9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 269 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

b) T diyagramıyla yaptığınız karşılaştırmaların sonuçlarını söyleyiniz.

Örnek cevap / çözüm yolu

T diyagramı sonucunda edebî metinlerin kurmaca, öznel ve estetik kaygıyla yazıldığı; öğretici metinlerin ise nesnel, bilgi verme amaçlı ve doğrudan gerçekliğe dayalı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Çözüm kontrolü

Edebî metin ile öğretici metin arasındaki temel amaç, gerçeklik ve dil kullanımı farkları açıklanarak karşılaştırma sonucu ifade edilmiştir.


Soru 2

c) Çıkarımlarınızdan hareketle edebî metin ile öğretici metin arasındaki üslup farklılıklarını yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Edebî Metin Üslubu: İmgesel, çağrışıma açık, süslü ve duygusal bir dil kullanılır. Kelimeler yan ve mecaz anlamlarıyla yer alır.
  • Öğretici Metin Üslubu: Açık, anlaşılır, net ve nesnel bir dil tercih edilir. Kelimeler çoğunlukla ilk (gerçek) anlamıyla kullanılır.

Çözüm kontrolü

Metin türlerinin üslup özellikleri kelime seçimi ve anlatım tutumu açısından karşılaştırılarak açıklanmıştır.


Soru 3

  1. Parasız Yatılı adlı eleştiriden ve yukarıdaki sorulara verdiğiniz cevaplardan hareketle eleştiri türünün özellikleri hakkında ulaştığınız sonuçları yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

Şemadaki verilen bilgi: “Batı edebiyatında kritik, Türk edebiyatında tenkit adıyla bilinir.”

Şemadaki boş kutucuklara yazılabilecek eleştiri türü özellikleri:

  • Bir sanat eserini veya yazarı olumlu ve olumsuz yönleriyle inceleyerek değerlendirir.
  • Yazar, ortaya koyduğu görüşleri nesnel kanıtlara ve tutarlı gerekçelere dayandırır.
  • Okuyucuya eseri tanıtmayı ve eserin daha iyi anlaşılmasını amaçlar.
  • Açık, yalın ve öğretici bir üslup kullanılır.
  • Eleştiri yazarına eleştirmen (münekkit) adı verilir.

Çözüm kontrolü

Eleştiri türünün tanımı, amacı, üslubu ve ilkeleri kavram şemasındaki kutucukları tamamlayacak şekilde listelenmiştir.


Soru 4

  1. Parasız Yatılı adlı eleştirinin konusunu ve ana fikrini yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Konusu: Füruzan’ın “Parasız Yatılı” adlı öykü kitabının içerik, kişileştirme ve edebî nitelik bakımından değerlendirilmesi.
  • Ana Fikri: “Parasız Yatılı”, toplumun dar gelirli kesimlerinin yaşamını derin bir duyarlılık ve özgün bir üslupla aktaran başarılı bir eleştiriye konu olmuş nitelikli bir eserdir.

Çözüm kontrolü

İncelenen eleştiri metninin ele aldığı tema (konu) ile vurgulamak istediği temel mesaj (ana fikir) ayrıştırılarak yazılmıştır.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 268 · :blue_book: Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 270 →