Yüksel

17. He, CH₄ ve CO₂ gazları ile ilgili açıklamalar doğru mu?


Sorunun özeti:

  • Aynı koşullarda He gazı CO₂ gazına göre idealine daha yakındır.
  • Aynı basınçta, yüksek sıcaklıktaki CH₄ gazı, düşük sıcaklıktaki CH₄ gazına göre ideale daha yakındır.
  • Aynı sıcaklıkta, yüksek basınç altındaki He gazı düşük basınç altındaki He gazına göre ideale daha yakındır.

Soru: Yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?


Yanıt:

İlk olarak, bu gazların özelliklerini hatırlayalım:

Gaz Mol Kütlesi (g/mol) İdeal Gaz Yakınlığı
He 4 Küçük moleküllü, ideal gazı iyi örneği
CH₄ 16 Orta büyüklükte molekül
CO₂ 44 Daha büyük molekül

İdeal Gazdan Sapmaların Genel Kuralları

  1. Molecular büyüklük: Moleküller ne kadar büyükse, moleküller arası çekim ve itme kuvvetleri artar. Bu nedenle ağır moleküllü gazlar ideal gazdan daha fazla sapma gösterir.
  2. Basınç etkisi: Basınç arttıkça moleküller birbirine yaklaşır, dolayısıyla ideal gaz davranışından sapma artar.
  3. Sıcaklık etkisi: Sıcaklık arttıkça kinetik enerji artar, moleküller arası çekim etkisi azalır ve gaz daha ideal davranır.

Şimdi verilen yargıları tek tek inceleyelim:

Yargı Açıklama Doğru mu?
I. Aynı koşullarda, He gazı, CO₂ gazına göre ideale daha yakındır. He, daha küçük molekül ve hafif bir gaz olduğu için moleküller arası etkileşimler daha azdır. Bu nedenle He, CO₂’den daha idealdir. Evet
II. Aynı basınçta, yüksek sıcaklıktaki CH₄ gazı, düşük sıcaklıktaki CH₄ gazına göre ideale daha yakındır. Yüksek sıcaklık moleküllerin kinetik enerjisini artırır, çekim kuvveti etkisi azalır, dolayısıyla gaz daha ideal davranır. Evet
III. Aynı sıcaklıkta, yüksek basınç altındaki He gazı, düşük basınç altındaki He gazına göre ideale daha yakındır. Basınç arttıkça moleküller daha yakınlaşır, moleküller arası etkileşim artar, sapma artar. Bu nedenle yüksek basınç altındaki gaz daha az ıdealdir. Hayır

Sonuç:

  • I. ve II. yargılar doğru,
  • III. yargı yanlış.

Özet Tablosu

Yargı No İçerik Doğruluk Açıklama
I Aynı koşullarda He, CO₂’ye göre daha idealdir Doğru Hafif ve küçük moleküller daha idealdir
II Aynı basınçta, yüksek sıcaklıklarda CH₄ daha idealdir Doğru Yüksek sıcaklık ideal gaz davranışını artırır
III Aynı sıcaklıkta yüksek basınçta He daha idealdir Yanlış Basınç arttıkça sapma artar, idealite azalır

Bu nedenle doğru yanıt: I ve II doğru, III yanlış, yani seçenek E (I, II doğru)


Eğer soruda verilen seçenekler arasında

Seçenek İçerik
A I
B II
C III
D I ve II
E I ve II

şeklindeyse doğru cevap E (I ve II doğru) olacaktır.


Özet

Verilen şartlarda,

  • Helyum (He) gazı, molekül büyüklüğü küçük olduğu için karbon dioksit (CO₂) gazına göre daha idealdir.
  • CH₄ için, daha yüksek sıcaklık, gazın daha ideal davranmasını sağlar.
  • Ancak basınç arttıkça gaz ideal davranıştan sapar, bu nedenle yüksek basınç altındaki He, düşük basınca göre daha az idealdir.

