*
Resimli Soruların Cevapları
Önemli Noktalar
-
- soru: Türkçenin bilinen ilk sözlüğü Divânu Lügati’t-Türk’tür.
-
- soru: Kültür kavramı, insanların yaşam biçimlerini içeren bütün olarak tanımlanır.
-
- soru: Dil, insanlar arasında anlaşmayı sağlayan en etkili araçtır.
-
- soru: Atabetü’l-Hakayık’ı yazan kişi Edip Ahmet Yükneki’dir.
-
- soru: Ünlü sesler a,e,ı,i,o,ö,u,ü şeklindedir.
-
- soru: Abdülkadir Sabahoğlu Yaya Fısı kültür bilig isimlerindendir.
-
- soru: Dil hem toplumsal bir varlık hem de işlevsel bir araçtır.
-
- soru: Türk dili yapılarına göre çekimli diller grubundadır.
-
- soru: Sıralama “Sedası Sedalı Sedalı Sedesuz Sedalıs Sedasız” A şıkkı dizilimiyle eşleşir.
-
- soru: “Ağızdan çıkan her ses konuşmayı oluşturmaz…” ifadesi dilin canlı bir varlık olduğunu vurgular.
İçindekiler
- 11. Soru - Türkçenin İlk Sözlüğü
- 12. Soru - Kültür Kavramı
- 13. Soru - Dilin Özellikleri
- 14. Soru - Atabetü’l-Hakayık Yazarı
- 15. Soru - Ünlü Sesler
- 16-20. Soruların Kısa Açıklamaları
11. Soru - Türkçenin İlk Sözlüğü
Türkçenin bilinen **ilk sözlüğü “Divânu Lügati’t-Türk”**tür. Bu eser, 11. yüzyılda Kaşgarlı Mahmud tarafından yazılmıştır ve Türk lehçelerinin sözlüğü yanı sıra kültürel, tarihî bilgiler de içerir.
Pro Tip: Divânu Lügati’t-Türk sadece sözlük değil, aynı zamanda Türk dilinin ilk tarihî kaynağıdır.
12. Soru - Kültür Kavramı
Kültür, gruplar ve toplumların tarih boyunca birlikte yaşayarak geliştirdiği gelenekler, sanat, dil, düşünce biçimleri dahil yaşam tarzlarının bütünü olarak tanımlanır.
Uyarı: Kültürü sadece maddi unsurlar değil, manevi değerler de oluşturur.
13. Soru - Dilin Özellikleri
Dil, insanlar arasında anlaşmayı sağlayan en etkin araçtır. Aynı zamanda kültürün taşıyıcısıdır ve karmaşık sosyal iletişimin temelidir.
Uzman İpucu: Dili sadece iletişim için değil, düşünce biçimi için de zorunlu kabul edin.
14. Soru - Atabetü’l-Hakayık Yazarı
Atabetü’l-Hakayık, Türk edebiyatının önemli eserlerinden biridir. Yazarı Edip Ahmet Yükneki’dir.
15. Soru - Ünlü Sesler
Türkçedeki ünlü sesler:
- a, e, ı, i, o, ö, u, ü
Diğer seçeneklerdeki harflerin bazıları ünsüzdür veya ünlü ses değildir.
16-20. Soruların Kısa Açıklamaları
| Soru | Doğru Cevap | Kısa Açıklama |
|---|---|---|
| 16 | C (Abdülkadir Sabahoğlu Yaya Fısı) | Kültür bilgisi isimlerindendir. |
| 17 | B | Dil hem toplumsal varlık hem işlevsel araçtır. |
| 18 | A | Türk dili, yapısal olarak çekimli dillerdendir. |
| 19 | A | Ses dizilimi A seçeneğiyle eşleşir. |
| 20 | A | Dilin canlı bir varlık olduğu düşüncesini yansıtır. |
Sonraki Adımlar
İsterseniz bu soruların detaylı açıklamalarını veya benzer edebiyat ve dil konularındaki soruları inceleyebiliriz.
Soru çözümlerinde hangi konuda daha fazla yardıma ihtiyacınız var?
11–20. soruların çözümleri
- Bu sorular Türk Dili I kapsamında; tarihî yapıtlar, kültür ve dilbilgisi konularını ölçüyor.
- İlgili eser yazarları, kültür tanımları ve dilin özellikleri önem taşıyor.
- Ses bilgisi ve sınıflandırma sorusu (19) için ek tablo gerekir.
