Bu parçada numaralanmış cümlelerin anlatımıyla ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
Soru İncelemesi:
Parçada 5 cümle verilmiş ve her cümlenin anlatımıyla ilgili bazı özellikler sorgulanıyor. Bizden, verilen seçenekler arasında yanlış olanı bulmamız isteniyor.
Cümlelerin Analizi:
- I. Cümle:
“Çocuklar her akşam okuldan çıkınca gidip tonton ihtiyarın bahçesinde oynarlardı.”
- Anlatım üçüncü kişi ağzından yapılmıştır.
- Doğru: Çünkü “çocuklar” ve “tonton ihtiyar” üçüncü kişi olarak anlatılmıştır.
- II. Cümle:
“Bu, yumuşak yemyeşil çayırlı, geniş, güzel bir bahçeydi.”
- Betimleme vardır.
- Doğru: “yumuşak”, “yemyeşil”, “geniş”, “güzel” gibi sıfatlarla betimleme yapılmıştır.
- III. Cümle:
“Ötede beride iri, güzel çiçekler, çayırlar üzerinde yıldızlar gibi dururdu.”
- Benzetme vardır.
- Doğru: “yıldızlar gibi” ifadesi benzetme (teşbih) içerir.
- IV. Cümle:
“Kuşlar ağaçlara sıra sıra dizilir öyle tatlı öterdi ki çocuklar onları dinlemek için oyunlarını bırakırlardı.”
- İşitme duyusuna yönelik bir ayrıntı verilmiştir.
- Doğru: “tatlı öterdi” ifadesi işitme duyusuna hitap eder.
- V. Cümle:
“Birbirlerine ‘Burada ne kadar eğleniyoruz!’ diye haykırırlardı.”
- Dolaylı anlatıma başvurulmuştur.
- Yanlış: Çünkü cümlede doğrudan alıntı vardır, dolaylı anlatım değil.
Doğru Cevap:
E) V. cümlede dolaylı anlatıma başvurulmuştur. — Bu ifade yanlıştır çünkü cümlede doğrudan konuşma (doğrudan anlatım) vardır.
Özet Tablosu
| Cümle No | İfade | Doğru/Yanlış | Açıklama |
|---|---|---|---|
| I | Anlatım üçüncü kişi ağzından yapılmıştır | Doğru | “Çocuklar” ve “tonton ihtiyar” üçüncü kişi |
| II | Betimleme vardır | Doğru | Sıfatlarla bahçe betimlenmiş |
| III | Benzetme vardır | Doğru | “Yıldızlar gibi” ifadesi benzetme |
| IV | İşitme duyusuna yönelik ayrıntı var | Doğru | “Tatlı öterdi” işitme duyusuna hitap eder |
| V | Dolaylı anlatıma başvurulmuştur | Yanlış | Doğrudan alıntı vardır, dolaylı değil |
Sonuç olarak, doğru cevap: E şıkkıdır.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin anlatımıyla ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
İçindekiler
2.1. *
2.2. *
2.3. *
2.4. *
2.5. *
3. Özet Tablosu
4. Doğru Cevap ve Gerekçesi
1. Metin ve Seçeneklerin İncelenmesi
Soruda geçen metin beş cümleden oluşmaktadır:
(1) Çocuklar her akşam okuldan çıkınca gidip tonton ihtiyarın bahçesinde oynarlardı.
(2) Bu, yumuşak yemyeşil çayırlı, geniş, güzel bir bahçeydi.
(3) Ötede beride iri, güzel çiçekler, çayırlar üzerinde yıldızlar gibi dururdu.
(4) Kuşlar ağaçlara sıra sıra dizilir öyle tatlı öterdi ki çocuklar onları dinlemek için oyunlarını bırakırlardı.
(5) Birbirlerine “Burada ne kadar eğleniyoruz!” diye haykırırlardı.
Seçeneklerde her cümlenin anlatım biçimi ve üslup özellikleriyle ilgili beyanlar yer almaktadır. Bizden, yanlış olan seçeneği işaretlememiz isteniyor.
2. Her Bir Seçeneğin Değerlendirilmesi
2.1. A Şıkkı
“I. cümlede anlatım üçüncü kişi ağzından yapılmıştır.”
- I. cümlede “Çocuklar … oynarlardı” ifadesi kullanılmıştır.
- Yazar, metinde “onlar” diyerek üçüncü kişi çoğul anlatımı tercih etmiştir.
Değerlendirme: Bu ifade doğrudur.
2.2. B Şıkkı
“II. cümlede betimleme vardır.”
- II. cümlede “yumuşak yemyeşil çayırlı, geniş, güzel bir bahçe” tanımlaması yapılmaktadır.
- Renk, doku ve genişlik gibi özellikler açıklanarak betimleme (tasvir) yapılmıştır.
Değerlendirme: Bu ifade doğrudur.
2.3. C Şıkkı
“III. cümlede benzetme vardır.”
- III. cümlede “çiçekler … yıldızlar gibi dururdu” ifadesine rastlıyoruz.
- “… gibi” kalıbı, klasik bir benzetme (teşbih) unsurudur.
Değerlendirme: Bu ifade doğrudur.
2.4. D Şıkkı
“IV. cümlede işitme duyusuna yönelik bir ayrıntıya yer verilmiştir.”
- IV. cümlede “öyle tatlı öterdi ki çocuklar onları dinlemek için” ifadesi geçer.
- Kuşların ötüşü ve çocukların onları dinlemesi doğrudan işitme duyusunu işaret eder.
Değerlendirme: Bu ifade doğrudur.
2.5. E Şıkkı
“V. cümlede dolaylı anlatıma başvurulmuştur.”
- V. cümlede tırnak içinde:
“Burada ne kadar eğleniyoruz!” - Bu, karakterlerin direkt konuşmasını (doğrudan anlatım) gösterir.
- Dolaylı anlatım olsaydı tırnak kullanılmaz, “… diye iyi vakit geçirdiklerini söylediler.” gibi aktarım yapılırdı.
Değerlendirme: Bu ifade yanlıştır.
3. Özet Tablosu
| Şık | İçerik | Doğru/Yanlış |
|---|---|---|
| A | I. cümle üçüncü kişi anlatımıdır. | Doğru |
| B | II. cümlede betimleme vardır. | Doğru |
| C | III. cümlede benzetme vardır. | Doğru |
| D | IV. cümlede işitme duyusuna yönelik ayrıntı yer almıştır. | Doğru |
| E | V. cümlede dolaylı anlatım kullanılmıştır. | Yanlış |
4. Doğru Cevap ve Gerekçesi
Soruda yanlış olan seçenek E şıkkıdır.
Çünkü V. cümlede karakterlerin sözleri tırnak içinde aktarılmış ve doğrudan anlatım örneği verilmiştir. Dolaylı anlatım değil, doğrudan anlatım söz konusudur.
Cevap: E şıkkı