- Sekerin kilogramin TL’dir.
Şekere %25 zam yapıldiğında n TL’ye kaç k.
logram şeker alınabilir?
4
A) B)
5
c)D) E)1
6
Şeker Fiyatı ve Zam Problemi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
\text{Zamlı Fiyat} = \text{Başlangıç Fiyatı} \cdot \left(1 + \frac{\text{Zam Oranı}}{100}\right)
\text{Alınabilecek Miktar} = \frac{\text{Toplam Para}}{\text{Birim Fiyat}}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Zam Sonrası Şekerin Kilogram Fiyatını Bulma
Şekerin kilogramı başlangıçta n\text{ TL}'dir. \%25 zam uygulandığında 1\text{ kg} şekerin yeni fiyatı:
\text{Yeni Fiyat} = n + n \cdot \frac{25}{100} = n + \frac{n}{4} = \frac{5n}{4}\text{ TL}
Adım 2 — n\text{ TL} ile Alınabilecek Şeker Miktarını Hesaplama
Toplam bütçeyi (n\text{ TL}), kilogram başına düşen yeni fiyata (\frac{5n}{4}\text{ TL}) bölelim:
\text{Miktar} = \frac{n}{\frac{5n}{4}} = n \cdot \frac{4}{5n} = \frac{4}{5}\text{ kg}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A) \frac{4}{5}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Yüzde Artışı (Zam): Bir niceliğin değerinin belirli bir kesir oranında artmasıdır (\%25 = \frac{1}{4} artış, yani ürün fiyatı \frac{5}{4} katına çıkar).
- Fiyat ile Tüketim Miktarı İlişkisi: Bütçe sabit tutulduğunda ürünün birim fiyatı hangi oranda artarsa (\frac{5}{4} katı), alınabilecek miktar bu oranın çarpmaya göre tersi oranında (\frac{4}{5} katı) değişir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Yeni birim fiyat olan \frac{5}{4} değerini bulup doğrudan B seçeneğini işaretlemek.
Doğru Yaklaşım: Soruda yeni fiyat değil, sabit n\text{ TL} bütçe ile kaç kilogram alınabileceği sorulduğu için bütçeyi birim fiyata bölerek \frac{4}{5} sonucuna ulaşmak gerekir.
Bu tür ters orantı ve yüzde problemlerini pekiştirmek için benzer bir alıştırma sorusu çözmek ister misin?
