- lçinde bir miktar ilik su bulunan carm bir kavanozun ağ-
Zina şeffat streç filn geriliyor. Streç filmin üzerine birkaç
parça buz küpü konuluyor. Bir süre sonra kavanozun iç
Üst kismında durman şekinde bir bulutlanma ve streç fil-
min alt yüzeyinde damlaciklar olustuğu gzleniyor.
Kavanoz içinde gerçekleşen bu olayla ilgili, - Kavanoz tabaninda buharlaşan su, üst kisımdaki so-
ğuk hava tabakasiyla karşılaşınca yoğuşmuştur.
I. Streç filmin alfundaki damlacıklar yağmur oluşumunu
modelle.
II. Kavanozun içindeki nem miktarı azaldiğı için bu olay
gerçekleşmiştir.
çıkarımlarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız
C) I v i
B) Ive ll
D) Il ve ll
Kavanozda Yağmur ve Bulut Oluşumu Deneyi
ÇÖZÜM ADIMLARI & Öncül Analizi:
Bu deneyde ılık suyun buharlaşması ve soğuk bir yüzeyle karşılaşarak yoğuşması, doğadaki su döngüsünü ve hava olaylarını modeller.
-
I. Öncül: Kavanoz tabanında buharlaşan su, üst kısımdaki soğuk hava tabakasıyla karşılaşınca yoğuşmuştur.
- Doğrudur. Ilık sudan buharlaşan su buharı yükselir. Streç filmin üzerindeki buz küpleri üst kısmı soğutur. Yükselen su buharı soğuk hava ve soğuk yüzeyle temas ettiğinde yoğuşarak su damlacıklarına ve duman benzeri bulutlanmaya (sis/bulut modeli) dönüşür.
-
II. Öncül: Streç filmin altındaki damlacıklar yağmur oluşumunu modeller.
- Doğrudur. Yoğuşan su buharı birleşerek daha büyük su damlacıklarını oluşturur ve ağırlaşınca aşağıya doğru damlar. Bu durum doğadaki yağmur oluşumunun birebir modelidir.
-
III. Öncül: Kavanozun içindeki nem miktarı azaldığı için bu olay gerçekleşmiştir.
- Yanlıştır. Ilık su buharlaştıkça kavanoz içerisindeki nem (su buharı) miktarı artmıştır. Havanın neme doyması ve soğuması sonucunda yoğuşma meydana gelmiştir. Nem azaldığı için değil, ortamda yeterli nem olup soğukla karşılaştığı için bu olay gözlenir.
Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) Yalnız I: II. öncül de doğru olduğu için yetersizdir.
- B) I ve II: Hem buharlaşma-yoğuşma ilişkisi hem de yağmur modeli doğru açıklanmıştır.
- C) I ve III: III. öncül hatalı bir ifadedir.
- D) II ve III: III. öncül hatalı bir ifadedir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B — I ve II
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Su döngüsünde yer alan sis, kırağı veya dolu gibi diğer hava olaylarının laboratuvar ortamında nasıl modellenebileceğini de incelemek ister misin?
