Ters Orantılı Çözümler ve Soru İncelemesi
Soru: “Aşağıdaki çokluklardan hangileri ters orantılıdır?”
Ters orantı, bir büyüklük artarken diğer büyüklüğün azaldığı durumları ifade eder. Matematiksel olarak ifade edersek:
x \cdot y = k
Burada k sabit bir değerdir. Bir büyüklük artarken diğeri azalıyorsa bu çokluklar ters orantılıdır.
Seçenek Analizi
I) Ekmek miktarı ile ekmeğe ödenen ücret
- Doğrudan Orantı: Ekmek miktarı artırıldıkça ödenen ücret de artar. Örneğin, daha fazla ekmek alındığında daha fazla ücret ödemeniz gerekir.
- Bu yüzden ters değil, doğru orantılıdır.
II) Lamba sayısı ile tüketilen enerji
- Doğrudan Orantı: Lambalar arttıkça, tüketilen enerji miktarı da artar. Örneğin, 5 lamba yerine 10 lamba yandığında enerji tüketimi iki katına çıkar.
- Bu yüzden ters değil, doğru orantılıdır.
III) Musluk sayısı ile havuzun dolma süresi
- Ters Orantı: Musluk sayısı arttığında havuz daha hızlı dolar, dolayısıyla süre azalır. Örneğin, 1 musluk havuzu 10 saatte dolduruyorsa, aynı işlemi 2 muslukla 5 saatte doldurabilirsiniz.
- Bu seçenek, ters orantılıdır.
IV) Tekerleğin çapı ile dönme hızı
- Ters Orantı: Tekerlek çapı büyüdükçe, dönme hızının yavaşladığını görürüz (aynı mesafeyi daha büyük çaplı bir tekerlek dönerken daha az dönüş yapar). Dolayısıyla bu iki büyüklük ters orantılıdır.
Sonuç
Ters orantılı olan seçenekler:
- III) Musluk sayısı ile havuzun dolma süresi
- IV) Tekerleğin çapı ile dönme hızı
Tablo Halinde Özet
| Seçenek | İlişki Türü | Açıklama |
|---|---|---|
| I) | Doğru Orantı | Daha fazla ekmek, daha fazla ücret ödenir. |
| II) | Doğru Orantı | Daha fazla lamba, daha fazla enerji tüketilir. |
| III) | Ters Orantı | Daha fazla musluk, daha kısa dolma süresi olur. |
| IV) | Ters Orantı | Daha büyük çap, daha düşük dönme hızı sağlar. |
Son Cevap: III ve IV
Bu soru için doğru cevap III ve IV’tür.