Aşağıda 11–20. soruların doğru seçenekleri listelenmiştir:
11. B, 12. E, 13. E, 14. B, 15. C, 16. D, 17. A, 18. A, 19. (Tabloya bağlı; ek bilgi gerek), 20. E
İçindekiler
- 11. Soru Çözümü
- 12. Soru Çözümü
- 13. Soru Çözümü
- 14. Soru Çözümü
- 15. Soru Çözümü
- 16. Soru Çözümü
- 17. Soru Çözümü
- 18. Soru Çözümü
- 19. Soru Çözümü
- 20. Soru Çözümü
11. Soru Çözümü
Soru: Türkçenin bilinen ilk sözlüğü hangisidir?
Cevap B – Dîvânü Lügati’t-Türk.
A şıkkındaki Atabetü’l-Hakayık, bir mesnevi; C şıkkındaki Kutadgu Bilig siyasetname; D şıkkındaki Dîvân-ı Hikmet menkıbe manzumeleri, sözlük değildir.
12. Soru Çözümü
Soru: Aşağıdakilerden hangisi kültür kavramını tanımlayan ifadelerden biri olamaz?
Cevap E – “İnsanlar arasında anlaşmayı sağlayan tabii bir vasıtadır.”
Bu tanım dile aittir; kültür toplumdaki maddî/manevî değerler bütünü, öğrenme-üretme biçimidir.
13. Soru Çözümü
Soru: Dil ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
Cevap E – “Dil harflerden oluşmuş bir yapıdır.”
Dil, seslerden/işaretlerden oluşur; harfler yazıya aittir.
14. Soru Çözümü
Soru: Atabetü’l-Hakayık’ı kim yazmıştır?
Cevap B – Edip Ahmet Yükneki.
15. Soru Çözümü
Soru: Aşağıdakilerden hangisi ünlü seslendir?
Cevap C – a, e, ı, o, ö, ü.
Türkçenin sekiz ünlüsü: a, e, ı, i, o, ö, u, ü (şıkta i ile u eksik).
16. Soru Çözümü
Soru: Kutadgu Bilig kime aittir?
Cevap D – Yusuf Has Hacip.
17. Soru Çözümü
Soru: Aşağıdaki ifadelerden hangisi “terim” kavramını tanımlar?
Cevap A – “Dilin kavramlarına verilen adlardır.”
Terim, bir bilim/sanat dalındaki özel anlamlı sözcüklerdir.
18. Soru Çözümü
Soru: Aşağıdakilerden hangisi dillerin yapılarına (morfolojik özelliklerine) göre yapılan sınıflandırmaya örnektir?
Cevap A – Çekimli diller.
Türkçe eklemeli (aglutinatif), İngilizce yalıtkan, Latince bükümlü vb.
19. Soru Çözümü
Soru: Aşağıda verilen sıralama, yukarıdaki sesli sınıflandırmalarla nasıl eşleşir?
Cevap: Görseldeki sınıflama tablosu bu sorunun çözümü için gereklidir; tablo sağlanmadan net cevap verilemiyor.
20. Soru Çözümü
Soru: “Ağızdan çıkan her ses konuşmayı oluşturmaz. Bu sesler belirli kurallar doğrultusunda yan yana gelerek hece, kelime, cümle olur…”
Cevap E – Her dilin kendine özgü kuralları vardır.
Karşılaştırma Tablosu
Bu sınav bölümünde doğrudan karşılaştırmalı iki kavram bulunmamaktadır.
Özet Tablo
| Soru | Doğru Cevap |
|---|---|
| 11 | B |
| 12 | E |
| 13 | E |
| 14 | B |
| 15 | C |
| 16 | D |
| 17 | A |
| 18 | A |
| 19 | Tablo gerek |
| 20 | E |
SSS
- Türkçenin ilk sözlüğü hangisidir?
Dîvânü Lügati’t-Türk. - Kültür tanımında neler yer alır?
Toplumun ortak değer, sanat eseri ve yaşantıları. - Ünlü ses nedir?
Türkçede a, e, ı, i, o, ö, u, ü’dür. - Diller nasıl sınıflandırılır?
Yapı (yalıtkan, eklemeli, bükümlü), köken (Altay, Hint-Avrupa vb.) gibi kriterlere göre.
Bir tablo sağlanmadan 19. sorunun cevabını netleştirememekteyiz; bu konuda ek bilgi ister misiniz? @Nur_Sena_Gun
