9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 101 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 27

Örnek cevap / çözüm yolu

Eren’in yazılımındaki kod doğru değildir. H ve Li doğru yerlere yerleştirilmiştir. Ancak diğer elementlerin bir kısmının periyot ya da grup numarası yanlıştır.

  • N: 2. periyot, 15. grup olmalıdır.
  • Al: 3. periyot, 13. grup olmalıdır.
  • Ar: 3. periyot, 18. grup olmalıdır.
  • Mn: 4. periyot, 7. grup olmalıdır.
  • Ni: 4. periyot, 10. grup olmalıdır.
  • As: 4. periyot, 15. grup olmalıdır.
  • Br: 4. periyot, 17. grup olmalıdır.

Kısa çözüm-kontrol açıklaması

Elementlerin periyot ve grup numaraları, atom numarasından doğrudan değil, atomların elektron diziliminden ve periyodik tablodaki gerçek konumlarından belirlenir. Eren’in yerleştirmeleri özellikle geçiş metalleri olan Mn ve Ni için yanlıştır.

Soru 28

Örnek cevap / çözüm yolu

Eren, periyot numarasını belirlerken elektron katmanlarının alabileceği en fazla elektron sayısını sırasıyla 2, 8, 18 şeklinde kullanmış görünmektedir. Buna göre elementleri yaklaşık olarak şu atom numarası aralıklarına göre periyotlara ayırmıştır:

  • 1-2: 1. periyot
  • 3-10: 2. periyot
  • 11-28: 3. periyot
  • 29-60: 4. periyot

Bu nedenle atom numarası 25 olan Mn ve atom numarası 28 olan Ni elementlerini yanlışlıkla 3. periyoda yerleştirmiştir.

Kısa çözüm-kontrol açıklaması

Gerçek periyodik tabloda 3. periyot atom numarası 11 ile 18 arasındaki elementleri kapsar. 19. elementten itibaren 4. periyot başlar. Bu yüzden Mn ve Ni, 4. periyotta olmalıdır.

Soru 29

Örnek cevap / çözüm yolu

Periyot numarasını bulmak için atomun elektron dizilimindeki en büyük enerji düzeyi numarasına bakılır. Başka bir ifadeyle, atomda elektron bulunan katman sayısı periyot numarasını verir.

Üç örnek:

  1. Li: 1s^2 2s^1 elektron diziliminde en büyük enerji düzeyi 2 olduğundan 2. periyottadır.
  2. Al: 1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^1 elektron diziliminde en büyük enerji düzeyi 3 olduğundan 3. periyottadır.
  3. Mn: 1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 3d^5 4s^2 elektron diziliminde en büyük enerji düzeyi 4 olduğundan 4. periyottadır.

Kısa çözüm-kontrol açıklaması

Mn atomunda 3d alt katmanı bulunsa da elektron diziliminde 4s alt katmanı da vardır. En büyük ana enerji düzeyi 4 olduğu için bu elementin periyodu 4 tür.

Soru 30

Örnek cevap / çözüm yolu

Eren, grup numarasını belirlerken elektron diziliminde son dolan alt katmandaki elektron sayısını kullanmıştır. Son alt katmanda 1 elektron varsa elementi 1. gruba; 3, 5, 6 veya 8 elektron varsa sırasıyla 13., 15., 16. veya 18. gruba yerleştirmiştir.

Örneğin:

  • Al elementinin son alt katmanı 3p^1 olduğu için 1. gruba yerleştirilmiştir.
  • N ve As elementlerinin son alt katmanı p^3 olduğu için 13. gruba yerleştirilmiştir.
  • Mn ve Br elementlerinde ilgili alt katmanda 5 elektron bulunduğu için 15. gruba yerleştirilmiştir.
  • Ni elementinde d^8 bulunduğu için 18. gruba yerleştirilmiştir.

Kısa çözüm-kontrol açıklaması

Bu örüntü doğru değildir. Grup numarası yalnızca son dolan alt katmandaki elektron sayısına bakılarak bulunamaz. Özellikle geçiş metalleri için s ve d alt katmanlarındaki elektronlar birlikte değerlendirilmelidir.

Soru 31

Örnek cevap / çözüm yolu

Grup numarasını belirlemede elektron dizilimi ve elementin bulunduğu blok birlikte kullanılır.

  1. H: 1s^1 elektron dizilimindedir. Son katmanında 1 elektron bulunduğu için 1. gruptadır.
  2. Al: 3s^2 3p^1 ile biter. p bloğunda p^1 ile biten elementler 13. grupta bulunur. Bu nedenle Al, 13. gruptadır.
  3. Mn: 3d^5 4s^2 ile biter. Geçiş metalleri için d ve s alt katmanlarındaki elektronlar toplanır: 5+2=7. Bu nedenle Mn, 7. gruptadır.

Kısa çözüm-kontrol açıklaması

Ana grup elementlerinde son katmandaki elektronlar grup numarasıyla ilişkilidir. Geçiş metallerinde ise grup numarasını bulurken (n-1)d ve ns alt katmanlarındaki elektronların toplamı dikkate alınır.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 100 · :blue_book: Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 102 →