Yeniçeri Ocağı hangi padişah tarafından kaldırılmıştır?
A) II. Abdülhamit
B) II. Mahmut
C) Abdülmecit
D) I. Abdülhamit
E) III. Selim
Yeniçeri Ocağı’nın Kaldırılması ve Vaka-i Hayriye
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Osmanlı Devleti’nde yeniliklerin ve merkezi otoritenin önündeki en büyük engel haline gelen Yeniçeri Ocağı, 1826 yılında Sultan II. Mahmut tarafından kaldırılmış ve bu tarihi dönüm noktası literatüre Vaka-i Hayriye (Hayırlı Olay) olarak geçmiştir.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
- A) II. Abdülhamit: I. ve II. Meşrutiyet dönemlerinin padişahı olup Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılmasından çok sonra (1876-1909) tahtta bulunmuştur.
- B) II. Mahmut: Ulemanın ve halkın desteğini alarak 1826’da Yeniçeri Ocağı’nı resmen kaldırmış, yerine modern Asakir-i Mansure-i Muhammediye ordusunu kurmuştur.
- C) Abdülmecit: Tanzimat (1839) ve Islahat (1856) Fermanları devrinin padişahıdır; ocağın kaldırılmasından sonraki dönemde hüküm sürmüştür.
- D) I. Abdülhamit: 18. yüzyıl padişahı olup cülus bahşişini yasaklamış ve esham sistemini uygulamaya koymuştur; Yeniçeri Ocağı varlığını bu dönemde sürdürmüştür.
- E) III. Selim: Yeniçerilere alternatif olarak Nizam-ı Cedit ordusunu kurmuş; ancak Yeniçerilerin çıkardığı Kabakçı Mustafa İsyanı sonucu tahttan indirilmiştir.
CEVAP: B — II. Mahmut
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: III. Selim Yeniçeri Ocağı’na alternatif bir ordu (Nizam-ı Cedit) kurduğu için sınav sorularında güçlü bir çeldiricidir; ancak ocağı fiilen ve tamamen kaldıran padişah II. Mahmut’tur.