9. Sınıf Matematik Ders Kitabı 1. Kitap Sayfa 116 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

g(x) = -x fonksiyonunun grafiği, f(x) = x referans fonksiyonunun x eksenine (veya y eksenine) göre yansıması (simetrisi) alınarak çizilir.

Çözüm ve Dönüşüm Adımları:

  1. Dönüşüm: g(x) = -f(x) olduğundan f(x) = x doğrusunun x eksenine göre yansıması alınır.
  2. Noktalar:
    • x = 0 için g(0) = 0, grafiğin geçtiği nokta (0,0) orijindir.
    • x = 1 için g(1) = -1, grafiğin geçtiği nokta (1,-1)'dir.
  3. Eğim ve Grafik: Eğimi m = -1 olan ve II. ile IV. bölgelerden geçen (2. açıortay doğrusu) doğru çizilir.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

h(x) = 3x - 4 fonksiyonunun grafiği, f(x) = x referans fonksiyonuna dikey genişletme ve öteleme dönüşümleri uygulanarak çizilir.

Çözüm ve Dönüşüm Adımları:

  1. Dönüşüm:
    • f(x) = x grafiğinin eğimi 3 katına çıkarılarak dikey yönde 3 kat genişletilir ve y = 3x doğrusu elde edilir.
    • y = 3x doğrusu y ekseni boyunca 4 birim aşağı ötelenerek h(x) = 3x - 4 grafiği elde edilir.
  2. Eksenleri Kestiği Noktalar:
    • y eksenini kestiği nokta: x = 0 \implies h(0) = -4 olduğundan (0, -4) noktasıdır.
    • x eksenini kestiği nokta: y = 0 \implies 3x - 4 = 0 \implies x = \frac{4}{3} olduğundan (\frac{4}{3}, 0) noktasıdır.

Soru 3

Örnek cevap / çözüm yolu

m(x) = 2x - \frac{2}{3} fonksiyonunun grafiği, f(x) = x referans fonksiyonuna dikey genişletme ve öteleme dönüşümleri uygulanarak çizilir.

Çözüm ve Dönüşüm Adımları:

  1. Dönüşüm:
    • f(x) = x grafiği dikey yönde 2 kat genişletilerek y = 2x doğrusu elde edilir.
    • y = 2x doğrusu y ekseni boyunca \frac{2}{3} birim aşağı ötelenerek m(x) = 2x - \frac{2}{3} grafiği elde edilir.
  2. Eksenleri Kestiği Noktalar:
    • y eksenini kestiği nokta: x = 0 \implies m(0) = -\frac{2}{3} olduğundan (0, -\frac{2}{3}) noktasıdır.
    • x eksenini kestiği nokta: y = 0 \implies 2x - \frac{2}{3} = 0 \implies x = \frac{1}{3} olduğundan (\frac{1}{3}, 0) noktasıdır.

Soru 4

Örnek cevap / çözüm yolu

n(x) = -4x - \frac{11}{5} fonksiyonunun grafiği, f(x) = x referans fonksiyonuna yansıma, dikey genişletme ve öteleme dönüşümleri uygulanarak çizilir.

Çözüm ve Dönüşüm Adımları:

  1. Dönüşüm:
    • f(x) = x grafiğinin x eksenine göre yansıması alınıp dikeyde 4 kat genişletilerek y = -4x doğrusu elde edilir.
    • y = -4x doğrusu y ekseni boyunca \frac{11}{5} birim aşağı ötelenerek n(x) = -4x - \frac{11}{5} grafiği elde edilir.
  2. Eksenleri Kestiği Noktalar:
    • y eksenini kestiği nokta: x = 0 \implies n(0) = -\frac{11}{5} = -2,2 olduğundan (0, -2,2) noktasıdır.
    • x eksenini kestiği nokta: y = 0 \implies -4x - \frac{11}{5} = 0 \implies x = -\frac{11}{20} = -0,55 olduğundan (-0,55; 0) noktasıdır.

Soru 5

Örnek cevap / çözüm yolu

Lastik basıncının zamana bağlı cebirsel gösterimi P(t) = 32 - 2t, tanım kümesi [0, 9] ve görüntü kümesi [14, 32]'dir.

Çözüm ve Kontrol:

  1. Cebirsel Gösterim: t geçen gün sayısını, P(t) ise psi cinsinden lastik basıncını temsil etsin. Başlangıç basıncı 32 psi ve günlük düşüş 2 psi olduğundan doğrusal model P(t) = 32 - 2t şeklindedir.
  2. Tanım Kümesi: Basınç 32 psi’den 14 psi’ye düşene kadar müdahale edilmemiştir.
    32 - 2t = 14 \implies 2t = 18 \implies t = 9 gün sürer.
    Zaman t \ge 0 olduğundan Tanım Kümesi = [0, 9] aralığıdır.
  3. Görüntü Kümesi:
    • t = 0 için P(0) = 32 psi (en yüksek değer)
    • t = 9 için P(9) = 14 psi (en düşük değer)
      Görüntü Kümesi = [14, 32] aralığıdır.

Soru 6

Örnek cevap / çözüm yolu

P(t) = -2t + 32 fonksiyonunun grafiği, f(x) = x referans fonksiyonuna dikey yansıma, genişletme, öteleme ve tanım kümesi kısıtlaması uygulanarak çizilir.

Çözüm ve Dönüşüm Adımları:

  1. Dönüşüm:
    • f(x) = x grafiği x eksenine göre yansıtılıp dikey yönde 2 kat genişletilerek y = -2x elde edilir.
    • y = -2x doğrusu 32 birim yukarı ötelenerek y = -2x + 32 doğrusu elde edilir.
    • Tanım kümesi [0, 9] aralığı ile sınırlandırılarak bir doğru parçası elde edilir.
  2. Uç Noktalar:
    • Başlangıç noktası: (0, 32)
    • Bitiş noktası: (9, 14)
  3. Çizim: Yatay eksen zamanı (t), düşey eksen basıncı (P) temsil edecek şekilde (0,32) noktasından başlayıp (9,14) noktasında sonlanan azalan doğru parçası çizilir.

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 115 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı 1. Kitap cevapları · Sonraki sayfa: 117 →