X, Y ve Z Şehirlerinin Gölge Boyu Grafikleri Sorusu
Önemli Noktalar
- Gölge boyu, güneş ışınlarının geliş açısının ters orantılı bir göstergesidir.
- Yengeç dönencesi, 21 Haziran’da güneş ışınlarının dik geldiği enlem hattıdır.
- En uzun gece 21 Aralık’tadır, en uzun gündüz ise 21 Haziran’dadır.
- Gölgeler öğle vaktinde en kısa olur; gölge uzunluğu güneşin yüksekliği ile ters orantılıdır.
X, Y ve Z şehirlerinin gölge boyu grafiklerine bakıldığında, verilen ifadelerden doğru olanı D şıkkıdır. Çünkü Y şehrinde 23 Eylül tarihinden sonra gece-gündüz süresi farkı azalmaktadır; bu tarihten sonra günler kısalmaya başlar, dolayısıyla gece-gündüz farkı küçülür.
İçindekiler
- X Şehrinin İncelenmesi
- Y Şehrinin İncelenmesi
- Z Şehrinin İncelenmesi
- Karşılaştırma Tablosu
- Özet Tablo
- Sık Sorulan Sorular
X Şehrinin İncelenmesi
X şehrinde gölge boyu 21 Mart’ta minimuma ulaşmış ve 21 Aralık’ta maksimumdur. Bu, şehrin güney yarımkürede olduğunu ve yıl boyunca öğle güneş ışığının dik açıyla gelişinin değiştiğini gösterir. Ancak, grafikte 21 Haziran tarihindeki gölge boyu oldukça yüksektir, bu da o tarihte güneşin daha alçakta olduğunu gösterir.
- A seçeneği yanlış çünkü X şehri yıl boyunca öğle vaktinde güneş ışığını dik açıyla almaz; gölge uzunlukları yıl içinde değişiyor.
Pro Tip: Gölge en kısa olduğunda güneş doğrudan tepede demektir; bu genelde Yengeç ya da Oğlak dönencesinin olduğu tarihtir.
Y Şehrinin İncelenmesi
Y şehrinde gölge boyu 21 Haziran’da maksimumdur, 23 Eylül’de ise minimumdur ve 21 Aralık’ta yine artış gözlenir. Bu durum Y şehrinin dönemsel güneş yüksekliği ve gece-gündüz süresi değişimini yansıtır.
- D seçeneği doğrudur. 23 Eylül’den sonra gecenin uzunluğu ile gündüzün uzunluğu farkı azalır çünkü sonbahar başlar.
Uyarı: 23 Eylül’ü eşit gece-gündüz süresi (ekinoks) olarak hatırlamak gerekir!
Z Şehrinin İncelenmesi
Z şehri grafiğinde gölge boyu 21 Haziran’da en kısa, 21 Aralık’ta ise en uzundur. Bu, Z şehrinin kuzey yarımkürede olduğunu ve Yengeç dönencesi civarında yer aldığını gösterir.
- C seçeneği yanlıştır çünkü 21 Haziran’da en uzun gece olmaz, en kısa gece olur.
Karşılaştırma Tablosu
| Özellik | X Şehri | Y Şehri | Z Şehri |
|---|---|---|---|
| Gölgede en kısa tarih | 21 Mart veya 21 Haziran (grafikten) | 23 Eylül | 21 Haziran |
| Yengeç dönencesi konumu | Bilmiyoruz ama değil | Üzerinde veya yakın | Üzerinde veya yakın |
| En uzun gece tarihi | 21 Aralık | 21 Aralık | 21 Aralık |
| Gece-gündüz süresi farkı | Yıl boyunca değişir | 23 Eylül’den sonra azalır | Grafik standart |
Özet Tablo
| İfade | Doğru mu? |
|---|---|
| X şehri yıl boyunca öğle vaktinde ışığı dik açıyla görür | Hayır |
| Y şehri Yengeç dönencesi üzerinde | Graphik belirsiz ama mümkün |
| Z şehri 21 Haziran’da en uzun gece yaşar | Hayır |
| Y şehrinde 23 Eylül’den itibaren gece-gündüz farkı azalır | Evet (doğru cevap) |
Sık Sorulan Sorular
1. Gölge boyu neden öğle vaktinde en kısa olur?
Güneş öğle saatlerinde en yüksek noktada olur, ışınlar daha dik gelir ve gölge en kısa olur.
