Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Kimyasal tepkime denkleştirmede izlenecek pratik işlem basamakları:
- Tepkime denklemindeki en karmaşık formüle sahip bileşik tespit edilir ve katsayısı 1 olarak alınır.
- Yapısında en çok atom içeren veya tek bir tür atomu barındıran bileşiklerden başlanarak elemental haldeki maddeler (örneğin \text{O}_2, \text{H}_2) en sona bırakılır.
- Hidrojen (\text{H}) ve oksijen (\text{O}) atomları genellikle en son basamaklarda denkleştirilir.
- Kesirli katsayılar oluşursa denklem uygun bir tam sayıyla genişletilerek katsayılar en küçük tam sayılara dönüştürülür.
Çözüm kontrolü
Grup çalışmasında belirlenen pratik adımlar, atom sayısının korunması ilkesine dayanır ve denkleştirme sürecini sistematik hale getirir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Farklı grupların işlem basamakları karşılaştırıldığında, serbest elementlerin (\text{O}_2, \text{H}_2 gibi) denkleştirilmesini en sona bırakan yöntemlerin daha az adımda sonuca ulaştığı görülür. En karmaşık molekülden başlamak, katsayı güncelleme ihtiyacını azaltarak hata yapma olasılığını düşürür ve en pratik çözüm yolunu sunar.
Çözüm kontrolü
Grup çözümlerinin karşılaştırılması, serbest elementlerin en son denkleştirilmesinin en pratik yöntem olduğunu doğrular.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Denkleştirmenin daha az basamakta tamamlanması için atom sıralaması şu şekilde olmalıdır:
- En fazla atom içeren (en karmaşık) bileşikteki atomlar (metaller ve ametaller).
- Diğer bileşiklerde yer alan hidrojen (\text{H}) atomları.
- Serbest halde (\text{O}_2, \text{H}_2, \text{N}_2 vb.) bulunan elemental maddeler ve oksijen (\text{O}) atomları en son denkleştirilmelidir.
Çözüm kontrolü
Bu sıralama sayesinde serbest elementlerin katsayıları değiştirildiğinde diğer denkleştirilmiş atomların sayısı bozulmaz, işlem adım sayısı azalır.
Soru 4
Örnek cevap / çözüm yolu
Kimyasal Tepkimelerde Korunan Özellikler:
- Toplam atom sayısı ve atom türü
- Toplam kütle (Kütlenin Korunumu Kanunu)
- Toplam yük sayısı
- Çekirdek yapısı ve proton/nötron sayıları
Kimyasal Tepkimelerde Korunmayan (Değişebilen) Özellikler:
- Toplam molekül sayısı ve mol sayısı
- Maddelerin fiziksel ve kimyasal özellikleri
- Hacim ve basınç (gaz tepkimelerinde sıcaklığa ve katsayılara bağlı olarak değişebilir)
- Bağ türleri ve sayısı
Çözüm kontrolü
Tepkimelerde atom türü ve sayısı kesin olarak korunurken, molekül sayısı ve maddelerin kimyasal nitelikleri değişebilir.
Soru 5
Örnek cevap / çözüm yolu
1. Basamak Uygulaması:
Verilen tepkime: \text{Al} + \text{HNO}_3 \rightarrow \text{Al(NO}_3)_3 + \text{H}_2
Bu tepkimede atom sayısı en fazla olan en karmaşık formül \text{Al(NO}_3)_3 (Alüminyum nitrat) bileşiğidir.
- Basamak kuralı gereğince en karmaşık formüle sahip olan \text{Al(NO}_3)_3 bileşiğinin katsayısı 1 olarak alınır:
Tepkime başlangıç hali:
Çözüm kontrolü
En karmaşık bileşiğin (\text{Al(NO}_3)_3) katsayısı 1 seçilerek denkleştirmenin ilk adımı doğru şekilde uygulanmıştır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 62 · 
Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 64 →