Soru 1
Örnek 4: Gerçek sayılarda tanımlı ve değerli f: \mathbb{R} \rightarrow \mathbb{R} ve g: \mathbb{R} \rightarrow \mathbb{R} fonksiyonlarının grafiklerine göre örten olup olmadıklarının bulunması.
Örnek cevap / çözüm yolu
Bir fonksiyonun örten olması için değer kümesindeki her elemanın tanım kümesinde en az bir karşılığı olmalı, yani görüntü kümesi değer kümesine eşit (f(A) = B) olmalıdır. Grafiklerde yatay doğru testi uygulanarak y eksenindeki değerlerin kapsanma durumu incelenir.
1. f Fonksiyonunun Örtenlik İncelemesi:
- f fonksiyonunun tanımlı olduğu değer kümesi \mathbb{R}'dir.
- Grafik incelendiğinde f(x) fonksiyonunun aldığı en küçük değer y = -3’tür. Grafik y = -3’ün altına inmemektedir.
- Görüntü kümesi f(\mathbb{R}) = [-3, \infty) olur.
- Değer kümesindeki -3’ten küçük negatif gerçek sayılar (örneğin y = -4) açıkta kaldığından görüntü kümesi değer kümesine eşit değildir (f(\mathbb{R}) \neq \mathbb{R}).
- Bu nedenle f fonksiyonu örten değildir (içinedir).
2. g Fonksiyonunun Örtenlik İncelemesi:
- g fonksiyonunun tanımlı olduğu değer kümesi \mathbb{R}'dir.
- Grafik incelendiğinde x \to -\infty iken y \to -\infty ve x \to +\infty iken y \to +\infty olmaktadır.
- y ekseni üzerindeki her bir gerçek sayı için grafiği kesen en az bir x değeri bulunmaktadır (yatay doğrular grafiği daima keser).
- Görüntü kümesi g(\mathbb{R}) = \mathbb{R} olup değer kümesine eşittir.
- Bu nedenle g fonksiyonu örtendir.
Kısa cevap
f fonksiyonu örten değildir (içine fonksiyondur), g fonksiyonu örtendir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 189 ·
Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 191 →