Soru 1
Kısa cevap
A) Yalnız I
Çözüm kontrolü ve açıklaması
- I. Öncül: Ohm Yasası’na göre V = I \cdot R bağıntısından akım I = \frac{V}{R} şeklinde yazılır. Potansiyel fark (V) sabit tutulduğunda direnç (R) artırılırsa akım (I) azalır. Bu ifade doğrudur.
- II. Öncül: Ampermetre iç direnci ihmal edilecek kadar küçük bir ölçü aletidir ve devreden geçen akımı ölçmek için devreye seri bağlanmalıdır. Paralel bağlanırsa kısa devreye yol açar. Bu ifade yanlıştır.
- III. Öncül: Voltmetrenin iç direnci çok yüksek (idealde sonsuz) olduğu için üzerinden akım geçmesine izin vermez ve devreye paralel bağlanır. Bu ifade yanlıştır.
Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
| Bağlanma Türü | Ana Kol Akımı | Lambanın Parlaklığı | Pillerin Tükenme Süresi |
|---|---|---|---|
| Seri Bağlanma | 2 V/R | 2 V/R | t |
| Paralel Bağlanma | V/R | V/R | 4t |
| Birleşik Bağlanma | 2 V/R | 2 V/R | 2t |
Çözüm kontrolü ve açıklaması
- Paralel Bağlanma: Özdeş 2 pil paralel bağlandığında devrenin eşdeğer gerilimi V olur. R dirençli lamba üzerinden geçen ana kol akımı Ohm Yasası uyarınca I = \frac{V}{R} bulunur. Parlaklık değeri V/R olur. Paralel kollar ana kol akımını eşit paylaştığı için her bir pilden çekilen akım I_{pil} = \frac{V}{2R} olur. Seri bağlamada pilden geçen akım 2V/R iken tükenme süresi t olarak verildiğinden, pilden çekilen akım 4 kat azaldığında tükenme süresi 4 katına çıkarak 4t olur.
- Birleşik Bağlanma: Devrede iki paralel kolda ikişer seri bağlı pil bulunur. Her kolun gerilimi 2V olup devrenin toplam gerilimi 2V’tur. Ana kol akımı I = \frac{2V}{R} olur. Parlaklık değeri 2V/R’dir. Ana kol akımı olan 2V/R iki paralel kola eşit dağıldığından her pilden I_{pil} = \frac{V}{R} akım çekilir. Bu akım seri bağlamadaki pil akımının yarısı olduğundan tükenme süresi 2t olur.
Soru 3
Kısa cevap
Paralel bağlanma türü tercih edilmelidir.
Çözüm kontrolü ve açıklaması
Pillerin tükenme süresi, üzerlerinden çekilen elektrik akımı ile ters orantılıdır. Paralel bağlı devrede pillerden çekilen akım en az (\frac{V}{2R}) olduğundan pillerin tükenme süresi en uzundur (4t). Fahri, sistemin uzun süre ışık vermesini hedeflediği için paralel bağlanma türünü tercih etmelidir.
Soru 4
Kısa cevap
Seri veya birleşik bağlanma türü tercih edilmelidir.
Çözüm kontrolü ve açıklaması
Lambanın parlaklığı üzerinden geçen akım miktarı (veya üzerine düşen gerilim) ile doğru orantılıdır. Seri ve birleşik bağlanma türlerinde ana kol akımı 2V/R olup lambanın parlaklık değeri en yüksek seviyededir (2V/R). Kesintinin kısa süreli olduğu durumda maksimum parlaklık elde etmek için seri veya birleşik bağlanma tercih edilmelidir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 268 · 
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 270 →