10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 121 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

Kaldırımlar (Necip Fazıl Kısakürek):

  • Nazım birimi: Dörtlük
  • Ölçü: Hece ölçüsü (11’li hece ölçüsü)
  • Tema: Yalnızlık, bireysel bunalım, yabancılaşma
  • Dil ve üslup: Mistik ve imgesel dil; geleneksel yazım/noktalama kurallarına uyum, ölçülü ve uyaklı anlatım

mehmed sıradağları (Attilâ İlhan):

  • Nazım birimi: Bent / Serbest dize kümeleri
  • Ölçü: Serbest ölçü
  • Tema: Toplumsal mücadele, milli bilinç, emperyalizme karşı direniş ve vatan sevgisi
  • Dil ve üslup: Küçük harf tercihiyle yazım kurallarını esneten serbest üslup; coşkulu, toplumcu ve çağrışımı zengin söylem

Çözüm kontrolü

Görseldeki “mehmed sıradağları” metni ile müfredatta yer alan “Kaldırımlar” şiiri; nazım birimi, ölçü, tema ve dil-üslup ölçütleri doğrultusunda karşılaştırılmıştır.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

Cumhuriyet Dönemi’nde yazılan bu iki şiirin farklı özelliklere sahip olmasının başlıca sebepleri şunlardır:

  1. Şiir Anlayışı ve Edebi Eğilim Farklılığı: Necip Fazıl’ın şiiri bireysel duyarlılığı ve iç dünyayı esas alan Saf Şiir anlayışına dayanırken; Attilâ İlhan’ın şiiri toplumsal bilinci, milli ve tarihi temaları öne çıkaran Toplumcu Gerçekçi anlayışı yansıtır.
  2. Sanatçının Amacı ve Zihniyet: Bireysel yalnızlığı işleyen şair mistik ve ölçülü bir dil seçerken; toplumsal direnişi ve bağımsızlığı işleyen şair coşkulu, serbest biçimli ve toplumcu bir dili tercih etmiştir.
  3. Biçimsel Tercihler: Cumhuriyet Dönemi’nde serbest şiir anlayışının yaygınlaşmasıyla birlikte şairler geleneksel ölçü ve noktalama kalıplarının dışına çıkarak özgün biçimler oluşturmuştur.

Çözüm kontrolü

Şiirlerdeki biçim ve içerik farklılıkları edebi akım, sanat anlayışı ve zihniyet unsurlarıyla açıklanmıştır.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 120 · :blue_book: Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 122 →