 = ax - 2 bulunur.
  3. f fonksiyonunun sıfırı -3 olduğuna göre f(-3) = 0’dır. Eşitlikte yerine yazılırsa:
    a(-3) - 2 = 0 \implies -3a = 2 \implies a = -\frac{2}{3}
    Böylece f(x) = -\frac{2}{3}x - 2 elde edilir.
  4. f fonksiyonunun maksimum değeri 2, minimum değeri -4 olarak verilmiştir:
    • Maksimum değer için: -\frac{2}{3}x - 2 = 2 \implies -\frac{2}{3}x = 4 \implies x = -6
    • Minimum değer için: -\frac{2}{3}x - 2 = -4 \implies -\frac{2}{3}x = -2 \implies x = 3

Sonuç olarak f fonksiyonunun cebirsel temsili x \in [-6, 3] için f(x) = -\frac{2}{3}x - 2 şeklindedir.


Soru 2

Kısa cevap

Uç noktaları (-6, 2) ve (3, -4) olan, x eksenini (-3, 0) ve y eksenini (0, -2) noktalarında kesen doğru parçasıdır.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Dik koordinat düzlemi çizilir.
  2. x = -6 için y = 2 noktası olan (-6, 2) işaretlenir (başlangıç noktası).
  3. x = -3 için y = 0 noktası olan (-3, 0) noktası (x eksenini kestiği nokta) işaretlenir.
  4. x = 0 için y = -2 noktası olan (0, -2) noktası (y eksenini kestiği nokta) işaretlenir.
  5. x = 3 için y = -4 noktası olan (3, -4) noktası (bitiş noktası) işaretlenir.
  6. Bu noktalar cetvel yardımıyla birleştirilerek [-6, 3] aralığında tanımlı doğru parçası çizilir.

Soru 3

Kısa cevap

f fonksiyonu tanımlı olduğu [-6, 3] aralığında azalandır.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. f(x) = -\frac{2}{3}x - 2 doğrusal fonksiyonunun eğimi a = -\frac{2}{3}'tür.
  2. Eğim negatif (a < 0) olduğu için x değerleri arttıkça y değerleri azalmaktadır.
  3. Tanım kümesindeki her x_1 < x_2 için f(x_1) > f(x_2) koşulu sağlandığından f fonksiyonu azalandır.

Soru 4

Kısa cevap

x \in [-6, -3) için pozitif (f(x) > 0), x = -3 için sıfır (f(x) = 0), x \in (-3, 3] için negatiftir (f(x) < 0).

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Fonksiyonun sıfırı x = -3 noktasıdır.
  2. x \in [-6, -3) aralığındaki x değerleri için grafik x ekseninin üstünde kaldığından f(x) > 0’dır.
  3. x = -3 noktasında grafik x eksenini kestiğinden f(-3) = 0’dır.
  4. x \in (-3, 3] aralığındaki x değerleri için grafik x ekseninin altında kaldığından f(x) < 0’dır.

Soru 5

Kısa cevap

Kalkış süreci değişim oranı: \frac{5}{6} \approx 0{,}83 m/sn; Seyir süreci değişim oranı: 0 m/sn; İniş süreci değişim oranı: -\frac{5}{8} = -0{,}625 m/sn.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Kalkış süreci (f fonksiyonu, [0, 12] saniye aralığı):
    \text{Değişim Oranı} = \frac{10 - 0}{12 - 0} = \frac{10}{12} = \frac{5}{6} \text{ m/sn}
  2. Seyir süreci (g fonksiyonu, [12, 30] saniye aralığı):
    \text{Değişim Oranı} = \frac{10 - 10}{30 - 12} = \frac{0}{18} = 0 \text{ m/sn}
  3. İniş süreci (h fonksiyonu, [30, 46] saniye aralığı):
    \text{Değişim Oranı} = \frac{0 - 10}{46 - 30} = \frac{-10}{16} = -\frac{5}{8} = -0{,}625 \text{ m/sn}

Soru 6

Kısa cevap

h fonksiyonunun ortalama değişim hızının mutlak değerinin (|\text{eğim}| = \frac{5}{8}), f fonksiyonunun değişim hızından (eğim = \frac{5}{6}) daha küçük olmasıyla açıklanır.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Kalkış süreci 12 - 0 = 12 saniye sürerken, iniş süreci 46 - 30 = 16 saniye sürmüştür.
  2. Her iki süreçte de toplam yükseklik değişimi miktarı eşit (10 metre) olup kalkışta +10 m, inişte ise -10 m’dir.
  3. f fonksiyonu pozitif eğimli (artan), h fonksiyonu negatif eğimli (azalan) bir fonksiyondur.
  4. İniş sürecindeki değişim oranının mutlak değeri (|-0{,}625| = 0{,}625), kalkış sürecindeki değişim oranından (0{,}83) daha küçük olduğundan hava aracının alçalma hızı tırmanma hızından daha düşüktür. Bu nedenle iniş süreci daha uzun sürmüştür.

Soru 7

Kısa cevap

Öğrenci, mobil cihazının kamerası veya karekod okuyucu uygulaması ile sayfadaki ilk karekodu taratarak konuyla ilgili ek alıştırma sorularına erişebilir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Akıllı telefon veya tablette karekod okuyucu uygulama açılır.
  2. “Konu ile ilgili daha fazla soru çözmek için karekodu okutunuz.” başlıklı ilk karekod ekrana ortalanarak taranır.
  3. Açılan resmî MEB bağlantısı takip edilerek ek sorular çözülür.

Soru 8

Kısa cevap

Öğrenci, mobil cihazının kamerası ile sayfadaki ikinci karekodu taratarak konuyla ilgili etkileşimli dijital içeriklere erişebilir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Mobil cihazın kamerası açılır.
  2. “Konu ile ilgili etkileşimli içeriğe ulaşmak için karekodu okutunuz.” başlıklı ikinci karekod okutulur.
  3. Yönlendirilen dijital platform üzerindeki etkileşimli simülasyon ve görsel uygulamalar incelenir.

Soru 9

Kısa cevap

Öğrenci, sayfadaki üçüncü karekodu taratarak konuyla ilgili dijital çalışma kâğıdına erişebilir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Mobil cihaz ile üçüncü karekod taranır.
  2. “Konu ile ilgili çalışma kâğıdına ulaşmak için karekodu okutunuz.” ibaresi altındaki bağlantı açılır.
  3. İndirilen çalışma kâğıdı üzerindeki etkinlikler tamamlanır.

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 118 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı 1. Kitap cevapları · Sonraki sayfa: 120 →