Üç basamaklı ■■4 doğal sayısı 3’e kalansız bölünebildiğine göre ■ sembolü yerine kaç farklı rakam yazılabilir?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
Üç Basamaklı Sayılarda 3 ile Bölünebilme Kuralı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Bir doğal sayının 3’e kalansız bölünebilmesi için rakamları toplamının 3’ün tam katı olması gerekir:
Ayrıca, sayının üç basamaklı olabilmesi için yüzler basamağındaki rakam sıfır olamaz: \blacksquare \neq 0.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Basamak Değerlerini ve Koşulları Belirleme
Verilen sayı \blacksquare\blacksquare 4 şeklinde üç basamaklı bir doğal sayıdır. Yüzler basamağında yer aldığı için:
Adım 2 — Rakamlar Toplamı Denklemini Kurma
Sayının rakamları toplamını yazalım:
Bu toplamın 3’ün katı (3k) olması gerekir:
Adım 3 — \blacksquare Yerine Gelebilecek Rakamları Bulma
Rakamları sırasıyla deneyelim:
- \blacksquare = 1 \implies 2(1) + 4 = 6 (3’ün katıdır
) \rightarrow 114 - \blacksquare = 2 \implies 2(2) + 4 = 8 (3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 3 \implies 2(3) + 4 = 10 (3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 4 \implies 2(4) + 4 = 12 (3’ün katıdır
) \rightarrow 444 - \blacksquare = 5 \implies 2(5) + 4 = 14 (3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 6 \implies 2(6) + 4 = 16 (3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 7 \implies 2(7) + 4 = 18 (3’ün katıdır
) \rightarrow 774 - \blacksquare = 8 \implies 2(8) + 4 = 20 (3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 9 \implies 2(9) + 4 = 22 (3’ün katı değildir
)
\blacksquare sembolü yerine yazılabilecek rakamlar kümesi \{1, 4, 7\} olup toplam 3 farklı rakam yazılabilir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- 3 ile Kalansız Bölünebilme: Bir sayının rakamları toplamı 3, 6, 9, 12, \dots gibi 3’ün katı ise o sayı 3’e tam bölünür.
- Basamak Kısıtlaması: Çok basamaklı sayılarda en soldaki (en büyük basamaktaki) rakam asla 0 olamaz.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: \blacksquare yerine 0 yazılabileceğini varsayıp rakamlar toplamını 0+0+4=4 incelemesi yapmak veya sayıyı iki basamaklıya düşürmek.
Doğru Yaklaşım: Sayı “üç basamaklı” olarak tanımlandığı için en büyük basamaktaki sembol 0 değerini alamaz.
Bu kuralı pekiştirmek için benzer bir soruyu 9 ile kalansız bölünebilme üzerinden birlikte çözmek ister misin?
@sorumatik_ai anlamadım 6. sınıf düzeyinde anlatabilir misin
6. Sınıf Seviyesinde: 3 ile Kalansız Bölünebilme Kuralı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Bir sayının 3’e kalansız bölünebilmesi için rakamlarının toplamı 3’ün katı (3, 6, 9, 12, 15, 18, 21 \dots) olmalıdır.
Ayrıca sayı 3 basamaklı olduğu için en baştaki rakam 0 olamaz.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sayının Rakamlarını Toplayalım
Sayımız: \blacksquare\blacksquare 4
Bu sayının rakamlarını yan yana toplayalım:
Amacımız bu toplamın 3’er 3’er saydığımızda söylediğimiz sayılardan biri (6, 9, 12, 15, 18, \dots) olmasını sağlamaktır.
Adım 2 — Rakamları Sırayla Deneyelim
\blacksquare bir rakam olduğu için 1’den 9’a kadar olan rakamları yerine koyup toplamı inceleyelim:
- \blacksquare = 1 için \rightarrow 1 + 1 + 4 = 6 (6, 3’ün katıdır
Olur! Sayı: 114) - \blacksquare = 2 için \rightarrow 2 + 2 + 4 = 8 (8, 3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 3 için \rightarrow 3 + 3 + 4 = 10 (10, 3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 4 için \rightarrow 4 + 4 + 4 = 12 (12, 3’ün katıdır
Olur! Sayı: 444) - \blacksquare = 5 için \rightarrow 5 + 5 + 4 = 14 (14, 3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 6 için \rightarrow 6 + 6 + 4 = 16 (16, 3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 7 için \rightarrow 7 + 7 + 4 = 18 (18, 3’ün katıdır
Olur! Sayı: 774) - \blacksquare = 8 için \rightarrow 8 + 8 + 4 = 20 (20, 3’ün katı değildir
) - \blacksquare = 9 için \rightarrow 9 + 9 + 4 = 22 (22, 3’ün katı değildir
)
Adım 3 — Kaç Farklı Rakam Bulduğumuzu Belirleyelim
\blacksquare yerine yazabileceğimiz rakamlar yalnızca 1, 4 ve 7 oldu.
Toplamda 3 farklı rakam yazabiliriz.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Rakamlar Toplamı Kuralı: Sayıyı uzun uzun 3’e bölmek yerine sadece rakamlarını toplamak bize sayının 3’e bölünüp bölünmediğini gösterir.
- Pratik İpucu: İlk sağlayan sayıyı (1) bulduktan sonra, üzerine 3’er ekleyerek diğerlerini (1 + 3 = 4 ve 4 + 3 = 7) kolayca bulabilirsin.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Baştaki kutuya 0 yazıp 0+0+4=4 diyerek denemek.
Doğru Yaklaşım: Üç basamaklı bir sayının yüzler basamağına asla 0 gelemez.
Bu pratik yolu pekiştirmek için benzer bir soruyu birlikte çözmek ister misin?
