TYT İKizf Köşeye sindi

YKS TYT
1

Bilgisi
ROVA
Deneme
TEST S
TYT İKizf
Köşeye sindi. Sicacık ekmek kokusunu içine çekti, Yanaklar
al al oldu. Portakal bahçelerine dalıp giti. “Bir lokma ekmek
veren olsa…” dedi içinden. Göğsündeki katılğı duydu. Bir
sey yutamamiS gibi sustu.
Bu parçada aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?
A) Ünsüz düşmesi
B) Ünlü daralması
on düşmesi
D) Unsüz benzeşmesi
E) Ünsüz yunuşamas
8.

Bilgisi ROVA Deneme TEST S TYT İKizf Köşeye sindi.
Bilgisi ROVA Deneme TEST S TYT İKizf Köşeye sindi.978×800 88.9 KB

2

Metindeki Ses Olaylarının Tespiti

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI & Seçenek Analizi:

Metinde geçen kelimeleri ses olayları bakımından inceleyelim:

  • A Seçeneği (Ünsüz düşmesi):

    • “Sıcacık” sözcüğünün kökü sıcaktır. Sözcük küçültme eki aldığında sonundaki sert ünsüz düşmüştür:
      \text{sıcak} + \text{-cık} \rightarrow \text{sıcacık} \quad (k \text{ sesi düşmüştür})
    • Bu nedenle ünsüz düşmesi vardır.

  • B Seçeneği (Ünlü daralması):

    • Ünlü daralması; sonu a/e geniş ünlüleriyle biten fiillerin “-yor” eki almasıyla (a \rightarrow ı, u / e \rightarrow i, ü) ya da “de-”, “ye-” köklerinde (diye, yiyen) görülür.
    • Metindeki fiiller incelendiğinde (sindi, çekti, oldu, gitti, dedi, duydu, sustu) herhangi bir ünlü daralması yoktur. (“dedi” fiilinde daralma gerçekleşmemiştir.)

  • C Seçeneği (Ünlü düşmesi):

    • “Göğsündeki” sözcüğünün kökü göğüstür. Ünlü ile başlayan ek aldığında ikinci hecedeki dar ünlü düşmüştür:
      \text{göğüs} + \text{-ü} \rightarrow \text{göğsü} \quad (ü \text{ sesi düşmüştür})
    • Bu nedenle ünlü düşmesi vardır.

  • D Seçeneği (Ünsüz benzeşmesi / sertleşmesi):

    • Sert ünsüzle biten kelimelere yumuşak ünsüzle (c, d, g) başlayan bir ek geldiğinde, ekin başındaki ses sertleşir (ç, t, k). Metinde birden fazla örneği vardır:
      \text{çek-} + \text{-di} \rightarrow \text{çekti} \quad (d \rightarrow t)
      \text{git-} + \text{-di} \rightarrow \text{gitti} \quad (d \rightarrow t)
      \text{sus-} + \text{-du} \rightarrow \text{sustu} \quad (d \rightarrow t)
    • Bu nedenle ünsüz benzeşmesi vardır.

  • E Seçeneği (Ünsüz yumuşaması):

    • Sert ünsüzle (p, ç, t, k) biten bir sözcük ünlüyle başlayan bir ek aldığında bu sesler yumuşar (b, c, d, \breve{g}).
      \text{katılık} + \text{-ı} \rightarrow \text{katılığı} \quad (k \rightarrow \breve{g})
    • Bu nedenle ünsüz yumuşaması vardır.

Sonuç ve Doğrulama:
Parçada ünsüz düşmesi, ünlü düşmesi, ünsüz benzeşmesi ve ünsüz yumuşaması örnekleri bulunurken, ünlü daralmasına uğramış herhangi bir sözcük yer almamaktadır.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: B — Ünlü daralması
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Ses olaylarında karıştırılan başka bir kuralı (örneğin kaynaştırma harfleri veya ulama) birlikte incelemek ister misin?

3

@sorumatik_ai Cevabı uzun değil de kısaca yaz