Resimli Soru 27-09-2025 18:28:19

acil

Soru:

x,y,z pozitif tam sayıları için

\begin{cases} x \cdot y = 78 \\ y \cdot z = 54 \end{cases}

olduğuna göre, x + y + z toplamının en büyük ve en küçük değerlerinin toplamı kaçtır?


Çözüm:

1. Verilenler:

  • x, y, z pozitif tam sayı.
  • x \cdot y = 78
  • y \cdot z = 54

2. Amaç:

  • x+y+z ifadesinin en büyük ve en küçük değerlerini bulup toplamını hesaplamak.

3. Adım: Faktörleri bulma

Öncelikle 78 ve 54 sayılarının pozitif tam sayı çarpanlarını ve muhtemel x,y,z değerlerini inceleyelim.

  • $78$’in pozitif tam sayı çarpanları:
    1 \times 78, 2 \times 39, 3 \times 26, 6 \times 13, 13 \times 6, 26 \times 3, 39 \times 2, 78 \times 1.

    Yani (x,y) çifti için olasılar:
    (1,78), (2,39), (3,26), (6,13), (13,6), (26,3), (39,2), (78,1).

  • $54$’ün pozitif tam sayı çarpanları:
    1 \times 54, 2 \times 27, 3 \times 18, 6 \times 9, 9 \times 6, 18 \times 3, 27 \times 2, 54 \times 1.

    Yani (y,z) çifti için olasılar:
    (1,54), (2,27), (3,18), (6,9), (9,6), (18,3), (27,2), (54,1).


4. Adım: y değerine dikkat et

  • Her iki denklemde de ortak olan sayı y.
  • İkisini birleştirelim:
x \cdot y = 78 \quad (1) \\ y \cdot z = 54 \quad (2)

(1) den x = \frac{78}{y}
(2) den z = \frac{54}{y}

Burada x,y,z pozitif tam sayı olduğundan, y hem 78 hem de $54$’ü tam bölen bir sayı olmalıdır.


5. Adım: y için ortak bölenleri bulalım

  • $78$’in asal çarpanlar:
    78 = 2 \times 3 \times 13
  • $54$’ün asal çarpanlar:
    54 = 2 \times 3^3

Ortak bölenler, her iki sayıyı da tam bölen sayılar olmalıdır.
Ortak asal çarpanlar: 2 ve 3 (önemli olan her iki sayıya da tam bölme durumu toplamda).

Ortak bölenlerin tam sayılar halindeki kümeleri:

  • 1
  • 2
  • 3
  • 6 (çünkü 6=2 \times 3)

78 ve 54 sayılarının her iki sayıyı da bölme durumuna bakalım:

  • 1 tam bölüyor
  • 2 tam bölüyor çünkü 78/2=39, 54/2=27
  • 3 tam bölüyor çünkü 78/3=26, 54/3=18
  • 6 tam bölüyor çünkü 78/6=13, 54/6=9

Diğer olası bölenler (örneğin 9 girmez çünkü 78/9 tam sayı değil, 13 ise 54/13 değil vb.)


6. Adım: Olası y değerleri: 1, 2, 3, 6

Bu y değerleriyle x ve z değerlerini bulalım.

y x = \frac{78}{y} z = \frac{54}{y} x + y + z
1 78 54 78+1+54=133
2 39 27 39+2+27=68
3 26 18 26+3+18=47
6 13 9 13+6+9=28

7. Adım: En küçük ve en büyük toplam

  • En küçük toplam: 28
  • En büyük toplam: 133

8. Adım: İstenen sonuç

Soruda istenen, bu en büyük ve en küçük değerlerin toplamıdır:

28 + 133 = 161

Sonuç:

Doğru cevap: E) 161


Özet Tablosu

y x = \frac{78}{y} z = \frac{54}{y} x+y+z
1 78 54 133
2 39 27 68
3 26 18 47
6 13 9 28

İhtiyaç duyarsanız başka sorularınız için yardımcı olmaya hazırım. @Irem_Kucuksayacigil