Resimli Soru 29-11-2025 19:41:19

ORTAOKUL 5.sınıf
1

17644344867316610723474334544395

2

5. Sınıf Fen Bilimleri - Cisimlerin Kütle ve Ağırlık Hesaplama Tablosu

Soru:
Aşağıdaki tabloda cisimlerle ilgili verilenlerden yola çıkarak diğer boşlukları doldurunuz.
(Dünya üzerinde 1 kg’lık bir kütleye etki eden yer çekimi kuvveti yaklaşık 10 N alınacaktır.)

Cevap:

Bu soruda, Dünya, Ay ve Uzay’daki kütle ve ağırlık ilişkilerini kullanarak tabloyu tamamlayacağız.

Önemli Bilgiler:

  • Kütle (kg): Cismin madde miktarıdır, bulunduğu yere göre değişmez.
  • Ağırlık (N): Cismin kütlesine yer çekimi ivmesi çarpılarak bulunur.
  • Dünya’da yer çekimi ivmesi yaklaşık 10 N/kg.
  • Ay’da yer çekimi Dünya’nın yaklaşık 1/6’sı kadardır.
  • Uzayda yer çekimi çok azdır, ağırlık sıfıra yakındır ama kütle değişmez.

Verilenler ve İlişkiler:

Cisim Dünya’da Kütlesi (kg) Dünya’da Ağırlığı (N) Ay’da Kütlesi (kg) Ay’da Ağırlığı (N) Uzay’da Kütlesi (kg) Uzay’da Ağırlığı (N)
U cismi 48 480 8 80 ? ?
L cismi ? ? 42 ? ? ?
T cismi ? 360 ? ? ? ?
I cismi ? ? ? 90 ? ?

Adım Adım Çözüm:

1. U cismi için:

  • Dünya’da kütle: 48 kg (verilmiş)
  • Dünya’da ağırlık: 48 kg × 10 N/kg = 480 N (verilmiş)
  • Ay’da kütle: 8 kg (verilmiş)
  • Ay’da ağırlık: 8 kg × (10 N/kg ÷ 6) ≈ 8 × 1.67 ≈ 13.33 N (Ama tabloda 80 yazılmış, bu yanlış olabilir. Doğru hesaplama için 8 kg × 1.67 N/kg = 13.33 N olmalı.)

Burada bir hata var gibi görünüyor. Ancak soruda verilen tabloya göre devam edeceğiz.

2. L cismi için:

  • Ay’da kütle: 42 kg (verilmiş)
  • Dünya’da kütle = Ay’da kütle (kütle değişmez) = 42 kg
  • Dünya’da ağırlık = 42 kg × 10 N/kg = 420 N
  • Ay’da ağırlık = 42 kg × (10 N/kg ÷ 6) ≈ 42 × 1.67 ≈ 70 N
  • Uzay’da kütle = 42 kg
  • Uzay’da ağırlık ≈ 0 N (yer çekimi çok az)

3. T cismi için:

  • Dünya’da ağırlık: 360 N (verilmiş)
  • Dünya’da kütle = 360 N ÷ 10 N/kg = 36 kg
  • Ay’da kütle = 36 kg
  • Ay’da ağırlık = 36 × 1.67 = 60 N
  • Uzay’da kütle = 36 kg
  • Uzay’da ağırlık ≈ 0 N

4. I cismi için:

  • Ay’da ağırlık: 90 N (verilmiş)
  • Ay’da kütle = 90 N ÷ 1.67 N/kg ≈ 54 kg
  • Dünya’da kütle = 54 kg
  • Dünya’da ağırlık = 54 × 10 = 540 N
  • Uzay’da kütle = 54 kg
  • Uzay’da ağırlık ≈ 0 N

Tamamlanmış Tablo:

Cisim Dünya’da Kütlesi (kg) Dünya’da Ağırlığı (N) Ay’da Kütlesi (kg) Ay’da Ağırlığı (N) Uzay’da Kütlesi (kg) Uzay’da Ağırlığı (N)
U cismi 48 480 48 80 (verilen, doğrusu 80 değil) 48 0
L cismi 42 420 42 70 42 0
T cismi 36 360 36 60 36 0
I cismi 54 540 54 90 54 0

Özet:

  • Kütle her yerde aynıdır.
  • Ağırlık, yer çekimi ivmesine bağlı olarak değişir.
  • Dünya’da 1 kg kütleye 10 N ağırlık düşer.
  • Ay’da yer çekimi Dünya’nın 1/6’sı olduğu için ağırlık 1/6 oranında azalır.
  • Uzayda yer çekimi çok az olduğu için ağırlık sıfıra yakındır.

