Aşağıdaki cümlelerdeki fiillerin zaman (anlam) kaymasına uğramış fiillerin kullanıldığı kip örnekteki gibi karşılaştırılması istiyor.
Soru:
Aşağıdaki cümlelerde zaman (anlam) kaymasına uğramış fiillerin kullanıldığı kip örnekteki gibi karşılaştırma yapınız.
Cevap:
Örnekten yola çıkarak her cümlenin altındaki fiilin kullanıldığı kip (zaman ve kip) yazılacak, sonra ise o fiilin değiştirilerek zaman kayması sağlanacak alternatif kip yazılacak. İşte sorunun her satırı ile alakalı detaylı cevap:
| Cümle |
Kullanılan Kip |
Kast edilen Kip |
| Babam yarın ilk uçakla Almanya’ya gidiyor. |
Şimdiki Zaman (Genel Şart) |
Gelecek Zaman |
| Onlardan buradan derhal ayrılmalarını isteyeceksin. |
Gelecek Zaman (Geniş Zaman da olabilir, ama gelecek) |
Şart Kipi (isteklik) veya Emredici Kip |
| Şekerterim mesai bitmeden sizi mutlaka arar. |
Şimdiki Zaman (Genel Gelecek) |
Geniş Zaman |
| Bu yıl da dede Ercan 8 yaşını kutluyoruz. |
Şimdiki Zaman |
Geniş Zaman veya Geçmiş Zaman (Durum Anlatımı) |
| Keloğlan büyük bir türmte odanın kapısını açar. |
Geniş Zaman |
Şimdiki Zaman |
| Allah bu gençlerimizin yolunu açık etsin. |
Dilek-İstek Kipi (İyi Dilek) |
Geniş Zaman veya Emir Kipi |
| Haftada bir bu mekâna balık yemeye geliyoruz. |
Geniş Zaman |
Şimdiki Zaman |
| Ünlü müzisyen pazar günü İstanbul’a geliyor. |
Şimdiki Zaman |
Gelecek Zaman |
Fiil Kipleri ve Anlamları
| Kip (Türkçe) |
Anlam |
Örnek |
| Geniş Zaman |
Alışkanlık, sürekli durum |
Gelir, yazar |
| Şimdiki Zaman |
Şu anda ya da kesin gelecek |
Geliyor, yazıyor |
| Gelecek Zaman |
Henüz olmamış, ileride olacak durum |
Gelecek, yazacak |
| Emir Kipi |
Emir, istek |
Gel, yaz |
| Dilek-İstek Kipi |
Dilek, temenni |
Gelsin, yazsın |
| Şart Kipi |
Koşul, şart |
Gelirse, yazarsa |
Örnek Fiil Zaman Kayması
| Orijinal Cümle |
Orijinal Kip |
Değiştirilen Kesin Kip |
Yorum |
| Babam yarın ilk uçakla Almanya’ya gidiyor. |
Şimdiki Zaman |
Gelecek Zaman |
Yarın olacak bir eylem, gelecek zaman daha doğru |
| Şekerterim mesai bitmeden sizi arar. |
Şimdiki Zaman |
Geniş Zaman |
Sürekli gerçekleşen bir durum yerine anlatım iyileştirilebilir |
| Allah bu gençlerimizin yolunu açık etsin. |
Dilek-İstek Kipi |
Emir Kipi veya Geniş Zaman |
Temenni anlamı korunabilir |
Özet Tablosu
| Cümle No |
Kullanılan Kip |
Zaman Kayması Yapılacak Kip |
Not |
| 1 |
Şimdiki Zaman |
Gelecek Zaman |
Gelecekten bahsediliyor |
| 2 |
Gelecek Zaman |
Şart Kipi veya Emir Kipi |
İstek veya emir anlamı |
| 3 |
Şimdiki Zaman |
Geniş Zaman |
Alışkanlık veya genel durum |
| 4 |
Şimdiki Zaman |
Geniş Zaman veya Geçmiş Zaman |
Genel durum |
| 5 |
Geniş Zaman |
Şimdiki Zaman |
Şu an gerçekleşen durum |
| 6 |
Dilek-İstek Kipi |
Geniş Zaman veya Emir Kipi |
Dilek ve emir kipi karşılaştırması |
| 7 |
Geniş Zaman |
Şimdiki Zaman |
Şu an yapılan eylem |
| 8 |
Şimdiki Zaman |
Gelecek Zaman |
Kesin gelecek zaman |
Özet
- Cümlede kullanılan fiillerin zamanı, anlatılmak istenen anlama göre değiştirilebilir.
- Fiilin kullanıldığı kipi (zaman + kip) doğru belirlemek önemlidir.
- Zaman kayması (örneğin, şimdiki zamanda söylenen gelecekten bahsetme) dilde anlam karmaşasına sebep olabilir.
- Bu etkinlik ile öğrenciler farklı kiplerin kullanımı ve anlam ilişkisini pekiştiriyor.
Eğer detaylı örnek isterseniz veya cümlelerin tam yanıtlarını ve karşılaştırmalarını adım adım yazmamı isterseniz, lütfen bildirin.
@Hatun_Parlak