TKINLİ Ağıda verilen kelimelerle kurall veyo devrik cümleler yozo- Lim. akşama- kadar . hava - soğur Kurall cümle alişveriş pazara- icin ciktik Devrik cünle tt **ee t tttt#eEEEEEEttttttE çalıştiğım - için - cok oldum - basarıl tu…,… Devrik cümle nsss*****se*******es*********. qüzelce - kahvaltida - doyurduk Kurall cümle ******* ***** karnimizi ETKİNLİ Aşağıdai cümleleri olumlu ise olumsuz, olumsuz ise olumlu yaparak yeniden yazalim. Zafer yokloşık iki saattir ders çalşıyor. …asw*.assyoxsoeentrxnetsse*********************.s.****** Genellkle kaln kitapları tercih ederim. attr************ ********** Kol saatim koyduğum çekmecede yok. …inawnnie.**tesestntatveehetestesre..s**********..s***************************** Yarin sabah balğa gitmeyi düşünüyorum. heRReseyeatta*****xeses*************.ee***.ts***********
SORU:
Aşağıda verilen kelimelerle kurallı veya devrik cümleler kurunuz ve verilen cümleleri olumlu ise olumsuz, olumsuz ise olumlu yapınız.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Kurallı cümle yapısı: Özne + yüklem + nesne + zarf vb.
- Devrik cümle yapısı: Yüklem sondan önce gelir, cümle öğelerinin yerleri değişebilir.
- Olumlu cümleden olumsuza geçerken “değil” veya olumsuz ek kullanılır.
- Olumsuz cümleden olumlu cümle yapılır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Kelimelerle Kurallı veya Devrik Cümle Kurma
-
“akşama – kadar – hava – soğur” — Kurallı cümle
Cümle: “Hava akşama kadar soğur.” -
“alışveriş – pazara – için – çıktık” — Devrik cümle
Cümle: “Pazara alışveriş için çıktık.” -
“çalıştığım – için – çok – oldum – başarılı” — Devrik cümle
Cümle: “Başarılı çok oldum çalıştığım için.” (Doğal hali: “Çalıştığım için çok başarılı oldum.”)
Ancak devrik cümle olması için: “Çok başarılı oldum çalıştığım için.” -
“karnımızı – güzelce – kahvaltıda – doyurduk” — Kurallı cümle
Cümle: “Karnımızı kahvaltıda güzelce doyurduk.”
Adım 2 — Cümleleri Olumluysa Olumsuz, Olumsuzsa Olumlu Yapma
-
“Zafer, yaklaşık iki saattir ders çalışıyor.” (Olumlu)
Olumsuz: “Zafer, yaklaşık iki saattir ders çalışmıyor.” -
“Genellikle kalın kitapları tercih ederim.” (Olumlu)
Olumsuz: “Genellikle kalın kitapları tercih etmem.” -
“Kol saatim koyduğum çekmecede yok.” (Olumsuz)
Olumlu: “Kol saatim koyduğum çekmecede var.” -
“Yarın sabah balığa gitmeyi düşünüyorum.” (Olumlu)
Olumsuz: “Yarın sabah balığa gitmeyi düşünmüyorum.”
CEVAP:
Kelimelerle kurulan cümleler:
- Hava akşama kadar soğur.
- Pazara alışveriş için çıktık.
- Çok başarılı oldum çalıştığım için.
- Karnımızı kahvaltıda güzelce doyurduk.
Olumlu/olumsuz dönüşümleri:
- Zafer, yaklaşık iki saattir ders çalışmıyor.
- Genellikle kalın kitapları tercih etmem.
- Kol saatim koyduğum çekmecede var.
- Yarın sabah balığa gitmeyi düşünmüyorum.
TEMEL KAVRAMLAR:
- Kurallı Cümle
- Tanım: Cümle öğelerinin sırasına uyulan, anlamı açık ve doğal cümlelerdir.
- Bu problemde: “Hava akşama kadar soğur.” ve “Karnımızı kahvaltıda güzelce doyurduk” kurallı.
- Devrik Cümle
- Tanım: Cümle öğeleri yer değiştirerek farklı vurgular veya ahenk oluşturulan cümlelerdir.
- Bu problemde: “Pazara alışveriş için çıktık.” ve “Çok başarılı oldum çalıştığım için.” devrik.
- Olumlu ve Olumsuz Cümleler
- Tanım: Olumlu cümleler bir durumun gerçekleştiğini, olumsuzlar gerçekleşmediğini anlatır.
- Bu problemde: Verilen cümlelerde olumlu ifadeler olumsuza, olumsuzlar olumluya çevrildi.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
CEVAP:
-
- Kurallı cümle: Hava akşama kadar soğur.
-
- Devrik cümle: Pazara alışveriş için çıktık.
-
- Devrik cümle: Çok başarılı oldum çalıştığım için.
-
- Kurallı cümle: Kahvaltıda karnımızı güzelce doyurduk.
-
Zafer, yaklaşık iki saattir ders çalışmıyor.
-
Genellikle kalın kitapları tercih etmem.
-
Kol saatim koyduğum çekmecede var.
-
Yarın sabah balığa gitmeyi düşünmüyorum.
AÇIKLAMA:
Verilen kelimelerle anlamlı ve belirtilen türde (kurallı veya devrik) cümleler kurdum. İkinci bölümde olumlu cümleleri olumsuza, olumsuzları olumluya çevirdim (yüklemdeki olumsuzluk eki -ma/-me veya var/yok değişikliği ile).
TEMEL KAVRAMLAR:
- Kurallı cümle
- Tanım: Özne-nesne-yüklem sırasına yakın, normal sözdizimine sahip cümle.
- Bu problemde: “Hava akşama kadar soğur.” ve “Kahvaltıda karnımızı güzelce doyurduk.” örnekleri.
- Devrik cümle
- Tanım: Sözcüklerin normal dizilişinden sapılarak vurgu veya akış için farklı yerde kurulan cümle.
- Bu problemde: “Pazara alışveriş için çıktık.” ve “Çok başarılı oldum çalıştığım için.” örnekleri.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
