10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 120 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Aşağıdaki çok modlu metnin sonuna açık uçlu sorular yerleştirilmiştir. Metinden faydalanarak bu soruları cevaplayınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

Sayfadaki yönlendirme gereği karekod okutularak Necip Fazıl Kısakürek ile ilgili dinleme/izleme metnine erişilir. Çok modlu (görsel ve işitsel) bu metin takip edildikten sonra sorular şu adımlarla cevaplanır:

  1. Metin Türü ve İçerik Çıkarımı: Dinlenen/izlenen metinde şairin sanat anlayışı, öne çıkan temaları ve edebiyatımızdaki yeri belirlenir.
  2. Bağlam ve Açık Uçlu Cevaplar: Şairin şiirlerindeki mistik ve psikolojik ögeler, saf şiir (öz şiir) anlayışı ve hece ölçüsüne verdiği önem dikkate alınarak sorular açık ve net ifadelerle tamamlanır.

Çözüm-kontrol açıklaması: Görev, karekod içeriğindeki dinleme/izleme metninin dinlenmesini ve metne bağlı açık uçlu soruların şairin edebi kişiliği bağlamında yanıtlanmasını gerektirmektedir.

Soru 2

Aşağıdaki şiirlerden hangisi Necip Fazıl Kısakürek’e ait olabilir? Düşüncelerinizi gerekçeleriyle açıklayınız.

Kısa cevap

Necip Fazıl Kısakürek’e ait olan şiir “Örümcek Ağı” başlıklı şiirdir.

Örnek cevap / çözüm yolu

Gerekçeli Açıklama ve Görsel Kanıtlar:

  1. Eser İsmi ve Bağlam: “Örümcek Ağı”, Necip Fazıl Kısakürek’in 1925 yılında yayımlanan ilk şiir kitabının ve bu kitapta yer alan tanınmış şiirinin adıdır.
  2. Biçim ve Ölçü (Hece Titizliği): Şiir, düzgün hece ölçüsü ve titiz bir uyak (kafiye) düzeniyle yazılmıştır. Necip Fazıl, heceyi modern ve işlenmiş bir yapıyla kullanan saf şiir temsilcisidir.
  3. Tema ve Anlatıcı Tutumu: Metindeki “titiz örümcek”, “ince dertler”, “ruh”, “kalbin yırtılması”, “göğüsten başka seda çıkmaması” gibi imgeler; şairin iç huzursuzluğunu, psikolojik derinliğini, varoluşsal çilesini ve mistik arayışını yansıtır.

Diğer Şiirlerin Değerlendirilmesi:

  • İsimsiz Birinci Şiir (“Gel yârim yeter bekledim…”): 7’li/8’li hece kalıbı ve tekrarlarıyla halk şiiri/türkü geleneğine ait sade bir aşk ve gurbet şiiridir.
  • “O Yalnız”: Serbest ölçüyle yazılmış, İkinci Yeni tarzı soyut ve imgesel bir şiirdir.
  • “Pencere”: Serbest ölçü ve serbest çağrışımlarla oluşturulmuş modern bir şiir yapısına sahiptir.

Çözüm-kontrol açıklaması: Şiirin adı, hece yapısı, biçimsel düzeni ve içerdiği mistik/psikolojik tema görseldeki “Örümcek Ağı” metninin Necip Fazıl Kısakürek’e ait olduğunu kesin olarak kanıtlamaktadır.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 119 · :blue_book: Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 121 →