Saydam olmayan Ikizkenar dik üçgen biçimiROeN KK levha, noktasal 1sık kaynağı ve perde arasi sindakl noktasına Şekil 4,

YKS TYT
1
  1. Cevaplarınizı, cevap kâğıdının Fen Bilirmle
    ki b
    Saydam olmayan Ikizkenar dik üçgen biçimiROeN KK
    levha, noktasal 1sık kaynağı ve perde arasi sindakl
    noktasına Şekil 4, Sekil 2 ve Sekil 3teki gibi yerleşm
    lestiriiyor.
    gen
    Uco
    levha
    lşik
    kaynağI
    Şekil 1
    Üçgen
    Perde
    kaynağ
    Şekil 2
    T Perde
    Işik
    Şekil 3
    Bu üç konumda, üÇgen levhanin perdede oluşan
    gölgesinin boyu sırasıyla h,h, ve h, olduğuna göre,
    bunlar arasındakiilişki aşağıdakilerden hangisinde
    doğru olarak verilmiştir?
    A)

h, =hy = h,

C)h, <h =hg
B) h, =h,<hg
D) h, < hgshg
E) h, <h,=h,

Cevaplarınizı, cevap kâğıdının Fen Bilirmle ki b Saydam olmayan Ikizkenar dik üçgen...
Cevaplarınizı, cevap kâğıdının Fen Bilirmle ki b Saydam olmayan Ikizkenar dik üçgen...768×1024 121 KB

2

Noktasal Işık Kaynağı ve İkizkenar Dik Üçgen Levhanın Perdedeki Gölge Boyları

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL VE İLKE:

Noktasal ışık kaynaklarında gölge sınırları, kaynaktan engelin uç noktalarına çizilen teğet ışınlar ve üçgen benzerliği ile belirlenir:

\frac{h_{\text{gölge}}}{d_{\text{perde}}} = \frac{h_{\text{engel}}}{d_{\text{engel}}}

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Gölgenin Alt Sınırının Belirlenmesi

  • Şekil 1, Şekil 2 ve Şekil 3’te üçgen levhaların tabanı veya alt köşesi, ışık kaynağının doğrultusundaki yatay eksen (K noktası hizası) üzerindedir.
  • Bu nedenle her üç durumda da perdede oluşan gölgenin alt ucu aynı yatay eksen seviyesinde kalır.

Adım 2 — Şekil 1’deki Gölge Boyunun (h_1) Hesaplanması

  • Levhanın dik kenar uzunluğuna a, ışık kaynağının K noktasına olan uzaklığına d, perdeye olan uzaklığına ise D diyelim.
  • Şekil 1’de en üst sınır, K noktasının tam üzerinde ve a yüksekliğinde bulunan tepe noktasıdır.
  • Benzerlikten:
    h_1 = a \cdot \frac{D}{d}

Adım 3 — Şekil 2’deki Gölge Boyunun (h_2) Hesaplanması

  • Şekil 2’de üçgenin düşey kenarı yine K noktası üzerindedir ve tepe noktası kaynaktan d kadar uzaklıkta, a yüksekliğindedir.
  • Üst teğet ışın yine bu tepe noktasından geçerek perdeye ulaşır:
    h_2 = a \cdot \frac{D}{d}

Adım 4 — Şekil 3’teki Gölge Boyunun (h_3) Hesaplanması

  • Şekil 3’te K noktasından yukarı doğru çıkan düşey kenarın üst ucu yine a yüksekliğinde ve kaynaktan d uzaklığındadır.
  • Kaynaktan çıkan en üst sınır ışını, üçgenin sol üst köşesindeki (d, a) noktasına teğet geçer (sağa uzanan yatay kenarın diğer noktaları bu ışının altında kalır).
  • Benzerlikten:
    h_3 = a \cdot \frac{D}{d}

Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması

  • :white_check_mark: A. h_1 = h_2 = h_3 — Her üç şekilde de gölgenin alt ve üst sınırlarını belirleyen kritik noktaların kaynaktan uzaklıkları (d) ve yükseklikleri (a) aynı olduğundan gölge boyları eşittir.
  • :cross_mark: B. h_1 = h_2 < h_3 — Şekil 3’te gölge boyunun daha büyük olduğu varsayımı yanlıştır; üst ışın sol tepe noktası tarafından kesilir.
  • :cross_mark: C. h_1 < h_2 = h_3 — Şekil 1’in tepe noktası K hizasında olduğundan gölgesi diğerlerinden küçük değildir.
  • :cross_mark: D. h_1 < h_2 < h_3 — Tüm gölge boyları eşit çıktığı için sıralama yanlıştır.
  • :cross_mark: E. h_3 < h_1 = h_2 — h_3 diğerlerinden küçük değildir.

Adım 6 — Son Doğrulama
Her üç durumda da engelin gölge sınırını oluşturan en üst noktası K noktası düşeyinde (d uzaklığında) ve a birim yüksekliktedir. Işığın doğrusal yayılması ve benzerlik kuralları gereğince perdedeki gölge boyları birbirine eşit olur (h_1 = h_2 = h_3).

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: A) h_1 = h_2 = h_3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Optik ve gölge oluşumu ile ilgili benzer bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misiniz?