- Bir öğrenci bölge sinırlarinın belirginlik durumunu karşılaş-
tırmak için iki harita hazırlayacaktır. İik haritada siniri çizgl
hâlinde belirlenebilen, ikinci haritada ise geçiş kuşakları bu-
lunan bir bölge kullanacaktır1
Buna göre öğrencinin śrasıyl aşağıdaki bölge çiftlerin
den hangisini seçmesi uygundur?
A) Karaylları hizmet bölgesi - Akdeniz iklim bölgesi
B) Yoğun nüfus bölgesi - NATO bölgesi
C) Bozkır bölgesi - Avrupa kültür bölgesi
D) Maki bitkileri bölgesi - Avrupa Birliği bölgesi
EYÇöl bölgesi Doğu Karadeniz Projesi bölgesi
Bölge Sınırlarının Belirginlik Durumuna Göre Sınıflandırılması
Bölge türlerinde siyasi, idari ve işlevsel bölgelerin sınırları kesin çizgilerle ayrılabilirken; doğal (fiziki) bölgelerin (iklim, bitki örtüsü vb.) sınırları kademeli olarak değişir ve bu alanlarda geçiş kuşakları bulunur. Soruda sırasıyla 1. Harita için kesin sınırlı, 2. Harita için geçiş kuşağı bulunan bir bölge türü istenmektedir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğinin Analizi
- Karayolları hizmet bölgesi: İşlevsel (yönetim/hizmet) bir bölge türüdür; yetki ve sorumluluk sınırları kesin idari çizgilerle belirlenmiştir.
- Akdeniz iklim bölgesi: Doğal (fiziki) bir bölgedir; iklim tipleri aniden değil, kademeli bir geçiş kuşağı oluşturarak değişir.
- Bu eşleştirme ve sıralama soruda istenen şarta tamamen uygundur.
Adım 2 — B Seçeneğinin Analizi
- Yoğun nüfus bölgesi: Beşeri bir bölge olup sınırları kademeli değişir.
- NATO bölgesi: Siyasi ve askeri bir bölge olup üye ülkelerin sınırlarıyla kesin olarak belirlenmiştir.
- İstenen sıralamanın tam tersi verilmiştir.
Adım 3 — C Seçeneğinin Analizi
- Bozkır bölgesi: Doğal bitki örtüsü bölgesidir ve geçiş kuşağına sahiptir (kesin çizgiyle ayrılamaz).
- Avrupa kültür bölgesi: Kültürel bir bölgedir.
- İlk harita için kesin sınırlı bir bölge şartını sağlamaz.
Adım 4 — D Seçeneğinin Analizi
- Maki bitkileri bölgesi: Doğal bitki örtüsü bölgesidir (geçiş kuşağı bulunur).
- Avrupa Birliği bölgesi: Siyasi/ekonomik bir bölgedir ve üye ülkelerin sınırları nettir.
- Sıralama terstir.
Adım 5 — E Seçeneğinin Analizi
- Çöl bölgesi: Doğal/iklimsel bölgedir (geçiş kuşağı bulunur).
- Doğu Karadeniz Projesi (DOKAP) bölgesi: Kapsadığı iller kesin olarak tanımlanmış bir kalkınma projesi bölgesidir.
- Sıralama terstir.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
A. Karayolları hizmet bölgesi – Akdeniz iklim bölgesi — 1. bölge kesin sınırlı (işlevsel), 2. bölge geçiş kuşağına sahip (doğal).
B. Yoğun nüfus bölgesi – NATO bölgesi — Sıralama terstir.
C. Bozkır bölgesi – Avrupa kültür bölgesi — İlk bölge doğal bölgedir, kesin sınırlı değildir.
D. Maki bitkileri bölgesi – Avrupa Birliği bölgesi — Sıralama terstir.
E. Çöl bölgesi – Doğu Karadeniz Projesi bölgesi — Sıralama terstir.
Adım 7 — Son Doğrulama
İşlevsel hizmet bölgelerinin sınırları yasal düzenlemelerle kesin olarak çizilirken, iklim bölgelerinin sınırları doğası gereği kademeli geçiş gösterdiğinden doğru sıralama A seçeneğidir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A) Karayolları hizmet bölgesi – Akdeniz iklim bölgesi
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Bölge türlerinin zamanla değişebilirlik durumları ve sınırlarının çakışması ile ilgili benzer bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misin?