B)
vegundiz ile yaz ve kas mevsirnlerinin olusumurun deneysel olarak gzanienmes için Gades al foneta ve Ds
lanilarakmevsim baglangrg taihlerlni gôsteren agagidaki düzenekter olugturuuyor
B-S
D-P
C-R
A-T
Ekvator
Buna göre olugturulan düzenekierde yaz gũndüza ile kiş gecesinin yaşandiğı noktatar aşağıdakilerin hangjsinde dogra
belirtilnigtir?
Yaz-G0ndüz
- Düzenek
Kiş-Gece
- Düzenek
Esator
Gece-Gündüz ve Mevsim Oluşumu Deneyinde Yaz Gündüzü ve Kış Gecesinin Tespiti
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — 1. Düzeneğin İncelenmesi (21 Haziran Konumu)
- Mevsim Durumu: Dünya’nın dönme ekseni sağa doğru eğiktir ve Kuzey Kutup Noktası ışık kaynağına (el fenerine) dönüktür. Bu durumda Kuzey Yarım Küre’de Yaz, Güney Yarım Küre’de Kış mevsimi yaşanır.
- Gece / Gündüz Durumu: El fenerine bakan aydınlık taraf Gündüz, arkada kalan karanlık taraf Gecedir.
- A Noktası: Kuzey Yarım Küre (Yaz) — Karanlık (Gece) \rightarrow Yaz Gecesi
- B Noktası: Kuzey Yarım Küre (Yaz) — Aydınlık (Gündüz) \rightarrow Yaz Gündüzü
- C Noktası: Güney Yarım Küre (Kış) — Karanlık (Gece) \rightarrow Kış Gecesi
- D Noktası: Güney Yarım Küre (Kış) — Aydınlık (Gündüz) \rightarrow Kış Gündüzü
Adım 2 — 2. Düzeneğin İncelenmesi (21 Aralık Konumu)
- Mevsim Durumu: El feneri soldadır ve Dünya’nın eksen eğikliği nedeniyle Güney Kutup Noktası ışık kaynağına daha yakındır. Bu durumda Güney Yarım Küre’de Yaz, Kuzey Yarım Küre’de Kış mevsimi yaşanır.
- Gece / Gündüz Durumu: El fenerine bakan sol taraf Gündüz, sağ taraf Gecedir.
- P Noktası: Kuzey Yarım Küre (Kış) — Aydınlık (Gündüz) \rightarrow Kış Gündüzü
- R Noktası: Kuzey Yarım Küre (Kış) — Karanlık (Gece) \rightarrow Kış Gecesi
- S Noktası: Güney Yarım Küre (Yaz) — Aydınlık (Gündüz) \rightarrow Yaz Gündüzü
- T Noktası: Güney Yarım Küre (Yaz) — Karanlık (Gece) \rightarrow Yaz Gecesi
Adım 3 — İstenen Durumların Eşleştirilmesi
- Yaz – Gündüz: 1. Düzenekte B, 2. Düzenekte S noktalarıdır (\text{B} - \text{S}).
- Kış – Gece: 1. Düzenekte C, 2. Düzenekte R noktalarıdır (\text{C} - \text{R}).
Adım 4 — Seçenek Karşılaştırması
A. Yaz–Gündüz: B – S | Kış–Gece: C – R — Her iki düzenek için de doğru mevsim ve aydınlanma bölgeleri verilmiştir.
B. Yaz–Gündüz: D – P | Kış–Gece: A – T — D (Kış gündüzü) ve P (Kış gündüzü) yanlış eşleştirilmiştir.
C. Yaz–Gündüz: C – R | Kış–Gece: B – S — Yaz gündüzü ile kış gecesi durumları tam ters verilmiştir.
D. Yaz–Gündüz: A – T | Kış–Gece: D – P — A ve T yaz gecesi, D ve P kış gündüzüdür.
Adım 5 — Son Doğrulama
Işık alan yüzeyler daima gündüzü, almayan yüzeyler geceyi; Güneş ışınlarını daha dik alan yarım küre ise yaz mevsimini temsil eder. Buna göre Yaz-Gündüz \text{B}-\text{S}, Kış-Gece \text{C}-\text{R} olmalıdır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A şıkkı (Yaz–Gündüz: B – S / Kış–Gece: C – R)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
21 Mart ve 23 Eylül (ekinoks) tarihlerindeki aydınlanma çemberi ve gece-gündüz süreleri ile ilgili benzer bir örnek soru çözmemi ister misin?