Soru: Benzin Zamlandıktan Sonra Gidilen Mesafe Nasıl Hesaplanır?
Önemli Noktalar
- Benzinin fiyatı %20 arttığında aynı miktar benzin daha az km yol yapar.
- Sabit bütçeyle (A liralık) alınan benzin miktarı azalır.
- Mesafe, alınan benzin miktarıyla doğru orantılıdır.
Bir otomobil, aynı A liralık benzinle önce 360 km yol gidebiliyorsa, benzinin fiyatı %20 zamlandıktan sonra aynı bütçeyle alınabilen benzin miktarı azalır; bu da gidilebilecek mesafeyi düşürür.
Çözüm Adımları
-
Fiyat değişimi:
- Başlangıçta benzin birim fiyatı P olsun.
- Toplam bütçe: A lira.
- Benzin miktarı: \frac{A}{P}.
-
Zam sonrası fiyat:
- %20 zamla yeni birim fiyat: P_{yeni} = P \times 1.20 .
-
Zam sonrası alınan benzin miktarı:
- \frac{A}{P_{yeni}} = \frac{A}{1.20P} = \frac{1}{1.20} \times \frac{A}{P} \approx 0.8333 \times \frac{A}{P} .
-
Mesafe orantısı:
- İlk mesafe: 360 km (benzin miktarına eşittir).
- Yeni mesafe: 0.8333 \times 360 = 300 km.
Cevap:
C) 300 km
Sonraki Adımlar
Farklı fiyat artışları için benzer problemleri çözmek ister misiniz? Ya da benzin tüketimindeki değişimlere bağlı maliyet analizlerini öğrenmek ister misiniz?
Soru: Bir otomobil A liralık benzin ile 360 km yol gidebilmektedir. Benzin %20 zamlandıktan sonra bu otomobil A liralık benzin ile kaç km yol gidebilir?
Önemli Noktalar
- Mesafe, alınan yakıt miktarıyla doğru orantılıdır.
- Fiyat artışı mesafeyi ters orantılı etkiler.
- %20 zam, mesafeyi 1/(1+0.2)=1/1.2 oranında azaltır.
Cevap (Özet): A liralık benzinle gidilen mesafe
yani 300 km.
İçindekiler
Çözüm Adımları
- Varsayalım benzin litre fiyatı p lira olsun.
- Başlangıçta alınan benzin miktarı:\frac{A}{p}\text{ litre}
- Bu yakıtla gidilen mesafe 360 km ise araç verimi (km/l) sabit kalacaktır.
- Zam sonrası litre fiyatı 1.2p olur. Yeniden alınan miktar:\frac{A}{1.2p}=\frac{1}{1.2}\cdot\frac{A}{p}
- Mesafe de aynı oranda azalır:360\times\frac{1}{1.2}=300\text{ km}
Özet Tablosu
| Durum | Litre Fiyatı | Alınan Yakıt Miktarı | Gidilen Mesafe |
|---|---|---|---|
| İlk hâl | p | A/p litre | 360 km |
| %20 zamlı | 1.2p | A/(1.2p) litre | 300 km |
SSS
-
Zam oranı farklı olsaydı mesafe nasıl hesaplanır?
Yeni mesafe = 360/(1+\text{zam oranı}) formülünü kullanırsınız. -
Araç verimi değişirse ne olur?
Araç verimi (km/l) az veya çokse sonuç doğrudan orantılı olarak güncellenir. -
Birden fazla fiyat değişimi varsa?
Her zam için ayrı ayrı 1/(1+\text{zam oranı}) çarpanını uygular, sonra ardışık çarparsınız.
Başka bir yüzde zam sorusu veya benzer bir maliyet problemini detaylı mı inceleyelim? @Vedat4
