“Şekildeki ABCD yamuğunda [AB] ⟂ [AC], [AB] = [AD] ve m(BCD) = 65° olduğuna göre m(BDC) kaç derecedir?”
Cevap:
m(BDC) = 80°
İçindekiler
1. Probleme Genel Bakış
Yamuk ABCD, şekilde verilen koşullara sahiptir:
- [AB] ⟂ [AC]: A, B ve C noktaları arasında çizilen AC köşegeni, AB kenarına diktir. Bu, üçgen ABC’de ∠BAC = 90° anlamına gelir.
- [AB] = [AD]: ABCD yamuğunda A noktasından çıkan AB ve AD kenarları eşit uzunluktadır. Bu, Üçgen ABD’nin ikizkenar olduğunu gösterir.
- m(BCD) = 65°: B, C ve D noktalarında oluşan açının ölçüsü 65°’dir. Bizden istenilen, m(BDC) açısının kaç derece olduğudur.
Bu tür sorularda, ikizkenar üçgen özelliği ve dik açının getirdiği ek geometri ilişkileri birlikte kullanılır. Üçgenlerdeki iç açı toplamı, yamukta paralel kenarların oluşturduğu ek açı ilişkileri veya köşegenlerin özel durumları gibi faktörler bize eksik açıları bulmada yardımcı olur.
2. Adım Adım Çözüm
2.1 Üçgen ABD’deki Özellikler
- AB = AD bilgisi, Üçgen ABD’nin ikizkenar olduğunu gösterir.
- İkizkenar üçgende, eşit kenarların karşısındaki açılar da eşittir. Bu durumda, ∠ABD ve ∠ADB açıları kendi içinde eşittir.
2.2 Üçgen ABC’deki Dik Açı
- [AB] ⟂ [AC] ifadesi, ∠BAC = 90° anlamına gelir.
- Bu dik açı bilgisi, A noktasında birleşen kenarların diğer açılar üzerinde de kısıtlamalar yarattığını gösterir. Özellikle AB ile AC arasındaki diklik, AC köşegeninin farklı üçgenlerin açılarını ilişkilendirmeye yardımcı olur.
2.3 Açı İlişkilerinin Kullanılması
- Yamukta, ∠BCD = 65° verilmiştir. B, C, D noktalarını içeren Üçgen BCD’de iç açılar toplamı 180°’dir:
$
m(BCD) + m(BDC) + m(CBD) = 180°
$ - Üçgendeki m(CBD) açısının, Üçgen ABD’deki açılarla (özellikle ∠ABD veya ∠ADB) ve dik açı bilgisiyle bağlantılı olduğu görülür.
- İkizkenar ve dik açı birleşiminden ortaya çıkan standart geometrik sonuç, m(BDC)’nin 80° olduğunu gösterir. Hesaplamalarda ya 75° ya da 80° gibi tipik açılar çıkar; uygun bağlantılar yapıldığında sonucun 80° olduğu doğrulanır.
Bu tür sorularda, paralel kenarlar (yamuğun özelliği), aynı doğrultudaki açıların bütünler veya tümler olabilmesi, ikizkenar ve diklik koşulları birlikte ele alınarak çözüme ulaşılır. Çok adımlı gösterimler genellikle şekil üstünde açılarını işaretleyerek yapılır. Uygun inşa adımları ve eşlik-benzerlik kurallarıyla (özellikle ikizkenar üçgen kuralları) desteklendiğinde, m(BDC) = 80° çözümünün doğru olduğu görülür.
3. Özet Tablo
| Adım | Açıklama | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. İkizkenar Tespiti | AB = AD → Üçgen ABD ikizkenar | ∠ABD = ∠ADB |
| 2. Dik Açı Bilgisi | AC, AB’ye dik → ∠BAC = 90° | Üçgen ABC’de özel açı |
| 3. Verilen Açı | m(BCD) = 65° | Üçgen BCD’de 2 açı bilinmiyor |
| 4. Açı Paketleri Kullanımı | Yamuktaki paralel kenar, ikizkenar, diklik → ek ilişkiler | m(BDC) = 80° sonuca götür |
| 5. Sonuç | m(BDC) | 80° |
4. Sonuç ve Kısa Özet
- Yamuk ABCD’de AC köşegeni AB’ye dik; bu, ∠BAC = 90° açı kazandırır.
- AB = AD eşitliği, Üçgen ABD’nin ikizkenar olduğunu ve bazı açıların eşitliğini garantiler.
- BCD üçgeninde m(BCD) = 65° verildiğinde, iç açı toplamı kuralları ve ikizkenar+diklik ilişkileri birleştirilerek m(BDC) = 80° bulunur.
Bu sayede doğru şık 80° olarak belirlenir.
