Soru 1
Soru Metni:
Aşağıda f: (-5, 7] \rightarrow \mathbb{R} ile tanımlı f fonksiyonu ile g: [0, 6] \rightarrow [-3, 5] ile tanımlı g fonksiyonunun grafikleri verilmiştir.
f ve g fonksiyonlarının grafiklerine göre tablodaki ilgili yerleri doldurunuz. Elde ettiğiniz sonuçları grafik temsillerinden nasıl elde ettiğinizi sınıf arkadaşlarınızla tartışınız.
Örnek cevap / çözüm yolu
Grafik verileri incelendiğinde elde edilen doldurulmuş tablo şu şekildedir:
| Özellik | f Fonksiyonu | g Fonksiyonu |
|---|---|---|
| Tanım Kümesi | (-5, 7] | [0, 6] |
| Görüntü Kümesi | [-2, 4] | [-3, 5] |
| Fonksiyonun Sıfırları | x = 1 ve x = 5 | x = 3 |
| Pozitif Olduğu Aralıklar | (-5, 1) \cup (5, 7] | [0, 3) |
| Negatif Olduğu Aralıklar | (1, 5) | (3, 6] |
| Artan Olduğu Aralıklar | [3, 7] | Yoktur (\emptyset) |
| Azalan Olduğu Aralıklar | [0, 3] | [0, 6] |
| Maksimum Noktası ve Değeri | Nokta: (7, 4), Değeri: 4 | Nokta: (0, 5), Değeri: 5 |
| Minimum Noktası ve Değeri | Nokta: (3, -2), Değeri: -2 | Nokta: (6, -3), Değeri: -3 |
| Örten Olma Durumu | Örten değildir (Görüntü kümesi \neq \mathbb{R}) | Örtendir (Görüntü kümesi = Değer kümesi) |
| Bire Bir Olma Durumu | Bire bir değildir | Bire birdir |
Grafikten Elde Edilme Yöntemleri ve Çözüm Kontrolü:
-
Tanım ve Görüntü Kümesi:
- f için: Grafik x-ekseninde x = -5 (açık nokta) ile x = 7 (dolu nokta) arasındadır. Tanım kümesi (-5, 7] olur. Grafiğin y-eksenindeki en küçük değeri -2, en büyük değeri 4 olduğundan görüntü kümesi [-2, 4]'tür.
- g için: Grafik x-ekseninde [0, 6] aralığında tanımlıdır. y-değerleri ise -3 ile 5 arasında değiştiğinden görüntü kümesi [-3, 5] olur.
-
Fonksiyonun Sıfırları:
- Grafiğin x-eksenini kestiği noktaların x değerleridir. f için x = 1 ve x = 5; g için x = 3’tür.
-
Pozitif ve Negatif Olduğu Aralıklar:
- Grafiğin x-ekseninin üstünde kalan kısımlarda y > 0 (pozitif), altında kalan kısımlarda y < 0 (negatif) olur.
- f fonksiyonu x \in (-5, 1) \cup (5, 7] için pozitif, x \in (1, 5) için negatiftir.
- g fonksiyonu x \in [0, 3) için pozitif, x \in (3, 6] için negatiftir.
-
Artanlık ve Azalanlık:
- f grafiği x \in [0, 3] aralığında aşağıya indiğinden azalan, x \in [3, 7] aralığında yukarı çıktığından artandır. (-5, 0] aralığında sabittir (y = 2).
- g grafiği [0, 6] boyunca sürekli aşağı indiğinden tüm tanım kümesinde azalandır.
-
Maksimum ve Minimum Noktaları:
- f’nin en yüksek noktası (7, 4), en düşük noktası (3, -2)'dir.
- g’nin en yüksek noktası (0, 5), en düşük noktası (6, -3)'tür.
-
Örtenlik ve Bire Birlik:
- f için: Değer kümesi \mathbb{R} olarak tanımlanmıştır ancak görüntü kümesi [-2, 4]'tür. Örten değildir. Yatay doğru testi yapıldığında y = 2 veya y = 0 doğruları grafiği birden fazla noktada kestiği için bire bir değildir.
- g için: Değer kümesi [-3, 5] ile görüntü kümesi [-3, 5] eşittir, bu nedenle örtendir. Grafik daima azalan olduğundan çizilen her yatay doğru grafiği en fazla bir noktada keser, dolayısıyla bire birdir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 190 ·
Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 192 →