Soru 1
“Sindirim nedir?”, “Sindirim nerede ve nasıl gerçekleşir?” sorularının cevaplanması.
Örnek cevap / çözüm yolu
- Sindirim nedir?: Büyük moleküllü organik besin maddelerinin (polimerlerin), enzimler ve su yardımıyla veya fiziksel etkenlerle hücre zarından geçebilecek monomerlerine kadar parçalanması sürecidir.
- Sindirim nerede ve nasıl gerçekleşir?:
- Hücre içi sindirim: Besinlerin koful oluşturularak hücre içine alınması ve lizozom organelindeki enzimlerle parçalanması ile gerçekleşir.
- Hücre dışı sindirim: Hücrelerin dışarıya salgıladığı sindirim enzimleri sayesinde organ boşluklarında besinlerin monomerlerine ayrıştırılması ve ardından emilerek hücreye alınması şeklinde gerçekleşir.
- Fiziksel (mekanik) sindirim: Dişler ve kas hareketleriyle besinlerin kimyasal yapısı değişmeden yüzey alanı genişletilir.
- Kimyasal sindirim: Enzimler ve su kullanılarak besin moleküllerindeki kimyasal bağların koparılması ile gerçekleşir.
Sindirimin tanımı, çeşitleri ve gerçekleştiği yapılar biyolojik tanım ve işlevleriyle açıklanmıştır.
Soru 2
Verilen omurgalı canlıların (Kuş, Kurt, İnek, İnsan) mide ve diş yapılarını karşılaştırarak tablonun doldurulması.
Örnek cevap / çözüm yolu
- Kuş:
- Mide Yapısı: İki bölümden oluşur (salgı midesi ve kaslı mide/taşlık). Taşlıkta yutulan küçük taşlar yardımıyla besinler mekanik olarak öğütülür.
- Diş Yapısı: Diş bulunmaz; besinleri yakalama ve parçalama işini gagaları üstlenir.
- Kurt (Etçil):
- Mide Yapısı: Tek bölmeli, protein sindirimi için son derece asidik ve kaslı yapıda bir mideye sahiptir.
- Diş Yapısı: Avı yakalamak, tutmak ve eti parçalamak için oldukça gelişmiş, sivri ve güçlü köpek dişleri mevcuttur.
- İnek (Otçul / Geviş Getiren):
- Mide Yapısı: Dört bölmeli (işkembe, börkenek, kırkbayır, şirden) kompartımanlı mide yapısına sahiptir. Selüloz sindirimi sağlayan yararlı mikroorganizmaları barındırır.
- Diş Yapısı: Otları kesmeye ve çiğneyerek öğütmeye yarayan geniş yüzeyli azı dişleri ile kesici dişler gelişmiştir; üst çenede köpek dişleri bulunmaz.
- İnsan (Hepçil):
- Mide Yapısı: Tek bölmeli, kaslı duvarlara sahip, HCl ve enzim salgılayan asidik ortamlı mide yapısına sahiptir.
- Diş Yapısı: Hem bitkisel hem hayvansal besinleri tüketmeye uygun kesici, köpek ve azı dişlerinden oluşan özelleşmiş diş yapısı bulunur.
Canlıların beslenme tiplerine (etçil, otçul, hepçil) bağlı olarak gelişen anatomi ve adaptasyon farklılıkları tablonun esasını oluşturmaktadır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 40 ·
Biyoloji Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 42 →