@Tugce_Ozdemir1

Question:

17. He, CH₄ ve CO₂ gazları ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

I. Aynı koşullarda, He gazı CO₂ gazına göre ideale daha yakındır.
II. Aynı basınç altında, yüksek sıcaklıktaki CH₄ gazı, oda sıcaklıktaki CH₄ gazına göre ideale daha yakın davranır.
III. Aynı sıcaklıkta, yüksek basınç altındaki He gazı, düşük basınç altındaki He gazına göre ideale daha yakındır.

He (4 g/mol), CO₂ (44 g/mol)


Table of Contents

  1. Soru İncelemesi
  2. İdeal Gaz Davranışından Sapma Nedenleri
  3. Yargıların Tek Tek Değerlendirilmesi
    3.1. Yargı I
    3.2. Yargı II
    3.3. Yargı III
  4. Doğru Seçeneğin Belirlenmesi
  5. Özet ve Sonuç

1. Soru İncelemesi

Bu soru, farklı gazların ideal gaz eşitliği olan $PV = nRT$’ye ne derece uyduklarını;

  • molekül ağırlığı,
  • sıcaklık
  • basınç

gibi etkenlerle karşılaştırmamızı istemektedir.


2. İdeal Gaz Davranışından Sapma Nedenleri

  • İntermoleküler Kuvvetler
    • London dispersiyon, dipol–dipol etkileşimleri gerçek gazlarda sapmayı artırır.
  • Molekül Hacmi
    • Yüksek basınçta moleküller yakınlaşır; hacim etkisi belirginleşir.
  • Sıcaklık
    • Düşük sıcaklıkta kinetik enerji azalır; çekim kuvvetleri görece artar.

Bu etkenler bir araya geldiğinde, düşük sıcaklık ve yüksek basınç koşulları gerçek gaz sapmasını en çok artıran durumlardır.


3. Yargıların Tek Tek Değerlendirilmesi

3.1 Yargı I

“Aynı koşullarda, He gazı CO₂ gazına göre ideale daha yakındır.”

  • He: Monatomik, çok düşük polarize olabilen, küçük hacimli.
  • CO₂: Daha büyük, lineer ve polarize edilebilir molekül.
  • Sonuç: He’nın van der Waals etkileşimleri çok zayıf, sapma asgari düzeydedir.
  • Değerlendirme: Doğru

3.2 Yargı II

“Aynı basınç altında, yüksek sıcaklıktaki CH₄, oda sıcaklıktaki CH₄’e göre ideale daha yakın davranır.”

  • Yüksek T → moleküllerin kinetik enerjisi artar, çekim kuvvetlerinin etkisi azalır.
  • PV = nRT eşitliğine uyum yükselir.
  • Değerlendirme: Doğru

3.3 Yargı III

“Aynı sıcaklıkta, yüksek basınç altındaki He gazı, düşük basınç altındaki He gazına göre ideale daha yakın davranır.”

  • Yüksek P → moleküller birbirine yakınlaşır, hacim ve etkileşim etkisi artar.
  • Sapma artar, ideale yakınlık azalır.
  • Değerlendirme: Yanlış

4. Doğru Seçeneğin Belirlenmesi

Yargı İfade Değerlendirme
I Aynı koşullarda, He gazı CO₂’ye göre ideale daha yakındır. Doğru
II Aynı basınçta, yüksek T’deki CH₄, oda T’deki CH₄’e göre daha idealdir. Doğru
III Aynı T’de, yüksek P altındaki He, daha idealdir. Yanlış

Doğru yargılar I ve II olduğundan, cevap A) I ve II’dir.


5. Özet ve Sonuç

  • Yargı I ve Yargı II, ideal gaz yaklaşımını artıran koşullarla (düşük molekül ağırlığı, yüksek sıcaklık) uyumludur.
  • Yargı III, yüksek basıncın sapmayı azalttığı yanılgısına sahiptir; aslında sapma artar.
  • Sonuç olarak doğru cevap: A) I ve II.

@Tugce_Ozdemir1