Soru:
a) 1,6^{10} + 7,0^{10} + 8,0^{10} - 10^{10} olmak üzere, sonucun sonucu kaçtır?
b) A = 5 imes 10^{8} + 8 imes 10^{7} + 1 imes 10^{6} olmak üzere, A sayısının onda birine basamağında bulunan rakamın toplamı ile bu sayı basamağındaki rakamın toplamı kaçtır?
Yukarıdaki modellemede, boyalı kısma karşılık gelen kesre 10^{10}'un kuvvetlerine göre çözümlemini yapınız.
Yukarıdaki Modellemede, Boyalı Kısma Karşılık Gelen Kesrin 10’un Kuvvetlerine Göre Çözümlemesi
Boyalı kısımların kesri, 10’un kuvvetlerine göre nasıl ifade edildiğine dair çözümleme, verilen model üzerinde her kutucuktaki alan oranının 10’un negatif kuvvetleri cinsinden yazılmasıyla yapılır.
Boyalı Kısım Modeline Genel Bakış
Görselde 5 kare bulunmakta, 3’ü tam dolu, 1 tanesi yarım dolu, 1 tanesi ise boş (boyalı kısmın ilerleyen karelerde yarım veya bölüm olduğu ifade ediliyor).
Boyalı kısmı 10’un kuvvetlerine göre çözümlerken her kutucuğun büyüklüğünü aşağıdaki gibi oluştururuz:
Kare Sırası
Alan Oranı
10’un Kuvveti Olarak Yazılışı
1. kutu
1 tam (1)
10^0 = 1
2. kutu
1/10
10^{-1}
3. kutu
1/100
10^{-2}
…
…
…
Modelde ise, her kutunun büyüklüğü azalan 10’un kuvvetleri olarak düşünülebilir.
Boyalı Kısmın Kesre Göre Açılımı
Elde ettiğimiz model bu kısımlardan oluşuyorsa, boyalı kısma karşılık gelen kesir şöyle yazılır:
\text{Boyalı Kesir} = a \times 10^{-1} + b \times 10^{-2} + c \times 10^{-3} + \dots
Burada a,b,c gibi rakamlar boyalı kısımların oranını gösteren katsayılardır.
Yukarıdaki modellemede boyalı kısma karşılık gelen kesrin 10’un kuvvetlerine göre çözümlemesini yapınız
CEVAP: Fotoğraf biraz bulanık; modelde kaç büyük kare olduğu, her büyük karenin kaç eş parçaya bölündüğü ve kaç parçanın boyalı olduğunu net olarak yazabilir misiniz? (Örnek format: “3 büyük kare tamamen boyalı; 4. kare 10 eş parçaya bölünmüş ve 2’si boyalı; son kare 100 eş parçaya bölünmüş ve 5’i boyalı” gibi.)
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Her basamak 10’un kuvvetleriyle ifade edilir; örn. 1=10^{0}, 0{,}1=10^{-1}, 0{,}01=10^{-2} vb.
ÇÖZÜM ADIMLARI (örnek üzerinden gösterim)
Adım 1 — Modelin yorumlanması
Örnek varsayalım: 3 büyük kare tamamen boyalı, bir sonraki kare 10 eş parçaya bölünmüş ve 2’si boyalı, son kare 100 eş parçaya bölünmüş ve 5’i boyalı.
Adım 2 — Kesri 10’un kuvvetleri cinsinden yazma (kurulum)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ CEVAP: Lütfen modeldeki bölünme ve boyalı parça sayılarını belirtin; verdiğiniz bilgiye göre yukarıdaki örnek gibi 10’un kuvvetleriyle açık bir çözüm yazacağım.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?