B
AJ
SINIF MATEMATIK TESTİ
14 Kenar uzunlukları cr cinsinden 1’den büyük dogal sayt olan dikdórtgenlerin alanları aşağıdaktşekillerde belirüiriu
44 cm
60 cm
Buna göre verilen dikdörtgenerden kaç tanesinin çevre uzunluğu kesinlikle hesaplanabilir?
B) 2/
57 cm 4
C)3
SATSAL B
D) 4
SAYISAL
1.
Dikdörtgenlerin Çevre Uzunluklarının Kesinliği
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
- \text{Alan} = a \times b
- \text{Çevre} = 2 \times (a + b)
- Koşul: a > 1 ve b > 1 (a ve b birer doğal sayı).
- Bir dikdörtgenin çevresinin kesin olarak hesaplanabilmesi için 1’den büyük çarpan çiftinin yalnızca tek bir şekilde yazılabilmesi (yani alanın iki asal sayının çarpımı olması) gerekir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Alanı 60\text{ cm}^2 Olan Dikdörtgeni İnceleyelim
60’ın 1’den büyük doğal sayı çarpan çiftleri:
- 2 \times 30 \implies \text{Çevre} = 2 \times (2 + 30) = 64\text{ cm}
- 3 \times 20 \implies \text{Çevre} = 2 \times (3 + 20) = 46\text{ cm}
- 4 \times 15 \implies \text{Çevre} = 2 \times (4 + 15) = 38\text{ cm}
- 5 \times 12 \implies \text{Çevre} = 2 \times (5 + 12) = 34\text{ cm}
- 6 \times 10 \implies \text{Çevre} = 2 \times (6 + 10) = 32\text{ cm}
Birden fazla çevre değeri çıkabildiği için çevre uzunluğu kesinlikle hesaplanamaz.
Adım 2 — Alanı 57\text{ cm}^2 Olan Dikdörtgeni İnceleyelim
57 sayısının çarpanları 1, 3, 19 ve 57’dir. Kenar uzunlukları 1’den büyük olacağı için tek bir çarpan çifti vardır:
Tek bir değer bulunduğu için çevre uzunluğu kesinlikle hesaplanabilir.
Adım 3 — Alanı 44\text{ cm}^2 Olan Dikdörtgeni İnceleyelim
44’ün 1’den büyük doğal sayı çarpan çiftleri:
- 2 \times 22 \implies \text{Çevre} = 2 \times (2 + 22) = 48\text{ cm}
- 4 \times 11 \implies \text{Çevre} = 2 \times (4 + 11) = 30\text{ cm}
İki farklı durum olduğu için çevre uzunluğu kesinlikle hesaplanamaz.
Adım 4 — Alanı 33\text{ cm}^2 Olan Dikdörtgeni İnceleyelim
33 sayısının çarpanları 1, 3, 11 ve 33’tür. Kenar uzunlukları 1’den büyük olacağı için tek bir çarpan çifti vardır:
Tek bir değer bulunduğu için çevre uzunluğu kesinlikle hesaplanabilir.
Toplamda 2 tanesinin (57\text{ cm}^2 ve 33\text{ cm}^2) çevre uzunluğu kesin olarak hesaplanabilir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) 2
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Doğal Sayı Çarpanları: Bir sayıyı kalansız bölen pozitif tam sayılardır.
- Yarı Asal Sayılar (İki Asalın Çarpımı): 33 (3 \times 11) ve 57 (3 \times 19) gibi iki farklı asal sayının çarpımı olan sayıların 1’den ve kendisinden farklı yalnızca bir adet çarpan çifti bulunur.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: 57 sayısını asal sayı zannedip 1 \times 57 dışında çarpanı olmadığını düşünmek ve kenarlar 1’den büyük dendiği için bu dikdörtgeni doğrudan elemek.
Doğru Yaklaşım: Rakamları toplamı 5 + 7 = 12 olduğundan 57’nin 3’e bölündüğünü fark etmek ve 3 \times 19 çarpan çiftini bulmak.
Benzer bir mantıkla pekiştirme yapmak için alanı 35\text{ cm}^2 ve 36\text{ cm}^2 olan iki dikdörtgeni birlikte incelemek ister misin?
