TYT - 1
SOSYAL BİLİMLER TESTİ
- Batı Roma’nın yıkılmasından sonra Batı Avrupa’da siyasi, sosyal ve ekonomik alanlarda yaşanan değişimler, Orta Çağ Avrupası’nın temellerini oluşturmuştur. Bu dönemde feodalite güçlenmiş, Hristiyanlık dini ve kilise, siyasi ve sosyal hayatta önemli bir rol üstlenmiştir. Bu durum, Batı Avrupa’da siyasi birliğin sağlanamamasına ve merkezi otoritenin zayıflamasına neden olmuştur.
Bu bilgilere göre, Batı Avrupa’da siyasi birliğin sağlanamaması ve merkezi otoritenin zayıflamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Hristiyanlığın yaygınlaşması
B) Kilisenin siyasi ve sosyal hayattaki etkinliği
C) Feodalitenin güçlenmesi
D) Siyasi ve ekonomik alanlarda yaşanan değişimler
E) Orta Çağ Avrupası’nın temellerinin oluşması - 1826’da kabul edilen Tımar_{Rejimi} Kanunu ile Tımar_{Sisteminin} uygulanan usul ve esaslarına göre, toprağın mülkiyeti devlete ait olmakla birlikte, toprağı işleme hakkı köylüye verilmiştir. Bu sistemde, toprağı işleyen köylü toprağı terk edemez ve vergi vermekle yükümlüdür. Devlet, bu sistemle hem tarımsal üretimi güvence altına almış hem de asker yetiştirmiştir.
Buna göre Medeni Kanun ile birlikte;
I. Hazineye ayrılan ve seçilme hakkını vermesi,
II. Mecelle’nin uygulamadan kaldırılması,
III. Tımar_{Sisteminin} çağdaşlaşmasının sağlanması
değişimlerinden hangilerinin yaşandığı söylenebilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) I, II ve III - Osmanlı Devleti’nde, 16. yüzyıldan itibaren ekonomik sıkıntılar yaşanmaya başlamıştır. Bu sıkıntıların temel nedenleri arasında, Avrupa’daki Coğrafi Keşifler sonucunda yeni ticaret yollarının bulunması, Akdeniz ticaretinin önemini kaybetmesi, Osmanlı Devleti’nin sanayileşememesi ve dış ticarette dışa bağımlı hale gelmesi gibi faktörler yer almaktadır. Bu durum, Osmanlı Devleti’nin gelirlerinin azalmasına ve giderlerinin artmasına yol açmıştır.
A) Coğrafi Keşifler
B) Akdeniz ticaretinin önemini kaybetmesi
C) Sanayileşememe
D) Dış ticarette dışa bağımlı hale gelme
E) Merkezi otoritenin zayıflaması - Rönesans, Avrupa’da 14. ve 16. yüzyıllar arasında görülen, sanatta, edebiyatta ve bilimde yaşanan büyük bir yenilenme hareketidir. Bu dönemde, Antik Yunan ve Roma kültürüne olan ilgi yeniden canlanmış, insan merkezli düşünce gelişmiş ve bilimsel araştırmalar hız kazanmıştır. Rönesans, Orta Çağ’ın skolastik düşünce yapısını yıkarak modern Avrupa’nın temellerini atmıştır.
Bu bilgilere göre, Tanzimat Fermanı ile aşağıdaki alanlardan hangisinde bir düzenleme yapıldığı söylenemez?
A) Sanat
B) Edebiyat
C) Bilim
D) Siyasi yapı
E) Düşünce yapısı - Tanzimat Fermanı, 1839 yılında Osmanlı Padişahı Abdülmecit tarafından ilan edilen ve Osmanlı Devleti’nde modernleşme sürecini başlatan önemli bir belgedir. Bu fermanla, tüm tebaanın can, mal ve namus güvencesi sağlanmış, vergiler adaletli bir şekilde toplanacak ve askerlik hizmeti de belirli kurallara bağlanmıştır. Ayrıca, mahkemeler herkese açık olacak ve yargılamalar kanuna uygun olarak yapılacaktır.
A) Can ve mal güvenliği
B) Vergi sistemi
C) Askerlik hizmeti
D) Yargılama usulleri
E) Eğitim sistemi - Japonya’nın Tokyo Limanı’ndan yola çıkan yük gemisi, bir kargo gemisinin telgraf ve poshtu su yolları üzerinde bulunan limanlara uğrayarak aşağıdaki haritada gösterilen rotayı izlemiştir.
Bu su yolları aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A) Hürmüz, Basra Körfezi, Cebelitarık, Süveyş
B) Süveyş, Hürmüz, Basra Körfezi, Cebelitarık - Türkiye’nin İslam ve Türklükle olan bağlarının güçlenmesinde, Türklerin İslamiyet’i kabul etmesinden sonraki dönemde yaşanan siyasi, sosyal ve kültürel gelişmelerin önemli bir rolü olmuştur. Bu gelişmeler, Türklerin İslam dünyasındaki konumunu güçlendirmiş ve İslam medeniyetinin gelişimine katkıda bulunmuştur.
Bu bilgilere göre, haritada gösterilen bölgelerden hangileri Türklerin İslam dünyasındaki konumunu güçlendiren ve İslam medeniyetinin gelişimine katkıda bulunan bölgeler arasında yer almaktadır?
A) I. Kuzey Afrika
B) II. Kayın
C) III. Suriye
D) IV. Mısır
E) V. Kafkasya - Mutlak konum, bir yerin küre üzerindeki koordinatları ile belirlenen yeridir. Bir yerin mutlak konumu, o yerin iklimi, yer şekilleri, bitki örtüsü ve yer altı kaynakları gibi coğrafi özelliklerini doğrudan etkiler. Bu özellikler de o yerin ekonomik faaliyetlerini ve nüfus özelliklerini belirler.
Bu durum birlikte değerlendirildiğinde, Türkiye’nin mutlak konumunun;
I. Gelişmiş sanayi kolları ve yerleşme alanları
II. Tarımsal ürün çeşitliliği ve tarımsal faaliyetlerin zamanlaması
III. İstanbul, Haliç ve Boğaz gibi önemli su yollarının stratejik konumu
çıkarlarının hangilerine hangilerine ulaşılabilir?
D) II ve III
ÇÖZÜM ADIMLARI:
A. Serbest piyasa değil, kontrollü piyasa vardır.
B. Fiyatların ve standartların devletçe belirlenmesi narh sistemidir.