SORL ASAGIDAK Sekle göre a.Denizin diplerinde solucan ya da zarar görmezken sakallı deniz karidesi kendine barınak

YKS TYT
1

SORL ASAGIDAK Sekle göre
a.Denizin diplerinde solucan
ya da zarar görmezken sakallı deniz karidesi kendine barınak bulmuş olur.
karides bu tünellere girer ve solucarn balığı ile beraber yaşar.Solucan baiigin
baliğı uZun
ve dar
tüneller kazarak
bu tünellerde yaşar1Asgida verilen simbivotik itiski ärmeklerinin isimlerini vanında verilen bosluga ya
donuşturür ve bitki
azotu bu
savede kullanr Azot
bakterisi ise bitki kokünden organik besin
sağlar.[LloTDOlZr)
D.
b.Azot bakterileri baklagil
bitkileinin
kökerinde vasayarak havanın serbest
azotunu bitkinin
kullanabilecegjoma
Vommensc\2m
ğinin bu birlikte yaşama şeklinden bir fayda
r.Deniz
akıntıları
ile birlikte sakallt

Soru Görseli
Soru Görseli324×1024 56 KB

2

Simbiyotik İlişki Örneklerinin Analizi

Simbiyotik ilişkiler, iki farklı türün bir arada yaşaması durumunu ifade eder. Bu ilişkiler yarar, zarar veya etkisizlik durumuna göre farklı isimler alır. Görseldeki metne dayanarak örneklerin doğru sınıflandırması aşağıdadır:

:brain: [ÇÖZÜM ADIMLARI:]

Adım 1 — a Maddesinin Analizi (Solucan Balığı ve Sakallı Deniz Karidesi)
Metinde belirtildiği üzere:

  • Sakallı Deniz Karidesi: Solucan balığının kazdığı tünelleri kullanarak kendine güvenli bir barınak bulur ve bu durumdan yarar sağlar (+).
  • Solucan Balığı: Metinde bu birlikte yaşamdan bir fayda görmediği veya zarar görmediği belirtilmiştir. Yani bu durumdan etkilenmez (0).
  • Sonuç: Bir tarafın yarar sağladığı, diğer tarafın etkilenmediği bu ilişki türüne Kommensalizm denir.

Adım 2 — b Maddesinin Analizi (Azot Bakterileri ve Baklagiller)
Metinde belirtildiği üzere:

  • Azot Bakterileri (Rhizobium): Havadaki serbest azotu bitkinin kullanabileceği forma dönüştürerek bitkiye yarar sağlar (+).
  • Baklagil Bitkisi: Köklerinde yaşayan bakteriye organik besin sağlayarak bakteriye yarar sağlar (+).
  • Sonuç: Her iki tarafın da birbirinden karşılıklı yarar sağladığı bu ilişki türüne Mutualizm denir.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: [CEVAP:]
a. Kommensalizm
b. Mutualizm
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: [TEMEL KAVRAMLAR:]

1. Kommensalizm (+ / 0)

  • [Tanım:] İki canlıdan birinin fayda sağladığı, diğerinin ise bu durumdan ne fayda ne de zarar gördüğü etkileşimdir.
  • [Bu problemde:] Karides barınak kazanırken (yarar), solucan balığı etkilenmemektedir.

2. Mutualizm (+ / +)

  • [Tanım:] Her iki canlının da birbirinden fayda sağladığı, “kazan-kazan” prensibine dayalı zorunlu veya gevşek birlikteliktir.
  • [Bu problemde:] Bitki azot alırken (yarar), bakteri besin almaktadır (yarar).

:warning: [SIK YAPILAN HATALAR:]

:cross_mark: Amensalizm ile Karıştırmak

  • [Yanlış:] Bir tarafın zarar görüp diğerinin etkilenmediği (0 / -) durumdur.
  • [Doğru:] Görseldeki örneklerde bir tarafın yarar sağladığı durumlar anlatılmaktadır.

:cross_mark: Parazitlik ile Karıştırmak

  • [Yanlış:] Bir tarafın yarar sağlayıp diğerine zarar verdiği (+ / -) durumdur.
  • [Doğru:] Solucan balığı veya baklagil bitkisi zarar görmemektedir.

[Özet Tablo]

İlişki Türü Canlı A Canlı B Örnek
Mutualizm + + Baklagil - Azot Bakterisi
Kommensalizm + 0 Solucan Balığı - Karides
Parazitizm + - Kene - Memeli Hayvan

Simbiyotik ilişkilerdeki diğer türler olan Amensalizm veya Parazitizm hakkında da detaylı bir karşılaştırma tablosu oluşturmamı ister misin?