10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 267 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Kısa cevap

  • 1,5 V için: Direnç = 1 Ω
  • 3 V için: Voltmetre = 2 V, Ampermetre = 2 A, Direnç = 1 Ω
  • 4,5 V için: Voltmetre = 3 V, Ampermetre = 3 A, Direnç = 1 Ω
  • Ohm Yasası matematiksel modeli: V = I \cdot R

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Direnç Değerinin Bulunması: Ohm Yasası’na göre R = \frac{V}{I} bağıntısı kullanılır. Üreteç 1,5 V iken direnç üzerindeki voltmetre değeri V_R = 1 \text{ V} ve ampermetre değeri I = 1 \text{ A} olarak verilmiştir. Buradan direnç R = \frac{1 \text{ V}}{1 \text{ A}} = 1 \ \Omega bulunur.
  2. Devre Elemanlarının Analizi: Devrede lamba ve R direnci seri bağlıdır. V_{\text{üreteç}} = 1,5 \text{ V} iken V_R = 1 \text{ V} olduğundan lambanın üzerindeki potansiyel fark V_{\text{lamba}} = 0,5 \text{ V} olur. Devrenin toplam direnci R_{\text{toplam}} = 1,5 \ \Omega’dur.
  3. Tablonun Doldurulması:
    • Üreteç 3 V iken: Akım I = \frac{3 \text{ V}}{1,5 \ \Omega} = 2 \text{ A} olur. Voltmetrenin gösterdiği değer V_R = I \cdot R = 2 \text{ A} \cdot 1 \ \Omega = 2 \text{ V}'tur. Direnç 1 \ \Omega’dur.
    • Üreteç 4,5 V iken: Akım I = \frac{4,5 \text{ V}}{1,5 \ \Omega} = 3 \text{ A} olur. Voltmetrenin gösterdiği değer V_R = I \cdot R = 3 \text{ A} \cdot 1 \ \Omega = 3 \text{ V}'tur. Direnç 1 \ \Omega’dur.
  4. Ohm Yasası Matematiksel Modeli: İletkenin uçları arasındaki potansiyel farkın (V), üzerinden geçen akım şiddetine (I) oranı sabittir ve direnci (R) verir: V = I \cdot R.

Soru 2

Kısa cevap

Lamba devreden çıkarılıp devre tamamlandığında (yalnızca R = 1 \ \Omega direnci kaldığında):

  • 1,5 V üreteç için: Voltmetre = 1,5 V, Ampermetre = 1,5 A
  • 3 V üreteç için: Voltmetre = 3 V, Ampermetre = 3 A
  • 4,5 V üreteç için: Voltmetre = 4,5 V, Ampermetre = 4,5 A

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Lamba devreden çıkarılıp yerine iletken tel bağlandığında devredeki tek direnç R = 1 \ \Omega olur.
  2. Voltmetre doğrudan direncin uçlarına bağlı olduğundan üretecin bütün potansiyel farkını ölçer (V_{\text{voltmetre}} = V_{\text{üreteç}}).
  3. Ampermetreden geçen akım Ohm Yasası (I = \frac{V}{R}) ile hesaplanır:
    • V = 1,5 \text{ V} iken: Voltmetre = 1,5 \text{ V}, Ampermetre = \frac{1,5}{1} = 1,5 \text{ A}
    • V = 3 \text{ V} iken: Voltmetre = 3 \text{ V}, Ampermetre = \frac{3}{1} = 3 \text{ A}
    • V = 4,5 \text{ V} iken: Voltmetre = 4,5 \text{ V}, Ampermetre = \frac{4,5}{1} = 4,5 \text{ A}
      (Not: Lamba devreden çıkarılıp hat açık bırakılırsa devreden akım geçmez; Ampermetre 0 A, Voltmetre 0 V gösterir.)

Soru 3

Kısa cevap

A seçeneği

Örnek cevap / çözüm yolu

Devre elemanlarının bağlantı türleri incelendiğinde:

  1. Üreteç (V), Ampermetre (A), Lamba (\otimes) ve Direnç (R) birbirine seri bağlanmıştır (aynı akım yolu üzerindedir).
  2. Voltmetre (V) ise sadece R direncinin uçlarına paralel bağlanmıştır.
  3. Bu fiziksel düzeneğin devre şeması A seçeneğinde doğru verilmiştir.

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 266 · :blue_book: Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 268 →