1. DOĞAL SAYILARLA ÇARPMA İŞLEMİ
Çarpma İşlemi
Hayatın İçinden
Ülkemizin en çok ziyaret edilen tarihî yerlerinden biri olan Efes Antik Kenti, İzmir’in Selçuk ilçesinde bulunmaktadır. Yapılan arkeolojik çalışmalar sonucunda Efes Antik Kenti’nin kuruluşunun MÖ 7000 yılına kadar uzandığı tespit edilmiştir. Kent hem Doğu ve Batı uygarlıkları arasında ticaretin gelişmesini sağlayan önemli bir liman hem de bilim, sanat ve kültür merkezi olmuştur.
Hatırlayalım
Sekiz kişilik bir turist kafilesi, giriş ücreti kişi başı 150 TL olan Efes Antik Kenti’ni ziyarete gidiyor. Grubun giriş için yapacağı toplam ödemeyi bulmak için 8 tane 150 sayısını ya da 150 tane 8 sayısını toplayabiliriz. Bu işlemi daha kısa yoldan yapmak için 150 ve 8 sayısını çarparız. Çünkü çarpma işlemi tekrarlanan toplama işlemidir. 150 ve 8’i çarparak 150 tane 8’i veya 8 tane 150’yi toplamış oluruz.
Düşünelim Bölümü Etkinlik Cevapları
Soru 1
Efes Antik Kenti’ni ziyaret eden kafilede 8 kişi yerine 12 kişi olursa ödenecek toplam ücreti bulmak için hem toplama hem de çarpma işlemi yapabiliriz. Peki, toplama işlemi yerine çarpma işlemi yapmak hayatımızı hangi açıdan kolaylaştırır?
Örnek Cevap / Çözüm Yolu:
- Toplama Yolu: 12 tane 150 TL’yi tek tek toplamak (150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 + 150 = 1800 \text{ TL}) hem çok uzun zaman alır hem de işlem hatası yapma olasılığını artırır.
- Çarpma Yolu: 150 \times 12 = 1800 \text{ TL} işlemini yapmak son derece kısa ve pratiktir.
- Kolaylığı: Çarpma işlemi, aynı sayının art arda toplanması gereken durumlarda zamandan tasarruf sağlar, sayfa üzerinde daha az yer kaplar ve işlem hatası yapma riskini azaltır.
Soru 2
150 tane 8 sayısını ya da 8 tane 150 sayısını alt alta toplamakla 150 ile 8’i çarpmak arasında nasıl bir fark vardır?
Örnek Cevap / Çözüm Yolu:
- Toplama İşlemi: 8 tane 150 sayısını veya 150 tane 8 sayısını alt alta yazıp toplamak zaman alıcı ve yorucu bir yöntemdir.
- Çarpma İşlemi: 150 \times 8 = 1200 işlemini doğrudan çarpma kuralıyla saniyeler içinde tamamlamamızı sağlar.
- Temel Fark: İki yöntemde de bulunan sonuç (1200) aynıdır; fakat çarpma işlemi toplama işleminin kısa yoldan yapılışı olduğu için bize hız, kolaylık ve pratiklik kazandırır.