10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 62 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

Denkleştirilmemiş CO_2 + H_2 \rightarrow CH_4 + H_2O tepkimesindeki tepkenler ve ürünler incelendiğinde atom türleri ve sayıları şu şekildedir:

Atom Türleri ve Sayıları:

  • Tepkenler (Girenler):
    • Karbon (C): 1 adet (1 tane CO_2 molekülünde)
    • Oksijen (O): 2 adet (1 tane CO_2 molekülünde)
    • Hidrojen (H): 2 adet (1 tane H_2 molekülünde)
  • Ürünler:
    • Karbon (C): 1 adet (1 tane CH_4 molekülünde)
    • Hidrojen (H): 6 adet (1 tane CH_4’te 4 H + 1 tane H_2O’da 2 H)
    • Oksijen (O): 1 adet (1 tane H_2O molekülünde)

Alt Soruların Cevapları:

  • Her bir rengi temsil eden atomdan tepkenlerde ve ürünlerde kaç tane vardır?
    • Siyah (Karbon): Tepkenlerde 1 tane, Ürünlerde 1 tane.
    • Kırmızı (Oksijen): Tepkenlerde 2 tane, Ürünlerde 1 tane.
    • Gri/Beyaz (Hidrojen): Tepkenlerde 2 tane, Ürünlerde 6 tane.
  • Tepkenler ve ürünlerden elde ettiğiniz değerler birbiri ile tutarlı mı?
    • Hayır, tutarlı değildir. Tepkime henüz denkleştirilmediği için tepkenlerdeki ve ürünlerdeki Oksijen ve Hidrojen atom sayılan birbiriyle eşleşmemektedir.
  • Elde ettiğiniz veriler kütlenin korunumu kanunu ile çelişir mi? Neden?
    • Kanunun kendisiyle çelişmez; bu durum verilen tepkime denkleminin henüz molekül katsayıları bakımından denkleştirilmemiş olmasından kaynaklanır. Gerçek gerçekleşen tepkimelerde atom sayısı ve türü her zaman korunur.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

Alt Soruların Cevapları:

  • Sizce önce hangi atomu eşitlemek gerekir?
    • Karbon (C) atomları zaten eşit durumda olduğundan (1’e 1), önce Oksijen (O) atomlarını eşitlemek gerekir. Girenlerde 2 Oksijen atomu bulunduğu için ürünlerdeki H_2O molekülünün önüne 2 katsayısı getirilir. En son elemental hâldeki Hidrojen (H_2) denkleştirilir.
  • Oksijenin atom sayısını eşitlemek için H_2O molekülündeki oksijen atomunun altına 2 yazılarak H_2O_2 molekülü oluşturulabilir mi?
    • Hayır, oluşturulamaz. Tepkimelerde bileşiklerin alt indisleri (formülleri) değiştirilemez. Alt indis değiştirilirse maddenin kimyasal yapısı ve özellikleri tamamen değişir (H_2O sudur, H_2O_2 hidrojen peroksittir). Atom sayılarını eşitlemek için sadece moleküllerin önüne katsayılar yazılır.

Soru 3

Örnek cevap / çözüm yolu

Tepkimenin Denkleştirilme Adımları:

  1. Başlangıç Denklemi:

    CO_2 + H_2 \rightarrow CH_4 + H_2O
  2. Oksijen (O) Atomlarının Eşitlenmesi:
    Tepken tarafında 2 adet O atomu vardır. Ürünler tarafında da 2 adet O atomu olması için H_2O molekülünün katsayısı 2 yapılır:

    CO_2 + H_2 \rightarrow CH_4 + 2H_2O
  3. Hidrojen (H) Atomlarının Eşitlenmesi:
    Ürünler tarafındaki toplam Hidrojen atomu sayısı 4 + (2 \times 2) = 8 tanedir. Tepkenler tarafında da 8 H atomu olması için H_2 molekülünün katsayısı 4 yapılır:

    CO_2 + 4H_2 \rightarrow CH_4 + 2H_2O
  4. Son Kontrol:

    • Karbon (C): Girenlerde 1, Ürünlerde 1
    • Oksijen (O): Girenlerde 2, Ürünlerde 2
    • Hidrojen (H): Girenlerde 8, Ürünlerde 8

Denkleşmiş Tepkime Denklemi:

CO_2 + 4H_2 \rightarrow CH_4 + 2H_2O

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 61 · :blue_book: Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 63 →