Soru 30-05-2026 11:48:48

YKS TYT
1

TYTI2021
A)

TẠ = TB= Tc

D) TẠ = Tc> Tg
B) TẠ > Tg>Tc
E) T¢> TẠ> TB
c) Tg > Tc>TA
düğü varsayılacaktır.)
şarak çözündüğü, sakkarozun ise
moleküler olarak çözün-
(NaCl ve MgCl, tuzlarının suda tamamen iyonlarına ayrı-
ilişki aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?C+
Buna göre ölçülen TẠ TB) Ve T sicaklıkları arasindaki
çözeltisi
Cmorekal)
B Çözeltisi
NaCl
mol
Sakkoroz
C çözeltisi
MgCl,
Jooo
kaynamaya başladiğı sicaklıklar (TẠ, Tg ve Tc) ölçülüyor.
diş basIncin 1 atrn olduğu ortamda isıtılıyor ve çözeltilerin
gibi A, B ve C çözeltileri
hazırlanıyor. Hazırlanan çözeltiler
karoz ve üçüncüsüne 1 mol MgClz ilave edilip aşağıdaki
Bu kaplardan birincisine 1 mol NaCI, ikincisine 1 mol sak-
Bir deneyde üç ayrı kaba 1000’er gram saf su konuluyor.
Spre
4Tne,SetO
pa alar

Soru Görseli
Soru Görseli1024×768 99.2 KB

2

Çözeltilerin Kaynamaya Başlama Sıcaklıklarının Karşılaştırılması

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Kaynama noktası yükselmesi (Ebüliyoskopi), çözeltideki toplam tanecik (iyon veya molekül) derişimi ile doğru orantılıdır. Formül: \Delta T_k = K_k \cdot m \cdot i
Burada i tanecik sayısı (faktörü), m ise molalitedir.

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — A Çözeltisinin Toplam Tanecik Sayısını Hesaplama
A çözeltisinde 1000 g saf suya 1 mol NaCl eklenmiştir. NaCl suda iyonlarına ayrışarak çözünür:
NaCl(k) \rightarrow Na^+(suda) + Cl^-(suda)
1 mol NaCl bileşiğinden 1 mol Na^+ ve 1 mol Cl^- olmak üzere toplam 2 mol tanecik gelir.

Adım 2 — B Çözeltisinin Toplam Tanecik Sayısını Hesaplama
B çözeltisinde 1000 g saf suya 1 mol Sakkaroz eklenmiştir. Sakkaroz (şeker) moleküler olarak çözünür:
C_{12}H_{22}O_{11}(k) \rightarrow C_{12}H_{22}O_{11}(suda)
Yapı iyonlaşmadığı için çözeltide sadece 1 mol tanecik (molekül) bulunur.

Adım 3 — C Çözeltisinin Toplam Tanecik Sayısını Hesaplama
C çözeltisinde 1000 g saf suya 1 mol MgCl_2 eklenmiştir. MgCl_2 suda iyonlarına ayrışır:
MgCl_2(k) \rightarrow Mg^{2+}(suda) + 2Cl^-(suda)
1 mol MgCl_2 bileşiğinden 1 mol Mg^{2+} ve 2 mol Cl^- olmak üzere toplam 3 mol tanecik gelir.

Adım 4 — Sıcaklıkların Karşılaştırılması
Çözücü miktarları (1000 g su) hepsinde eşit olduğu için toplam tanecik sayısı en fazla olan çözeltinin kaynama noktası en yüksek olur.

  • C çözeltisi: 3 mol tanecik (T_C)
  • A çözeltisi: 2 mol tanecik (T_A)
  • B çözeltisi: 1 mol tanecik (T_B)

Tanecik sayısı sıralaması: 3 > 2 > 1 olduğundan, sıcaklık sıralaması T_C > T_A > T_B şeklindedir.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: E) T_C > T_A > T_B
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

1. Koligatif Özellikler

  • Tanım: Çözeltinin derişimine (tanecik sayısına) bağlı olan, çözünen maddenin türüne bağlı olmayan özelliklerdir.
  • Bu problemde: Kaynama noktası yükselmesi bir koligatif özelliktir.

