PEKİŞTİRELİM
Yandaki toban bloklaryo modelenen soyg
bulalım. Bu saynn yüzler basarmoğndali n
kamı bir ozaltip onlar basamağindaki rakam
beş artiralim. Oluşan yenl sOyg yazalm.
Uzerinde sayılarıin yazlı olduğu balonlardan bir tanesi patlanistır. Patlouan
balon ile ilgili su bilgiler verilmiştir:
• Yüzler basamağndak rakarın basomak değori 300oor
Onlar bosamağındki rakamın basanak değer besi Gort katdr
Birler basamağndoki rakamin bosomak değeri dcün bes faziasicir:
Patlayan balonun rengi nedir? 1ion 1.
3. Cicek görselinin yapraklarindaki yuvarlakları aşağıda verilen ifadelere qöre
boyayalım.
Yüzler basarnoğrdaki rokanr basamok değeri 400
alan soular bu.olm. Bu saularn bulunduğu uaprak-
lardoki uuwarlaklardan birini mavye bouauolim.
Onlar basamoğndoki rakamın bosamak değeri 4Otur
olan sauları bu.aim. bu saui.arn bulunduğu
uaprakardok uuvariokardan birini yeşle boyouain
Birler basomağndaki rakomn basamok değeri besten
ik fazla olan soulari buloim Bu soularn bulunduğu
yaprakardaki yuvarlaklardan birini sorya boyauaim.
Uzerindeki üç yuvarlağı da boyadiğımız yaprakta yazan say kaçtr?
1. Soru: Taban Bloklarıyla Modellenen Sayı ve Değişimi
KULLANILAN FORMÜL VE KURALLAR:
- Yüzlük Blok: 1 \text{ adet} = 100
- Onluk Blok: 1 \text{ adet} = 10
- Birlik Blok: 1 \text{ adet} = 1
- Basamak Değeri: \text{Yüzler} \times 100 + \text{Onlar} \times 10 + \text{Birler} \times 1
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Modellenen İlk Sayıyı Belirleme
- 2 adet yüzlük blok = 2 \times 100 = 200
- 1 adet onluk blok = 1 \times 10 = 10
- 1 adet birlik blok = 1 \times 1 = 1
- İlk sayı: 200 + 10 + 1 = 211
Adım 2 — İstenen Değişiklikleri Uygulama
- Yüzler basamağındaki rakam (2), 1 azaltılır: 2 - 1 = 1
- Onlar basamağındaki rakam (1), 5 artırılır: 1 + 5 = 6
- Birler basamağındaki rakam (1) aynen kalır: 1
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 161
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
2. Soru: Patlayan Balonun Rengini Bulma
KULLANILAN FORMÜL VE KURALLAR:
- Yüzler Basamağı: Verilen basamak değerine karşılık gelen rakam
- Onlar Basamağı: 5 \times 4
- Birler Basamağı: 3 + 5
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Basamak Değerlerinden Rakamları Bulma
- Yüzler basamağı: Basamak değeri 300 olduğu için yüzler basamağındaki rakam 3’tür.
- Onlar basamağı: Beşin dört katı \rightarrow 5 \times 4 = 20 olduğundan onlar basamağındaki rakam 2’dir.
- Birler basamağı: Üçün beş fazlası \rightarrow 3 + 5 = 8 olduğundan birler basamağındaki rakam 8’dir.
Adım 2 — Sayıyı Oluşturma ve Balon Rengini Eşleştirme
- Oluşan sayı: 328
- Balonlar incelendiğinde 328 sayısının yeşil renkli balonun üzerinde yazdığı görülür.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Yeşil
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
3. Soru: Çiçek Yaprağındaki Sayıyı Bulma
KULLANILAN FORMÜL VE KURALLAR:
- Mavi Kuralı: Yüzler basamağı basamak değeri = 400 (Yüzler basamağı 4 olmalı)
- Yeşil Kuralı: Onlar basamağı basamak değeri < 40 (Onlar basamağı 0, 1, 2, 3 olmalı)
- Sarı Kuralı: Birler basamağı basamak değeri = 5 + 2 = 7 (Birler basamağı 7 olmalı)
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Mavi Kuralını Sağlayan Sayıları Belirleme
- Yüzler basamağı 4 olan sayılar: 427, 435, 432, 425, 422
Adım 2 — Yeşil Kuralını Sağlayan Sayıları Belirleme
- Onlar basamağının basamak değeri 40’tan küçük (20 veya 30) olan sayılar: 327, 427, 332, 335, 435, 432, 425, 422
Adım 3 — Sarı Kuralını Sağlayan Sayıları Belirleme
- Birler basamağı 7 olan sayılar: 327, 427
Adım 4 — Üç Şartı da Sağlayan Sayıyı Bulma
- 427 sayısının:
- Yüzler basamağı 4 (Basamak değeri 400) \rightarrow Mavi boyanır.
- Onlar basamağı 2 (Basamak değeri 20 < 40) \rightarrow Yeşil boyanır.
- Birler basamağı 7 (Basamak değeri 7 = 5 + 2) \rightarrow Sarı boyanır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 427
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Basamak Değeri
- Tanım: Bir rakamın sayıda bulunduğu basamağa göre aldığı değerdir.
- Bu problemlerde: Örneğin 427 sayısında 4’ün değeri 400, 2’nin değeri 20, 7’nin değeri 7’dir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Basamak Değeri ile Sayı Değerini Karıştırmak
- Yanlış: “Onlar basamağındaki rakamın basamak değeri 20 ise rakam 20’dir.”
- Doğru: Onlar basamağındaki rakam 2’dir, basamak değeri ise 2 \times 10 = 20’dir.
- Neden yanlış: Rakamlar yalnızca 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 olabilir; basamak değeri ise rakamın basamak ağırlığıyla çarpımıdır.
Basamak değeri ve çözümleme konularını daha iyi pekiştirmek için benzer bir alıştırma sorusu hazırlamamı ister misin?
