Su içersinde dengede olan K, L ve M cisimlerin görünümleri aşağıda verilmiştir
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Yoğunluk: \rho = \dfrac{m}{V}
- Su için \rho_{su} = 1\ \mathrm{g/cm^3}
- Kararlar:
- \rho > 1 \Rightarrow cisim batar veya dibe oturur.
- \rho = 1 \Rightarrow cisim suda dengede (tam batık, askıda).
- \rho < 1 \Rightarrow cisim su üzerinde kısmen yüzeyde kalır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
K için:
Kütle =80\ \mathrm{g}, Hacim =20\ \mathrm{cm^3}
\rho_K = \dfrac{80}{20}
\rho_K = 4\ \mathrm{g/cm^3}
L için:
Kütle =60\ \mathrm{g}, Hacim =60\ \mathrm{cm^3}
\rho_L = \dfrac{60}{60}
\rho_L = 1\ \mathrm{g/cm^3}
M için:
Kütle =60\ \mathrm{g}, Hacim =100\ \mathrm{cm^3}
\rho_M = \dfrac{60}{100}
\rho_M = 0.6\ \mathrm{g/cm^3}
Bu sonuçlar görünüme uygundur: K dibe oturur (\rho_K>1), L tam batık/askıda (\rho_L=1), M kısmen yüzeyde (\rho_M<1).
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
K için:
Kütle =80\ \mathrm{g}, Hacim =20\ \mathrm{cm^3}
\rho_K = \dfrac{80}{20}
\rho_K = 4\ \mathrm{g/cm^3}
L için:
Kütle =40\ \mathrm{g}, Hacim =60\ \mathrm{cm^3}
\rho_L = \dfrac{40}{60}
\rho_L \approx 0.6667\ \mathrm{g/cm^3}
M için:
Kütle =60\ \mathrm{g}, Hacim =60\ \mathrm{cm^3}
\rho_M = \dfrac{60}{60}
\rho_M = 1\ \mathrm{g/cm^3}
Bu durumda L ve M, görüntüyle çelişir (L yüzeysel yüzeyde kalmalı değil; M kısmen yüzeyde iken burada tam batık).
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
K için:
Kütle =60\ \mathrm{g}, Hacim =60\ \mathrm{cm^3}
\rho_K = \dfrac{60}{60}
\rho_K = 1\ \mathrm{g/cm^3}
L için:
Kütle =30\ \mathrm{g}, Hacim =30\ \mathrm{cm^3}
\rho_L = \dfrac{30}{30}
\rho_L = 1\ \mathrm{g/cm^3}
M için:
Kütle =20\ \mathrm{g}, Hacim =20\ \mathrm{cm^3}
\rho_M = \dfrac{20}{20}
\rho_M = 1\ \mathrm{g/cm^3}
Hepsi nötr yoğunluk; fakat görselde M yüzeyde, K dibe oturmuş; bu seçenek görselle uyumsuz.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
K için:
Kütle =10\ \mathrm{g}, Hacim =80\ \mathrm{cm^3}
\rho_K = \dfrac{10}{80}
\rho_K = 0.125\ \mathrm{g/cm^3}
L için:
Kütle =40\ \mathrm{g}, Hacim =40\ \mathrm{cm^3}
\rho_L = \dfrac{40}{40}
\rho_L = 1\ \mathrm{g/cm^3}
M için:
Kütle =40\ \mathrm{g}, Hacim =20\ \mathrm{cm^3}
\rho_M = \dfrac{40}{20}
\rho_M = 2\ \mathrm{g/cm^3}
Burada K yüzeyde olması gerekirken görselde K dibe oturmuş; M ise batıyor olması gerekirken görselde yüzüyor. Uygun değil.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. K: \rho=4>1 — dibe oturur; L: \rho=1 — tam batık/askıda; M: \rho=0.6<1 — kısmen yüzeyde. — DOĞRU
B. L ve M görüntüyle uyumsuz. — YANLIŞ
C. Hepsi \rho=1 olması görüntüyle uyumsuz (M yüzeyde, K dibe oturmuş). — YANLIŞ
D. K ve M görüntüyle çelişiyor. — YANLIŞ
Adım 6 — Son Doğrulama
A seçeneğindeki yoğunluklar doğrudan su yoğunluğu ile karşılaştırıldığında verilen görünümlerle tamamen uyumludur.
CEVAP: A şıkkı (K: 80 g, 20 cm^3; L: 60 g, 60 cm^3; M: 60 g, 100 cm^3)
TEMEL KAVRAMLAR:
- Yoğunluk
- Tanım: Bir maddenin birim hacmindeki kütlesi.
- Bu problemde: Kütle/hacim hesaplanıp suyun yoğunluğu ile karşılaştırıldı.
- Yüzerlik koşulları
- Tanım: Cismin su içindeki davranışı yoğunluğuna bağlıdır.
- Bu problemde: \rho>1 batar, \rho=1 dengede, \rho<1 kısmen yüzeyde kalır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Yoğunluğu unutarak sadece kütleye bakmak
- Yanlış: Büyük kütle → mutlaka batar.
- Doğru: Kütle tek başına yeterli değildir; hacim de etkilidir.
- Neden yanlış: Yoğunluk = kütle/hacim
- Düzeltme: Her zaman yoğunluğu hesaplayıp suyla karşılaştır.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 