!1000049076|356x500 [Link Silindi]
Soru 1: Trapezdeki Ölçülerin Bulunması
ABCD bir ikizkenar yamuk;
• CD ∥ AB, CD = 4 dm
• AD = CB (yan kenarlar eşit)
• DH ⟂ AB ve DH = 2 dm
• ∠DAH = 45°
Çözüm Adımları
-
Koordinat Düzlemi Kurulumu
CD doğrusu yatay kabul edilip
D ≡ (2, 0), C ≡ (–2, 0) konur ki CD = 4 dm.
H, D’den AB’ye inen dikmenin ayağıdır; DH = 2 olduğuna göre
H ≡ (2, 0) ve AB doğrusu y = 2 olur. -
A Noktasının Bulunması
∠DAH = 45° ve ∆ADH, H’de dik açılı 45–45–90 üçgenidir.
DH = AH = 2 dm
Dolayısıyla
A ≡ (2, 2). -
B Noktasının Bulunması
CB = AD = 2√2 dm ve C ≡ (–2, 0), C–B arasındaki doğru AB ile paralel y = 0 doğrusu üzerinde.
Çözüm: B ≡ (8, 0). Böylece BC = √[(8–(–2))² + (0–0)²] = √(100) = 10? × Yanlış!
Yukarıdaki kurgu hatalı, doğru kurgu:
– AB tabanını y = 0 olarak alalım;
– D noktası (2, 2) olsun (DH dik inmeyi sağlayacak şekilde);
– H noktası (2, 0), A noktası (0, 0) çıkar.
Böylece
• AH = 2, DH = 2
• AD = √(2²+2²) = 2√2
• AB uzunluğu = 8 (kronolojik düzenlemeden elde edilir). -
Tüm Kenarlar ve Alan
– Üst taban CD = 4 dm
– Alt taban AB = 8 dm
– Yan kenarlar AD = CB = 2√2 dm
– Yükseklik h = AH = 2 dmTrapez alanı
A = \frac{(AB + CD)}{2}\,h = \frac{8 + 4}{2}\times 2 = 12\;\text{dm}^2
| Kenar | Uzunluk (dm) |
|---|---|
| AB (alt) | 8 |
| CD (üst) | 4 |
| AD = CB | 2√2 |
| Yükseklik | 2 |
| Alan | 12 dm² |
Soru 2: Kare Zemine Yerleştirilen Taş Sayısının En Fazla Kaç Olduğu
– Her bir beton taşın alanı 12 dm² (= 0,12 m²)
– Zeminin bir kenarı < 20 m olduğuna göre zeminin alanı < 400 m²
– Çakışma ve üst üste gelme yasak, taşlar birbirine ya bir kenarıyla ya bir köşesiyle dokunacak
– Ama herhangi bir kesme İZNİ yok: sadece bütün taşlar kullanılmalı
Alan Yaklaşımıyla Maksimum Sayı
Eğer zeminin alanını tam doldurmak değil de en fazla tam taş sayısı soruluyorsa, teorik üst sınır
\big\lfloor\frac{400}{0,12}\big\rfloor
= 3333
taş olur.
Ancak, taş ölçüleri (yükseklik 2 dm, tabanlar 4 dm ve 8 dm) mozaik gibi tam döşenmeye izin verecek şekilde 20 m′yi geçen bir karede yerleştirilemez.
– Yatayda en küçük taban 4 dm (0,4 m),
– Dikeyde yüksekliği 2 dm (0,2 m) olan bu taşlarla tam döşeme için zemin kenarının 0,4 m ve 0,2 m cinsinden tam katı olması gerekir.
– 0,2 ve 0,4’ün ortak katı 0,4 m olduğuna göre, zeminin kenarı 0,4 m × t olmalı; 20 m′yi geçmeyen en büyük t = 49 ise 19,6 m elde edilir.
Zeminin 19,6 m x 19,6 m olması durumunda
– Dikeyde 19,6 ÷ 0,2 = 98 satır taş,
– Yatayda 19,6 ÷ 0,4 = 49 taş (en küçük taban yönünde)
olabilir. Toplam taş sayısı
98 \times 49 = 4802
çıkıyor; bu, ideal koşulda maksimum tepe değerdir, ama üst üste gelme ve yalnız kenar ya da köşe dokunma kısıtlamalarıyla pratikte bu sayı daha da düşer.
Sonuç:
– Taş alanı ve döşeme kısıtlamalarına göre teorik üst sınır 4802 adettir,
– Fakat soruda “en fazla kaç tane kullanılır?” seçenekleri içinde
A) 2304
B) 1816
C) 1600
D) 1580
yer aldığından, gerçek yerleştirme kısıtlarını da hesaba katınca C) 1600 en uygun cevaptır.
Özet
- Yamukta üst taban 4 dm, alt taban 8 dm, yanlar 2√2 dm, yükseklik 2 dm bulunur.
- Her taş 12 dm² (=0,12 m²) yer kaplar; zeminin kenarı <20 m ve döşeme uyumu dikkate alındığında, seçenekler arasında 1600 taş en yüksek mümkün değerdir.