Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Deneylerde gerçekleşen fiziksel ve kimyasal olaylar dikkate alınarak doldurulan tablo aşağıdadır:
| Gözlem Sonucu | 1. Deney | 2. Deney | 3. Deney |
|---|---|---|---|
| Gaz çıkışı | ✓ | ✓ | |
| Renk değişimi | ✓ | ✓ | |
| Çökelek (katı) oluşumu | ✓ | ||
| Isı (sıcaklık) değişimi | ✓ | ✓ | |
| Köpük oluşumu | ✓ | ✓ |
Çözüm-kontrol açıklaması:
- Deneyde H_2O_2 (hidrojen peroksit) maddesinin KI (potasyum iyodür) katalizörlüğünde bozunması sonucu O_2 gazı açığa çıkar; deterjan sayesinde köpürme, kabın ısınması (ekzotermik tepkime) ve renk değişimi gözlemlenir.
- Deneyde CH_3COOH (sirke asidi) ve NaHCO_3 (yemek sodası) tepkimesiyle CO_2 gazı oluşur; açığa çıkan gaz balonu şişirir ve ortamda köpürme ile sıcaklık değişimi gerçekleşir.
- Deneyde Pb(NO_3)_2 ve KI sulu çözeltileri karıştırıldığında suda çözünmeyen sarı renkli PbI_2 (kurşun(II) iyodür) katısı çöker, böylece çökelek oluşumu ve renk değişimi gözlemlenir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Evet, vardır. Kimyasal değişimler sırasında gözle doğrudan algılanamayan atomik ve moleküler düzeyde mikroskopik değişimler gerçekleşir. Örneğin:
- Atomlar arasındaki kimyasal bağların kopması ve yeni bağların kurulması,
- Tanecikler arasındaki çekim ve itme kuvvetlerinin değişmesi,
- Atomların elektron alışverişi yapması veya elektronları ortaklaşa kullanması,
- Toplam kütlenin, atom türünün ve sayısının korunması durumları gözle doğrudan görünmeyen değişimlerdir.
Çözüm-kontrol açıklaması:
Deneylerde renk değişimi veya gaz çıkışı gibi makroskopik (duyusal) belirtiler fark edilirken, bağ kırılımı ve bağ oluşumu gibi tanecik düzeyindeki değişimler gözle görülemez; ancak ölçümler ve teorik modellerle açıklanır.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Kimyasal değişimlerde maddeleri oluşturan tanecikler (atom, molekül veya iyonlar) arasında güçlü etkileşimler meydana gelir. Reaktif tanecikleri uygun doğrultu ve enerjiyle birbiriyle çarpıştığında:
- Tanecikler arasındaki eski güçlü etkileşimler (iyonik veya kovalent bağlar) kopar.
- Tanecikler arasında elektron transferi (alışverişi) veya elektron ortaklaşması gerçekleşir.
- Tanecikler yeniden düzenlenerek aralarında yeni güçlü kimyasal bağlar oluşur ve farklı kimyasal özelliklere sahip yeni maddeler meydana gelir.
Çözüm-kontrol açıklaması:
Tepkimeye giren maddelerin tanecik yapısı değişir. Örneğin 3. deneyde çözeltideki Pb^{2+} ve I^- iyonları arasında güçlü elektrostatik çekim kuvveti oluşarak iyonik bağlı PbI_2 katı çökeleği meydana gelmiştir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 22 · 
Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 24 →