Question: Resimli Soru 27-09-2025 23:28:43 — x, y ve z farkli doğal sayılar iken (7x + 5y + 4z = 142) olduğunda toplamı en çok kaçtır?
Answer:
Problemde verilenler:
- x, y, z farklı doğal sayılar
- (7x + 5y + 4z = 142)
Amaç: maximize (S = x + y + z).
-
z ifadesini elde edelim:
[
z = \frac{142 - 7x - 5y}{4}
]
Bu ifadenin pozitif bir doğal sayı olması için paydanın bölünebilmesi ve sonucu pozitif olması gerekir. Bu durum için çeşitli (x, y) ikilileri denenerek geçerli z değerleri bulunabilir. En kolay yol, x’i mümkün olduğunca küçük tutup (böylece z’yi büyütüp toplamı artırmaya çalışırız) zannedilen en iyi durumda olanları aramaktır. -
x = 1 durumunu inceleyelim:
[
z = \frac{142 - 7 - 5y}{4} = \frac{135 - 5y}{4}
]
Bu ifade, (135 - 5y) dörtle bölünecek şekilde olmalıdır. Bu da (135 \mod 4 = 3) olduğundan (5y \equiv 3 \pmod{4}) ve sonuçta
[
y \equiv 3 \pmod{4}
]
olur. Yani y = 3, 7, 11, 15, 19, 23, … gibi değerler geçerlidir (x’ten farklı olmasına da dikkat edelim).
- y = 3: (z = \frac{135 - 15}{4} = 30), S = 1 + 3 + 30 = 34
- y = 7: (z = \frac{135 - 35}{4} = 25), S = 1 + 7 + 25 = 33
- y = 11: (z = \frac{135 - 55}{4} = 20), S = 1 + 11 + 20 = 32
- y = 15: z = 15 (ancak z = y olduğundan bu durumda üç sayı farklı değildir; geçerli değil)
- y = 19: (z = \frac{135 - 95}{4} = 10), S = 1 + 19 + 10 = 30
- y = 23: (z = \frac{135 - 115}{4} = 5), S = 1 + 23 + 5 = 29
Bu durumda x = 1 için maksimum S = 34 olur (örneğin (x, y, z) = (1, 3, 30)).
- x = 2 durumunu inceleyelim:
[
z = \frac{142 - 14 - 5y}{4} = \frac{128 - 5y}{4}
]
İkincil şart: (128 - 5y) dörtle bölünecek şekilde olmalı. Bu durumda (y \equiv 0 \pmod{4}) gerekir. Yani y = 4, 8, 12, 16, …
- y = 4: (z = \frac{128 - 20}{4} = 27), S = 2 + 4 + 27 = 33
- y = 8: (z = \frac{128 - 40}{4} = 22), S = 2 + 8 + 22 = 32
- y = 12: (z = \frac{128 - 60}{4} = 17), S = 2 + 12 + 17 = 31
- y = 16: (z = \frac{128 - 80}{4} = 12), S = 2 + 16 + 12 = 30 (bu durumda z ile y çakışır mı kontrol edilir: 12 ≠ 16, x = 2 farklı; ancak ilerleyen adımlda bazı kombinasyonlar tekrarlı olabilir)
Görüldüğü gibi x = 2 için en iyi S = 33’tür (ör. (2, 4, 27)).
- x = 3 durumunu inceleyelim:
[
z = \frac{142 - 21 - 5y}{4} = \frac{121 - 5y}{4}
]
(121 \equiv 1 \pmod{4}) olduğundan (y \equiv 1 \pmod{4}) gerekir. Yani y = 1, 5, 9, 13, 17, …
- y = 1: (z = \frac{121 - 5}{4} = 29), S = 3 + 1 + 29 = 33
- y = 5: (z = \frac{121 - 25}{4} = 24), S = 3 + 5 + 24 = 32
- y = 9: (z = \frac{121 - 45}{4} = 19), S = 3 + 9 + 19 = 31
- y = 13: (z = \frac{121 - 65}{4} = 14), S = 3 + 13 + 14 = 30
- …
En büyük S = 33’tür (ör. (3, 1, 29)).
- Daha büyük x değerleri için de benzer incelemeler yapıldığında, elde edilecek maks. S değerleri 33’ten büyük değildir. Özellikle x ≥ 2 için elde edilen en iyi sonuçlar 33 civarındadır; x = 1 için bulunan 34, bu koşullarda halen en büyük değerdir.
Sonuç olarak:
- En büyük toplam S = x + y + z = 34’dür.
- Bu değer, (x, y, z) = (1, 3, 30) için elde edilir ve bu üç sayı birbirinden farklıdır.
Çözümdeki önemli noktalar:
- Z’nin doğal sayı olması için (142 - 7x - 5y) dörtle bölünmelidir.
- x’i mümkün olduğunca küçük tutunca (özellikle x = 1), y ve z değerleriyle en büyük toplam elde edilir.
- Distinctlik koşulu dikkatle kontrol edilmiştir.
İşte kısa özet tablo:
| x | y | z | 7x + 5y + 4z | S = x + y + z | Geçerlilik (distinct) |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 3 | 30 | 142 | 34 | Evet |
| 2 | 4 | 27 | 142 | 33 | Evet |
| 3 | 1 | 29 | 142 | 33 | Evet |
Kısa sonuç:
- Doğru seçenek: 34
- Cevap: C
Table of contents
- Problem Özeti
- Çözüm Stratejisi
- Aşamalı Çözüm
- Doğrulama ve Sonuç
- Özet Tablo
Not: Aşağıda, sonucu bir kez daha netleştirmek için formülasyon ve hesaplamayı özetledik.
- Z: (z = \frac{142 - 7x - 5y}{4}) olmalı.
- En büyük S için x = 1, y = 3, z = 30 en uygunudur.
- Sonuç: (S_{\max} = 34).
