11.43 basamaklı 7171… sayısının 9 ile bölümün-
den kalan kaçtır?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
E) 5
43 basamaklı 7171… sayısının 9 ile bölümünden kalan kaçtır?
KULLANILAN KURAL: Bir sayının 9 ile bölümünden kalanı bulmak için, sayının rakamları toplamının 9 ile bölümünden kalana bakılır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sayının Rakamlarını Belirleme
Verilen sayı 43 basamaklı olup “71” rakamları örüntüsüyle devam etmektedir.
Bu durumda:
- 43 basamaklı sayıda kaç adet ‘7’ ve kaç adet ‘1’ rakamı olduğunu bulmalıyız.
- Örüntü iki rakamdan (7 ve 1) oluştuğu için, 43 \div 2 işlemini yaparız.
- 43 \div 2 = 21 kalan 1.
- Bu, sayıda 21 adet “71” ikilisi olduğu anlamına gelir. Yani 21 adet 7 ve 21 adet 1 vardır.
- Kalan 1 basamak, örüntünün ilk rakamı olan 7 olacaktır.
Adım 2 — Rakam Sayılarını Hesaplama
- ‘7’ rakamının adedi: 21 \text{ (ikililerden gelen)} + 1 \text{ (son kalan basamak)} = 22 \text{ adet}
- ‘1’ rakamının adedi: 21 \text{ (ikililerden gelen)} = 21 \text{ adet}
Adım 3 — Rakamları Toplamını Bulma
Sayının tüm rakamlarının toplamı, her rakamın kendi değeri ile adetinin çarpımının toplamıdır.
- 7 \times 22 = 154
- 1 \times 21 = 21
- Rakamlar toplamı: 154 + 21 = 175
Adım 4 — Rakamlar Toplamının 9 ile Bölümünden Kalanı Bulma
Şimdi 175 sayısının 9 ile bölümünden kalanı bulmak için, 175’in rakamlarını toplarız.
- 1 + 7 + 5 = 13
- 13 sayısının 9 ile bölümünden kalanı buluruz.
- 13 \div 9 = 1 kalan 4.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 4
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. 9 ile Bölünebilme Kuralı
- Tanım: Bir doğal sayının 9 ile kalansız bölünebilmesi için rakamları toplamının 9’un katı olması gerekir. Eğer rakamları toplamı 9’un katı değilse, sayının 9 ile bölümünden kalan, rakamları toplamının 9 ile bölümünden kalana eşittir.
- Bu problemde: Bu kuralı kullanarak 43 basamaklı sayının kendisiyle uğraşmak yerine, sadece rakamları toplamını bulup onun kalanını hesapladık.
SIK YAPILAN HATALAR:
Basamak Sayısını Yanlış Yorumlama
- Yanlış: 43 basamaklı sayıda 21 adet ‘7’ ve 22 adet ‘1’ olduğunu düşünmek veya tam tersi.
- Doğru: Örüntünün ilk rakamı olan ‘7’ ile başladığı ve tek sayıda basamak olduğu için, fazla olan rakam ‘7’ olacaktır.
- Neden yanlış: Bu durumda rakamlar toplamı yanlış hesaplanır ve sonuç hatalı çıkar.
Bu konuyu pekiştirmek için benzer bir tekrar eden sayı örüntüsünün 9 ile bölümünden kalanı bulmamı ister misin?