2. İyonlaşma ve Moleküler Çözünme

  • Tanım: Tuzlar iyonlarına ayrışırken, şeker ve alkol gibi maddeler moleküler çözünür.
  • Bu problemde: Tanecik sayısını belirleyen temel fark maddenin nasıl çözündüğüdür.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Mol Sayılarını Eşit Almak

  • Yanlış: Her üç kapta da 1 mol madde olduğu için T_A = T_B = T_C demek.
  • Doğru: Maddelerin suya verdiği tanecik (iyon/molekül) sayısına bakılmalıdır.
  • Neden Yanlış: Kaynama noktasını “madde miktarı” değil, “toplam tanecik derişimi” değiştirir.

Bu konuyu pekiştirmek için benzer bir “donma noktası alçalması” sorusu çözmemi ister misin?

3

evet donma noktası sorusu çöz

4

Donma Noktası Alçalması (Kriyoskopi) Sorusu ve Çözümü

Önceki kaynama noktası sorusunda öğrendiğimiz mantığı, şimdi donma noktası üzerinden bir örnekle pekiştirelim.

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Çözeltilerin donma noktası, saf çözücüye göre her zaman daha düşüktür. Donma noktasındaki düşüş (\Delta T_d), çözeltideki toplam tanecik derişimi ile doğru orantılıdır.
Kural: Tanecik sayısı ne kadar fazla ise, donma noktası o kadar düşük olur.

:brain: ÖRNEK SORU ÇÖZÜMÜ:

Aynı miktarda saf su içeren üç ayrı kaba şu maddeler ekleniyor:

  • X kabı: 1 mol Alüminyum Nitrat [Al(NO_3)_3]
  • Y kabı: 1 mol Potasyum Klorür [KCl]
  • Z kabı: 1 mol Glikoz [C_6H_{12}O_6]

Adım 1 — Tanecik Sayılarının Belirlenmesi

  • X Çözeltisi: Al(NO_3)_3 \rightarrow Al^{3+} + 3NO_3^- (1 + 3 = 4 mol iyon)
  • Y Çözeltisi: KCl \rightarrow K^+ + Cl^- (1 + 1 = 2 mol iyon)
  • Z Çözeltisi: C_6H_{12}O_6 \rightarrow Moleküler çözünür (1 mol molekül)

Adım 2 — Donma Noktası Alçalmasını Karşılaştırma
Tanecik sayısı en fazla olan madde suyu en çok “meşgul eder” ve donmasını en çok zorlaştırır (sıcaklığı en çok düşürür).

  • En çok düşüş X kabında olur (4 mol tanecik).
  • En az düşüş Z kabında olur (1 mol tanecik).

Adım 3 — Son Sıcaklıkların (Donma Noktaları) Sıralanması
Sıcaklık sıfırın altına düştüğü için en çok düşen en küçük sayı olur.

  • Örneğin; Z -1°C’de donarsa, Y -2°C’de, X ise -4°C’de donar.
  • Bu durumda sayısal değer olarak sıralama: T_Z > T_Y > T_X olur.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: ÖZET: Tanecik sayısı arttıkça kaynama noktası artar, donma noktası azalır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

1. Tanecik Faktörü (i)

  • Tanım: Bir birim formülün çözeltiye verdiği toplam iyon veya molekül sayısıdır.
  • Bu problemde: Al(NO_3)_3 için i=4, şeker için i=1 alınmıştır.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: “En Çok Düşen En Büyüktür” Yanılgısı

  • Yanlış: X kabında 4 mol iyon olduğu için en yüksek donma noktası X’tedir demek.
  • Doğru: Donma noktası “alçalması” en fazla olan X’tir, ancak bu durum X’in sıcaklığını en düşük (en soğuk) seviyeye çeker.
  • Neden Yanlış: Negatif sayılarda mutlak değerce büyük olan (örneğin -10), küçük olandan (örneğin -2) daha küçüktür.

Bu iki konu arasındaki ilişkiyi tam olarak kavrayabildin mi, yoksa iyon sayılarını nasıl belirlediğimizle ilgili bir örnek daha yapalım mı?