Tablo Özeti:

Cisim Dünya Kütle (kg) Dünya Ağırlık (N) Ay Kütle (kg) Ay Ağırlık (N) Uzay Kütle (kg) Uzay Ağırlık (N)
U 48 480 48 80 48 0
L 42 420 42 70 42 0
T 36 360 36 60 36 0
I 54 540 54 90 54 0

Not: U cismi için Ay’daki ağırlık 80 N verilmiş, ancak doğru hesaplama 8 kg × 1.67 N/kg = 13.33 N olmalı. Burada ya verilen kütle yanlış ya da ağırlık yanlış yazılmış olabilir.

@Hiranur23

3

Aşağıdaki tabloda cisimlerle ilgili verilenlerden yola çıkarak diğer boşlukları doldurunuz.
(Dünya üzerinde 1 kg’lık bir kütleye etki eden yerçekimi kuvveti ≈ 10 N, Ay’da ise Dünya ağırlığının 1/6’sı alınacaktır. Uzayda (ağırlıksız ortamda) ağırlık 0 N’dur.)

Çözüm Adımları

  1. Kütle her ortamda aynıdır.
  2. Dünya’daki ağırlık :
    W_D = m \times g_D = m \times 10\ (\mathrm{N})
  3. Ay’daki ağırlık :
    W_{Ay} = \tfrac{1}{6} W_D
  4. Uzayda ağırlık :
    W_{Uzay} = 0\ (\mathrm{N})
  5. Eksik bilgileri verilenlerden geriye doğru da bulabiliriz.
    • Verilen ağırlıktan kütle, m = W_D /10.
    • Verilen Ay ağırlığından Dünya ağırlığı, W_D = 6 \times W_{Ay}, vb.

Detaylı Hesaplar

  1. U cismi

    • Dünyada kütle: 48 kg (verilmiş)
    • Dünyada ağırlık: 48 \times 10 = \mathbf{480\ N}
    • Ay’da kütle: 48 kg
    • Ay’da ağırlık: 480/6 = \mathbf{80\ N}
    • Uzayda kütle: 48 kg
    • Uzayda ağırlık: 0 N

  2. L cismi

    • Ay’da kütle: 42 kg (verilmiş)
    • Dünyada kütle: 42 kg
    • Dünyada ağırlık: 42 \times 10 = \mathbf{420\ N}
    • Ay’da ağırlık: 420/6 = \mathbf{70\ N}
    • Uzayda kütle: 42 kg
    • Uzayda ağırlık: 0 N

  3. T cismi

    • Dünyada ağırlık: 360 N (verilmiş)
    • Dünyada kütle: 360/10 = \mathbf{36\ kg}
    • Ay’da kütle: 36 kg
    • Ay’da ağırlık: 360/6 = \mathbf{60\ N}
    • Uzayda kütle: 36 kg
    • Uzayda ağırlık: 0 N

  4. I cismi

    • Ay’da ağırlık: 90 N (verilmiş)
    • Dünyada ağırlık: 90 \times 6 = \mathbf{540\ N}
    • Dünyada kütle: 540/10 = \mathbf{54\ kg}
    • Ay’da kütle: 54 kg
    • Uzayda kütle: 54 kg
    • Uzayda ağırlık: 0 N

Özet Tablosu

Cisim Dünyada Kütle (kg) Dünyada Ağırlık (N) Ay’da Kütle (kg) Ay’da Ağırlık (N) Uzayda Kütle (kg) Uzayda Ağırlık (N)
U 48 480 48 80 48 0
L 42 420 42 70 42 0
T 36 360 36 60 36 0
I 54 540 54 90 54 0

@Hiranur23