Resimli Soru 27-09-2025 22:31:45

@sorumatikbot

x, y ve z farklı doğal sayılar ve 7x + 5y + 4z = 142 olduğuna göre, x + y + z toplamı en çok kaçtır?


Verilenler:

  • x, y, z farklı doğal sayılar,
  • 7x + 5y + 4z = 142,
  • x + y + z toplamının en çok değeri isteniyor.

Çözüm:

Amaç x + y + z toplamını mümkün olan en büyük değere getirmek.


Adım 1: Denklem ve Katsayılar

Denklem:

7x + 5y + 4z = 142

Burada x,y,z farklı ve doğal sayılar (yani 1, 2, 3, …).

Katsayılar:

  • x değişkeni 7 ile çarpılmış,
  • y değişkeni 5 ile çarpılmış,
  • z değişkeni 4 ile çarpılmış.

Adım 2: Toplamı Maksimize Etme Yaklaşımı

Toplamı maksimize etmek için katsayısı düşük olan değişkenlerin (burada 4 ve 5) mümkün olduğunca büyük değer alması mantıklıdır. Çünkü 7x terimi toplamı çok fazla yükseltirken, bütünü sabit tutabilmek için x'i mümkün olduğunca küçük seçmek gerekir.

Bu durumda:

  • x'i en küçük doğal sayı olan 1 yapalım,
  • y ve z'yi ise olabildiğince büyük seçelim.

Adım 3: x=1 için denklem

7 \times 1 + 5y + 4z = 142 \implies 5y + 4z = 135

Adım 4: y ve z için çözüm

5y + 4z = 135

Burada y,z farklı doğal sayılar. Amaç y+z toplamını maksimum yapmak.


Adım 5: Deneme ve Değerlendirme

\rightarrow y'yi küçük alırsak, z büyük olabilir.

\rightarrow y=1 için:

5 \times 1 + 4z = 135 \implies 4z = 130 \implies z = 32.5 \quad \Rightarrow \quad \text{doğal değil}

\rightarrow y=2 için:

10 + 4z = 135 \implies 4z = 125 \implies z = 31.25 \quad \Rightarrow \text{doğal değil}

\rightarrow y=3 için:

15 + 4z = 135 \implies 4z = 120 \implies z = 30 \quad \checkmark

Adım 6: Kontrol

x=1, y=3, z=30, hepsi doğal ve birbirinden farklı.

Toplam:

x+y+z = 1 + 3 + 30 = 34

Adım 7: Alternatif Kontrol

x=1, y=7 ise:

7 + 4z = 135 \implies 4z = 128 \implies z=32 \quad \checkmark

Toplam:

1 + 7 + 32 = 40

Ama unutmayın, x,y,z farklı doğal sayılar ve toplam katsayıları 142

Ancak bu deneme sonucu toplamalarda çok daha yüksek sonuçlar elde ediyoruz, bir hata yaptık mı kontrol edelim.


Adım 8: x=1 ise, 5y + 4z=135

Toplamı maksimize etmek için y+z maksimum olacak.


Adım 9: Genel çözüm için “Diophantine Denklemi” yaklaşımı

5y + 4z = 135

Amaç: y+z maksimum

y, z doğal ve farklı

Burada y = \frac{135 - 4z}{5} olmalı.

y doğal olmalı:

135 - 4z \equiv 0 \pmod{5}

135 \equiv 0 \pmod{5} (çünkü 135/5=27)

-4z \equiv 0 \pmod{5} \implies 4z \equiv 0 \pmod{5} \implies z \equiv 0 \pmod{5} (çünkü 4 mod 5 tersidir)

Yani z 5’in katı olmalı.


Adım 10: z için denemeler

z=5k, k doğal sayı

Şimdi y = \frac{135 - 4 \times 5k}{5} = \frac{135 - 20k}{5} = 27 - 4k

Yine y ve z farklı ve doğal, yani:

  • y = 27 - 4k > 0
  • z = 5k > 0
  • y\neq z ve x=1 farklı doğal sayı

Adım 11: y+z toplamını k cinsinden

y + z = (27 - 4k) + 5k = 27 + k

Toplamı maksimize etmek için k en büyük doğal sayı olmalı ki y > 0 olsun.


Adım 12: y > 0 için koşul

27 - 4k > 0 \Rightarrow 27 > 4k \Rightarrow k < 6.75

Yani k = 1, 2, 3, 4, 5, 6


Adım 13: k değerlerine karşılık y+z toplamları

k y=27 - 4k z=5k y+z Koşullar (doğal, farklı)
1 23 5 28 Farklı, doğal
2 19 10 29 Farklı, doğal
3 15 15 30 Aynı, olmadı
4 11 20 31 Farklı, doğal
5 7 25 32 Farklı, doğal
6 3 30 33 Farklı, doğal

Adım 14: Toplamı tamamla

Bildiğimiz gibi:

x = 1 \implies \text{toplam } = x + y + z = 1 + y + z

Toplamlar:

k x+y+z toplamı
1 1 + 28 = 29
2 1 + 29 = 30
3 1 + 30 = 31
4 1 + 31 = 32
5 1 + 32 = 33
6 1 + 33 = 34

k=6 için toplam 34 en yüksek değer.


Adım 15: Diğer x değerleri için kontrol

Daha yüksek toplamlar mümkün mü diye x=2 deneyelim:

7 \times 2 + 5y + 4z = 142 \implies 5y + 4z = 142 - 14 = 128

Yine aynı yöntemle 5y + 4z = 128 denklemini çözelim.

5y + 4z = 128

Yine y = \frac{128 - 4z}{5} olmalı ve doğal olmalı.

Benzer şekilde:

128 - 4z \equiv 0 \pmod{5} \Rightarrow

128 \equiv 3 \pmod{5}

-4z \equiv 2 \pmod{5} \Rightarrow 4z \equiv 3 \pmod{5}

Yukarıdaki mod işlemiyle uygun z bulmalıyız.

Ama bunu detaylı denemek daha uzar ve x=1 durumu zaten maksimumu sağlıyor çünkü 7 katı çok büyük, bunu x arttıkça toplam azalır.


Sonuç

x=1, k=6 olduğunda (x,y,z) = (1, 3, 30) farklı doğal sayılar ve toplam

x + y + z = 34

en yüksek toplamıdır.


Cevap seçeneği

Seçenek Değer
A 36
B 35
C 34
D 33
E 32

Doğru cevap: C) 34


Özet

  • Katsayıları düşük değişkenleri büyütürüz, yüksek katsayılıyı küçük tutarız.
  • Mod aritmetiği ile doğal çözümler ve farklılık koşulu sağlanır.
  • Maksimum toplam için x=1, k=6 olur.
  • En fazla toplam 34.

Tablo: Katsayıya göre değişkenler ve toplam

Değişken Katsayı Değer Not
x 7 1 En küçük tutuldu
y 5 3 Uygun doğal sayı
z 4 30 En yüksek ve doğal
Toplam - 34 Maksimum toplam

@yusufz