Soru 2
Kısa cevap
Evet. Hâl değiştirme sırasında maddeye verilen ya da maddeden alınan ısı miktarının kütleye oranı, aynı hâl değişimi için maddeleri ayırt etmede kullanılabilir. Bu oran özgül hâl değiştirme ısısı olarak adlandırılır:
Burada Q ısı miktarı, m kütle ve L özgül hâl değiştirme ısısıdır. L’nin birimi \mathrm{J/kg}'dır. Bu fiziksel büyüklük skaler olup yönü yoktur. Saf maddelerin özgül hâl değiştirme ısıları farklı olduğundan ayırt edici bir özelliktir.
Kısa kontrol: Aynı kütlede iki farklı madde hâl değiştirirken farklı ısı miktarlarına ihtiyaç duyuyorsa Q/m oranları da farklı olur.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Saf bir madde, sabit basınç altında hâl değiştirirken sıcaklığı değişmez. Maddeye verilen enerji sıcaklığı artırmak yerine tanecikler arasındaki etkileşimleri değiştirmede, yani hâl değişiminde kullanılır. Hâl değişimi tamamlandıktan sonra madde ısı almaya ya da vermeye devam ederse sıcaklık yeniden değişmeye başlar.
Saf maddelerin erime ve kaynama sıcaklıkları, aynı basınç altında ayırt edici özellik olarak kullanılabilir. Ancak maddenin saflığı ve üzerine etki eden basınç hâl değiştirme sıcaklığını değiştirir. Bu nedenle karşılaştırma yapılırken basınç ve saflık koşulları aynı olmalıdır.
Kısa kontrol: Görselde buzun erime sıcaklığı 1\ \mathrm{atm} basınçta 0\ ^\circ\mathrm{C} iken 200\ \mathrm{atm} basınçta -2\ ^\circ\mathrm{C} olarak gösterilmiştir. Bu, basıncın hâl değiştirme sıcaklığını etkilediğini gösterir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 230 · 
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 232 →