Deneyde ters çevrilmiş bardaktaki hava derinliğe bağlı olarak sıkışır, hacmi azalır ve basıncı artar. Şıklardaki yorumların doğruluğu şöyledir:
| Şık | İfade | Doğru mu? |
|---|---|---|
| A | Yapılan deney gazların sıkıştırılma özelliğinin olduğunu gösterir. | Evet |
| B | 1. durumdan 2. duruma geçilirken bardağın içerisindeki havanın basıncı artar. | Evet |
| C | 2. durumda bardağın içerisindeki havanın basıncı, açık hava basıncından büyüktür. | Evet |
| D | 2. durumda bardağın içindeki havanın basıncı sıfırdır. | Hayır |
Ayrıntılı açıklama:
- Bardak ne kadar derine batırılırsa, içindeki hava o kadar fazla sıkışır ve basıncı artar (Durum 1 → Durum 2).
- Havanın mutlak basıncı = P_\text{atm} + \rho g h formülüyle artar; sıfır olması mümkün değildir.
- Dolayısıyla yanlış olan D şıkkıdır: “2. durumda bardağın içindeki havanın basıncı sıfırdır” ifadesi yanlıştır.
Doğru cevap: D şıkkı yanlıştır.
Neden:
- Ters çevrilmiş bardaktaki hava, suyun içine girmesini engelleyerek bir hava boşluğu oluşturur.
- Bardağı daha derine daldırdıkça dıştaki suyun uyguladığı basınç artar; bu basınç bardağın içindeki havayı sıkıştırır ve suyun içeri girmesine neden olur. Yani içteki hava basıncı 1. durumdan 2. duruma geçerken artar (B doğru).
- Bu durumda içteki hava basıncı atmosfer basıncından büyük olur çünkü su derinleştikçe hidrostatik basınç artar ve içteki hava bunu dengeler (C doğru).
- Gazların sıkıştırılabilirliği bu deneyle gösterilir (A doğru).
- Ancak D şıkkında söylendiği gibi içteki havanın basıncının sıfır olması (=vakuum) mümkün değildir; basınç sıfır değildir ve aksine artmıştır. Bu yüzden D yanlıştır.