2. Yengeç dönencesi ne anlama gelir?
Yengeç dönencesi, güneş ışınlarının 21 Haziran’da doğrudan geldiği en kuzey enlem hattıdır.
3. Ekinoks ne demektir?
Ekinoks, gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu 21 Mart ve 23 Eylül tarihleridir.
Sonraki Adımlar
Gölge boyu ve güneş ışını açılarıyla ilgili daha detaylı haritalı analiz ister misiniz? Ya da farklı enlemlerdeki şehirlerin yıl içi gölge değişimini karşılaştırmalı görmek ister misiniz?
X, Y ve Z şehirleri ile ilgili hangisi doğrudur?
Önemli Noktalar
- X şehrinin gölge uzunluğu 21 Mart ve 23 Eylül’de sıfır oluyor → Ekvator üzerindedir.
- Y şehrinde gölge 21 Haziran’da en kısa, 21 Aralık’ta en uzun → Kuzey yarımküre, dönenceler dışı bir konumdayır.
- Z şehrinde gölge 21 Aralık’ta sıfır oluyor → Oğlak Dönencesi ($23^\circ27’,$G) üzerindedir.
Doğru Cevap:
C) Z şehri 21 Haziran tarihinde en uzun geceyi yaşar.
İçindekiler
Çözüm Analizi
- X şehir grafiğinde gölge uzunluğu 21 Mart ve 23 Eylül’de sıfıra iniyor. Ekvator üzerindeki noktalarda yılın yalnızca bu iki gününde güneş tam dik gelir.
- Y şehrinde gölge en kısa 21 Haziran’da, en uzun 21 Aralık’ta. Ekvator dışı, Kuzey yarımküreye ait bir konum.
- Z şehrinde gölge 21 Aralık’ta sıfır (Oğlak Dönencesi’ne özgü). 21 Haziran ise Güney yarımkürenin kışı → en uzun gece.
Karşılaştırma Tablosu
| Şehir | Coğrafi Konum | Sıfır Gölge Tarihi | Hâkim Mevsim* |
|---|---|---|---|
| X | Ekvator | 21 Mart & 23 Eylül | İkisi Arasında Yaz/Kış yok |
| Y | Kuzey yarımküre, dönence dışı | Hiç sıfır | Yaz → 21 Haziran’da en kısa gölge |
| Z | $23^\circ27’,$G (Oğlak Dönencesi) | 21 Aralık | Kış → 21 Haziran’da en uzun gece |
*Hâkim mevsim gölge uzunluğu eğilimine göredir.
Özet Tablosu
| Şık | İfade | Doğru mu? |
|---|---|---|
| A | X şehri yıl boyunca öğle vakti dik açıyla ışık alır | Hayır |
| B | Y şehri Yengeç Dönencesi üzerinde yer alır | Hayır |
| C | Z şehri 21 Haziran tarihinde en uzun geceyi yaşar | Evet |
| D | Y şehrinde 23 Eylül’den itibaren gece-gündüz farkı azalır | Hayır |
SSS
- Güneş ışınlarının dik açıyla gelmesi hangi enlemlerde olur?
- Dönenceler arası fark gölge grafiğini nasıl değiştirir?
- Ekvator ile dönenceler arası konum farkı grafiğe ne katar?
Bu bilgileri pekiştirmek için başka bir şehirde gölge uzunluğu grafiği çözüp yorum yapmak ister misiniz?
@Zeynep_Kokcay1